Freedom Inside '26

مۇحتار تايجان: «توقاەۆتىڭ سٶزدٸ بٶلمەي, مۇقييات تىڭدايتىنى ۇنادى»

مۇحتار تايجان: «توقاەۆتىڭ سٶزدٸ بٶلمەي, مۇقييات تىڭدايتىنى ۇنادى»
بٷگٸن قوعام بەلسەندٸسٸ, ۇلتجاندى ازامات مۇحتار تايجان مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆپەن كەزدەسٸپ, كٶپشٸلٸكتٸڭ كٶكەيٸندە جٷرگەن وي-پٸكٸرلەردٸ جەتكٸزگەنٸن فەيسبۋكتاعى پاراقشاسىندا بٶلٸستٸ. مۇحتار تايجاننىڭ پرەزيدەنت الدىندا بارعاندا قانداي مەسەلەلەردٸ كٶتەرگەنٸنەن حاباردار بولىڭىز.

مۇحتار تايجان پرەزيدەنتپەن كەزدەسۋٸندە بٸرقاتار مەسەلەنٸ كٶتەرٸپتٸ. سولاردى نازارلارىڭىزعا ۇسىنساق.

قوعام بەلسەندٸسٸ ٶزٸنٸڭ پاراقشاسىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆپەن كەزدەسۋ اشىق, ەركٸن جاعدايدا ٶتكەنٸن العا تارتىپ.

– مەملەكەت باسشىسى الدىنا كەلگەن ادامنىڭ سٶزٸن بٶلمەي, مۇقييات تىڭدايتىنى ماعان قاتتى ۇنادى. وسى مٷمكٸندٸكتٸ پايدالانىپ كٶكەيدە جٷرگەن ويلارىمدى تولىقتاي جەتكٸزۋگە تىرىسىپ باقتىم, – دەپتٸ م.تايجان.


ول پرەزيدەنت الدىندا 1992-2001 جىلدارى تەجٸك-اۋعان شەكاراسىنداعى قارۋلى قاقتىعىسقا  ازاماتتارعا ستاتۋس بەرۋ كەرەكتٸگٸن, كٶرشٸلەس رەسەي مەن تەجٸكستاندا وسى قاقتىعىسقا قاتىسقان ساربازداردىڭ ارنايى ستاتۋسى بار ەكەنٸن العا تارتىپتى.

بۇدان كەيٸن م.تايجان ارىس قالاسىن قالىپانا كەلتٸرۋ مەسەلەسٸ دە نازاردان تىس قالماپتى. بۇل جايىندا ول ٶزٸنٸڭ ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەگٸ پاراقشاسىندا: «يە, قالانى قالپىنا كەلتٸرۋدە كٶپتەگەن جۇمىستار اتقارىلدى. بٸراق كەمشٸن تۇستار دا جوق ەمەس. قۇرىلىس جۇمىستارى كەيبٸر تۇرعىنداردىڭ كٶڭٸلٸنەن شىقپاۋدا. بۇل جەردە كٸنە – تولىعىمەن مەملەكەتتٸڭ جاعىندا بولعاندىقتان,  حالىقتىڭ تٸلەگٸن تولىقتاي قاناعاتتاندىرۋ ماڭىزدى» دەپتٸ.

بۇدان كەيٸن قوعام بەلسەندٸسٸ تاراز قالاسىنداعى 1990 جىلداردان بەرٸ كەلە جاتقان «رودنيچوك» تۇرعىنٷيٸنٸڭ مەسەلەسٸنە پرەزيدەنتتٸڭ نازارىن اۋدارۋعا تىرىسپتى.

«اتالعان جەردە 15 مىڭداي ادام تۇرادى, بٸراق ٷيلەرٸ ەلٸ زاڭداستىرىلماعان. سونىڭ كەسٸرٸنەن مەكتەپ, بالاباقشا, اۋرۋحانا سىندى ەلەۋمەتتٸك نىساندار سالىنباي كەلەدٸ. سوندىقتان بۇل تۇرعىن ٷيدٸ زاڭداستىرۋعا ىقپال ەتۋٸڭٸزدٸ ٶتٸنەمٸن» دەگەن ەكەن.

سونىمەن قاتار م.تايجان اتىراۋ وبلىسىنداعى ەكولوگييالىق احۋال جايىندا سٶز قوزعاعاندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ بۇل مەسەلەدەن حاباردار ەكەنٸن ايتىپ, اتىراۋداعى جاعدايدى جٸتٸ باقىلاپ وتىرعانىن ايتىپتى.

اقورداداعى كەزدەسۋدە م.تايجان ماڭعىستاۋ وبلىسىن ٶزگە وبلىستارمەن بايلانىستىراتىن «بەينەۋ-سەكسەۋٸل» تاس جولى بٸر ميلليرد دوللارعا باعالانسا دا سالۋ كەرەكتٸگٸن ايتا كەلە, اتىلمىش جولدىڭ ەلٸمٸز ٷشٸن ەكونوميكالىق تۇرعىدان قانشالىقتى پايدالى ەكەنٸن بىلايشا تەپسٸرلەپتٸ.

–  بۇل جول بەرٸمٸزگە قاجەت. جول ٸشكٸ تۋريزم دامىتىپ, وڭتٷستٸكتٸڭ ارزان كٶكٶنٸستەرٸن باتىسقا تٸكەلەي تاسىمالداۋعا جول اشادى. ينفلياتسييا تٶمەندەپ, جٷك كٶلٸكتەرٸ كاسپيي تەڭٸزدەگٸ پورتتارىمىزعا بٸردەن جەتٸپ, ارى قاراي ەزٸربايجان ارقىلى ەۋروپا مەن يرانعا ەركٸن شىعاتىن مٷمكٸندٸك يە بولادى, – دەپ ٶز ويىن ورتا سالىپتى.

كەزدەسۋدە م.تايجاي جەر مەسەلەسٸندە نازاردان تىس قالدىرماپتى. ول بۇل جايىندا:

«جەرگە قاتىستى موراتورييدٸڭ اياقتالۋىنا ەكٸ جىل قالدى. جەردٸ جالعا بەرۋ ينستيتۋتىن ورناتۋ كەرەك. وندا دا تەك قازاقستان ازاماتتارى مەن ٷلەسٸ 100 پايىزدىق قازاقستاننىڭ زاڭدى تۇلعالارىنا بەرۋگە بولادى. لاتيفۋنديزمگە قارسى كوسمومونيتورينگتٸ ەنگٸزۋ كەرەك»


دەپ ويىن اشىق ايتىپتى.

سٶز سوڭىندا م.تايجان پرەزيدەنتپەن كەزدەسۋٸ ٶتە تارتىمدى ٶتكەنٸن ايتىپتى.