قازاقستاندا كەيٸنگٸ جىلدارى بٸلٸم بەرۋ ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋ قارقىندى جٷرٸپ جاتىر. 2025 جىلدىڭ ٶزٸندە ەلدە 196 مىڭ وقۋشىعا ارنالعان 200-دەن استام مەكتەپ پايدالانۋعا بەرٸلگەن. الايدا جاڭا مەكتەپتەردٸڭ كٶبەيۋٸ بٸلٸم ساپاسىنىڭ ارتۋىنا بٸردەن كەپٸل بولا المايدى. بۇل تۋرالى بٸلٸم سالاسىنداعى Qazaq Expert Club ساراپشىسى جازيرا اسانوۆا ايتتى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
ساراپشىنىڭ سٶزٸنشە, بٷگٸندە باستى مەسەلە قانشا مەكتەپ سالىنعانىندا ەمەس, ولاردىڭ اينالاسىندا تيٸمدٸ بٸلٸم بەرۋ ورتاسىن قالىپتاستىرا الۋدا.
ايتۋىنشا, حالىقارالىق تەجٸريبە زاماناۋي ينفراقۇرىلىمنىڭ ٶزٸ جوعارى نەتيجەگە جەتكٸزۋ ٷشٸن جەتكٸلٸكسٸز ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ. بٸلٸم ساپاسىنا مەكتەپپەن قاتار اتا-انالار, مۇعالٸمدەر, جەرگٸلٸكتٸ قاۋىمداستىقتار, مەدەني ۇيىمدار, بيزنەس پەن مەملەكەتتٸك ينستيتۋتتاردىڭ ٶزارا بايلانىسى دا ەسەر ەتەدٸ.
جازيرا اسانوۆا ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جەنە دامۋ ۇيىمىنىڭ (ەىدۇ) 2026 جىلعى زەرتتەۋٸنە سٷيەنە وتىرىپ, بٸلٸم بەرۋ رەفورمالارى كٶبٸنە قارجى تاپشىلىعىنان ەمەس, ولار جٷزەگە اسىرىلاتىن ورتانىڭ ەرەكشەلٸكتەرٸنەن قيىندىققا تاپ بولاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
سونداي-اق ساراپشى بٸلٸم سالاسىنداعى بەدەلدٸ زەرتتەۋشٸ دجون حەتتيدٸڭ ەڭبەكتەرٸنە توقتالدى. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, وقۋشىلاردىڭ جەتٸستٸگٸنە ەسەر ەتەتٸن ماڭىزدى فاكتورلاردىڭ بٸرٸ – پەداگوگتەردٸڭ ۇجىمدىق تيٸمدٸلٸگٸ, ياعني مۇعالٸمدەردٸڭ ەر بالانىڭ نەتيجەسٸنە بٸرلەسٸپ ىقپال ەتە الاتىنىنا دەگەن ورتاق سەنٸمٸ.
“بالانىڭ جەتٸستٸگٸ تەك مەكتەپكە بايلانىستى ەمەس. ونىڭ نەتيجەسٸنە اتا-انالار, مۇعالٸمدەر, تەلٸمگەرلەر, جاتتىقتىرۋشىلار, مەدەنيەت ٶكٸلدەرٸ, بيزنەس جەنە جەرگٸلٸكتٸ بيلٸك تە ىقپال ەتەدٸ. وسىلاردىڭ بارلىعى بٸلٸم بەرۋ ەكوجٷيەسٸن قالىپتاستىرادى”, – دەيدٸ ساراپشى.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازاقستانداعى بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸنٸڭ نەگٸزگٸ مەسەلەلەرٸنٸڭ بٸرٸ – بٸلٸم بەرۋ ٷدەرٸسٸنە قاتىسۋشىلار ەرەكەتٸنٸڭ تولىق ٷيلەسپەۋٸ.
“مەكتەپ وقۋ باعدارلاماسىنان بٸر تالاپ السا, باعالاۋ جٷيەسٸنەن ەكٸنشٸ تالاپ الادى, اتا-انالاردىڭ كٷتۋلەرٸ مەن ەڭبەك نارىعىنىڭ سۇرانىستارى دا بٶلەك بولۋى مٷمكٸن. مۇنداي جاعدايدا ٶزگەرٸستەر باياۋ ەنگٸزٸلٸپ, كٷش-جٸگەر قايتالانىپ, مەكتەپ پەن مۇعالٸمدەرگە قويىلاتىن تالاپتار بٸر-بٸرٸنە قايشى كەلە باستايدى”, – دەپ تٷسٸندٸردٸ ول.
ساراپشى فينلياندييا مەن سينگاپۋر سەكٸلدٸ ەلدەر بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىن, باعالاۋ جٷيەسٸن, پەداگوگ دايارلاۋ ٸسٸن جەنە ەڭبەك نارىعىنىڭ سۇرانىسىن ونداعان جىل بويى ٷيلەستٸرٸپ كەلگەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
“مەكتەپتەردٸڭ دامۋىنا مەملەكەتپەن قاتار بيزنەس پەن ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمدار دا بەلسەندٸ قاتىسۋى قاجەت. بۇل بولاشاق مامانداردى دايارلاۋعا, كەسٸبي باعدار بەرۋ مەن تەلٸمگەرلٸك باعدارلامالاردى دامىتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ”, - دەيدٸ ول.
ساراپشىنىڭ سٶزٸنشە, ەلەمدەگٸ ەڭ تابىستى بٸلٸم بەرۋ جٷيەلەرٸن ەرەكشەلەندٸرەتٸن نەرسە – جاڭا عيماراتتار ەمەس, بالانىڭ اينالاسىنداعى ورتانىڭ ورتاق ماقساتقا جۇمىلا بٸلۋٸ.
“كەز كەلگەن بٸلٸم ساياساتىنا قويىلاتىن ەڭ ماڭىزدى سۇراق – بۇل شەشٸم بالاعا قانشالىقتى پايدالى? مىقتى بٸلٸم بەرۋ ەكوجٷيەسٸ ەرەسەكتەر بالانىڭ بولاشاعىنا قاتىستى ورتاق ۇستانىم قالىپتاستىرا العان جەردە پايدا بولادى”, – دەدٸ اسانوۆا.
