"قازاتومٶنەركەسٸپتٸڭ" بۇرىنعى باسشىسى مۇحتار جەكٸشەۆ جەر استى بايلىعىن شيكٸزات تٷرٸندە ەكسپورتتاۋعا تٷبەگەيلٸ قارسى ەكەنٸن مەلٸمدەپ, كەن تٷرلەرٸن ەل ٸشٸندە ٶڭدەۋ دامۋعا سەرپٸن بەرەتٸنٸن باسا اتاپ ٶتتٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
مۇحتار جەكٸشەۆ ٶز سۇقباتىندا قازاقستاننىڭ جاڭا تەحنولوگييالار ٶندٸرٸسٸ نارىعىنا شيكٸزات جەتكٸزۋدە زور مٷمكٸندٸگٸ بار ەكەنٸن ايتادى. سوندىقتان ول جەر استى بايلىعى, ەسٸرەسە سيرەك كەزدەسەتٸن مەتالداردى كەن تٷرٸندە ەكسپورتتاۋعا تىيىم سالۋدى تالاپ ەتەدٸ. ونىڭ ورنىنا زاۋىتتار سالىپ, بۇل مەتالداردى ٶزٸمٸزدە ٶندٸرسەك, بٸرنەشە ەسە پايداعا كەڭەلەتٸنٸمٸزدٸ جەتكٸزەدٸ.
"ەلەكتروموبيل ٶندٸرٸسٸنە نيكەل اۋاداي قاجەت. قازٸرگٸ قولدا بارى حالىقارالىق كورپوراتسييالارعا جوسپارداعى كٶلەم ٷشٸن جەتكٸلٸكتٸ. بٸراق الداعى بەس جىلعا دەگەن جوسپارلاردا بۇل شيكٸزات تٷرٸ تاپشى. سوندىقتان بۇل نارىقتا قازاقستاننىڭ الار ٶز ورىنى ەرٸ ٷلكەن مٷمكٸندٸگٸ بار. نەگٸزٸنەن, سيرەك كەزدەسەتٸن مەتالدار توپتاسىپ, ارالاسىپ بٸرگە جٷرەدٸ. ونى بٸر-بٸرٸنەن اجىراتىپ الۋ, ەرينە, كٷردەلٸ تەحنولوگييالىق جەنە عىلىمي نەگٸزدەمەنٸ قاجەت ەتەدٸ. ٶزگە ەلدەردەن بٸزدٸڭ ارتىقشىلىعىمىز دا سول, ونداي كەن ورىندارى بٸزدە جەتٸپ ارتىلادى. سوندىقتان تەجٸريبە, زەرتتەۋ جٷرگٸزۋدە بٸزدە مٷمكٸندٸك ٶتە زور. وسىنى پايدالانىپ, بٸز نيكەلدٸ اجىراتىپ الۋ جولىن تاپتىق تا. وندا دا كٶمٸرسۋتەگٸنسٸز ٶندٸرۋدٸ. ەڭ باستىسى, بٸز ونى تٶمەن باعادا دا شىعىنسىز ٶندٸرە الاتىن تەسٸلگە سٷيەنەمٸز. وسى جاعىنان العاندا, بٸزدٸڭ بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸگٸمٸز بۇل رەتتە جوعارى. سوندىقتان زاۋىتتار سالساق, جەتٸپ جاتىر. ونىڭ تٷك قيىندىعى جوق. الايدا قازٸر وعان باس قاتىرىپ جاتقان ەشكٸم جوق. مىسالى, مىستى رۋدا تٷرٸندە ەكسپورتتادى دەلٸك. ال ونىمەن قانشا مەتالل ٸلەسٸپ كەتٸپ جاتىر, ول جاعى بەيمەلٸم. مەسەلەن, ونىڭ ٸشٸندە سيرەك كەزدەسەتٸن رەننيي مەتالى بارىنا سەنٸمدٸمٸن, سول سەكٸلدٸ التىن, كٷمٸس سەكٸلدٸ باعالى مەتالدار قوسپاسى بولادى. وسىنىڭ بارلىعىن ەكسپورتاۋشى سەرتيفيكاتتا كٶرسەتۋٸ كەرەك. ونى انىقتاۋ ەش قيىن ەمەس, ارنايى قوندىرعىلار بار. بٸراق بٸزدە ولاي ەتپەيدٸ. شىنتۋايتىنا كەلگەندە, رۋدا تٷرٸندە شيكٸزاتتى ساتۋدان پايدا جوق. تيىن-تەبەن عانا. تٸپتٸ, سول رۋدا تاسىمالىنا, كەرٸسٸنشە مەملەكەت دوتاتسييا بٶلەدٸ دەسە, وعان مەن ەش تاڭ قالمايمىن", - دەيدٸ مۇحتار جەكٸشەۆ.
ايتا كەتسەك, بۇعان دەيٸن ەلەۋمەتتٸك جەلٸدە "قازاقمىس" كومپانيياسى سەگٸز كەن ورىنىن شەتەلدٸك ينۆەستورعا ساتقالى جاتقانى تۋرالى سىبىس قىلاڭ بەرگەن بولاتىن. تٸپتٸ, پارلامەنت قابىرعاسىندا دا بۇل مەسەلە كٶتەرٸلگەن-تۇعىن. ٶز كەزەگٸندە كٷنٸ كەشە سيرەك كەزدەسەتٸن مەتالدار كەن ورنىنا باي وتاندىق كومپانييا مۇنى جوققا شىعارىپ, تٷسٸنٸكتەمە بەرۋگە مەجبٷر بولدى.
"قازاقمىس" ٶز كەن ورىندارىن ساتىپ جاتقان جوق, وندا دا رەسەيلٸك كومپانييالارعا بەرگەن جوق, قازاقستاننان سيرەك كەزدەسەتٸن مەتالداردى ەكسپورتتامادى دا". وسىلاي دەپ مەلٸمدەمە جاساعان "قازاقمىس كورپوراتسيياسى" جشس-نىڭ رەسمي ٶكٸلٸ ارمان تلەۋكەنوۆ ٶزدەرٸنٸڭ اقپاراتتىق شابۋىلمەن بەتپە-بەت كەلٸپ وتىرعاندارىن جەتكٸزدٸ.
