2025 جىلى قازاقستاندىق فۋتبولدا ءبىرقاتار وڭ وزگەرىس بايقالدى. اتاپ ايتقاندا، "قايرات" كلۋبىنىڭ چەمپيوندار ليگاسىنىڭ جالپى كەزەڭىنە شىعۋى، ەلگە "رەالدىڭ" كەلۋى جانە كلۋبتاردى جەكەشەلەندىرۋ سالاداعى جاڭا كەزەڭنىڭ باستالعانىن كورسەتتى. ءقازىردىڭ وزىندە بەس كلۋب جەكە ينۆەستورلاردىڭ يەلىگىنە ءوتىپ، سالىنعان ينۆەستيسيا كولەمى 45 ملرد تەڭگەدەن استى، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

Qazaq Expert Club ساراپشىسى، فۋتبول فۋنكسيونەرى التاي داۋموۆتىڭ ايتۋىنشا، نارىقتىق مودەلگە كوشۋ وتاندىق فۋتبولدىڭ دامۋىنا تىڭ سەرپىن بەرۋى مۇمكىن.

"ۋەفا دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك، قازاقستان پرەمەر-ليگاسى جىل سايىن شامامەن 100 ملن دوللار تابىس اكەلەدى. الايدا سونىڭ نەبارى 5–6 پايىزى عانا كوممەرسيالىق قىزمەت ەسەبىنەن قالىپتاسادى. قالعان نەگىزگى قارجى مەملەكەتتىك دوتاسيا ارقىلى قامتاماسىز ەتىلەدى"، – دەيدى ساراپشى.

ونىڭ مالىمەتىنشە، قازاقستاندا فۋتبول سالاسىنا جىل سايىن بيۋدجەتتەن 30 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات بولىنەدى. مۇنداي جاعدايدا كلۋبتاردىڭ ءوز بەتىنشە تابىس كوزدەرىن دامىتۋعا ىنتاسى تومەندەيدى، ويتكەنى نەگىزگى قارجىلاندىرۋ مەملەكەت ەسەبىنەن جابىلادى.

ساراپشىنىڭ سوزىنشە، الەمدىك تاجىريبەدە فۋتبول كلۋبتارى ءتورت نەگىزگى باعىت ارقىلى تابىس تابادى. ياعني، تەليەۆيزيالىق قۇقىقتار، بيلەت ساتىلىمى، دەمەۋشىلىك جانە ترانسفەرلەر.

"قازاقستاندا بۇل مودەل ءالى تولىق قالىپتاسپاعان. تەليەۆيزيالىق قۇقىقتار ليگا دەڭگەيىندە ءتيىمدى مونەتيزاسيالانباي وتىر، بيلەت ساتۋدان تۇسەتىن تابىس از – ورتاشا بيلەت باعاسى 2–4 دوللار شاماسىندا. ال ترانسفەر نارىعى ەندى عانا دامىپ كەلەدى. دەمەۋشىلىك ينستيتۋتى بولعانىمەن، كوپ جاعدايدا ول اكىمشىلىك جانە سەرىكتەستىك فاكتورلارعا تاۋەلدى"، – دەدى التاي داۋموۆ.

ساراپشى قازاقستانعا ۇقساس جاعدايداعى ەلدەردىڭ تاجىريبەسىنە نازار اۋدارۋدى ۇسىندى.

ماسەلەن، پولشادا ورتالىقتاندىرىلعان كوممەرسيالىق جۇيە قالىپتاسقان. بۇل ەلدىڭ فۋتبول ليگاسى جىلىنا شامامەن 300 ملن ەۋرو تابىس تابادى. كلۋبتار تەليەۆيزيالىق قۇقىقتاردان باستاپ ىشكى نارىقتاعى كوممەرسيالىق باعىتتاردىڭ بارىنەن پايدا كورەدى.

ال سەربيادا ترانسفەرلىك ەكونوميكاعا باسىمدىق بەرىلگەن.

"سرۆەنا زۆەزدا" مەن "پارتيزان" سەكىلدى كلۋبتار جىلىنا 80–90 ملن ەۋروعا دەيىن تابىس تابادى. ونىڭ 70 پايىزى ترانسفەرلەر مەن ۋەفا تولەمدەرىنەن تۇسەدى. بۇل مودەل ويىنشىلاردى دايارلاۋ، ەۋروكۋبوكتارعا قاتىستىرۋ جانە كەيىن حالىقارالىق نارىققا ساتۋعا نەگىزدەلگەن"، – دەپ ءتۇسىندىردى ساراپشى.

قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا فۋتبول ءالى دە مەملەكەتتىك قارجىعا تاۋەلدى جانە ىشكى نارىقتان تابىس تابۋ دەڭگەيى شەكتەۋلى كۇيىندە قالىپ وتىر.

التاي داۋموۆتىڭ پىكىرىنشە، تۇراقتى جۇيەگە كوشۋ ءۇشىن ەكى باعىتقا باسىمدىق بەرۋ قاجەت. ءبىرىنشىسى – ىشكى نارىقتى كوممەرسيالاندىرۋ، ياعني تەليەۆيزيالىق قۇقىقتاردى دامىتۋ، ماچ كۇنگى تابىستى ارتتىرۋ جانە دەمەۋشىلەرمەن جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزۋ. ەكىنشىسى – اكادەميالارعا ينۆەستيسيا سالىپ، ويىنشىلار دايارلاۋ ارقىلى ترانسفەرلىك ەكونوميكانى دامىتۋ.

"مەملەكەتتىڭ قارجىلاندىرۋدى بىرتىندەپ قىسقارتا باستاۋى ماڭىزدى قادام. بۇل كلۋبتاردى قارجىلىق دەربەستىككە يتەرمەلەيدى. ءبىراق سالانىڭ دامۋىنا كاسىبي مەنەدجمەنت تە قاجەت. ەگەر فۋتبول مەنەدجمەنتى دامىماسا، جۇيە نارىقتىق ەمەس، دوتاسيالىق كۇيىندە قالا بەرەدى"، – دەپ تۇيىندەدى التاي داۋموۆ.