مەجٸلٸس دەپۋتاتى اسحات ايماعامبەتوۆ ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋراعا تٷسۋ تەرتٸبٸن ٶزگەرتۋ كەرەك ەكەنٸن ايتتى,دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
قازٸر بەكٸتٸلگەن تالاپ بويىنشا ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋراعا تٷسۋ ٷشٸن تالاپكەرلەر اعىلشىن تٸلٸنەن ەمتيحان تاپسىرۋى مٸندەتتٸ. وقۋ قازاق نەمەسە ورىس تٸلٸندە جٷرگٸزٸلسە دە, بۇل - تالاپ بەرٸنە ورتاق.
"قازاق فيلولوگيياسى, ەتنوگرافييا, مۋزىكا سيياقتى ماماندىقتارعا تٷسەتٸن جاستار دا الدىمەن اعىلشىن تٸلٸنەن ەمتيحان تاپسىرۋى كەرەك. ەرينە, عىلىممەن اينالىسۋ ٷشٸن اعىلشىن تٸلٸن بٸلۋ ماڭىزدى. سەبەبٸ كٷن سايىن جارييالانىپ جاتقان عىلىمي جاڭالىقتاردىڭ كٶپشٸلٸگٸ اعىلشىن تٸلٸندە. ولاردى وقۋ, تٷسٸنۋ, پايدالانۋ ەر زەرتتەۋشٸگە قاجەت. سوندىقتان بۇل تالاپ كەزٸندە زامانعا ساي, ورىندى شەشٸم بولدى. اشىعىن ايتقاندا, بۇل تالاپتى كەزٸندە مينيستر بولعاندا قولداعان دا, بەكٸتكەن دە ٶزٸم بولاتىنمىن. الايدا قازٸر جاعداي ٶزگەردٸ. "ەلۋ جىلدا – ەل جاڭا" دەيدٸ. بٸز بەس جىل ٸشٸندە جاساندى ينتەللەكت دەۋٸرٸنە قادام باستىق. تەحنولوگييالىق رەۆوليۋتسييا جٷردٸ", - دەدٸ دەپۋتات.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازٸر ChatGPT, Gemini سيياقتى قۇرالداردىڭ كٶمەگٸمەن كەز كەلگەن اعىلشىن مەتٸنٸن ساناۋلى سەكۋندتا, ساپالى تٷردە قازاق نەمەسە ورىس تٸلٸنە اۋدارۋعا بولادى.
"يە, اعىلشىن تٸلٸ عىلىم ٷشٸن ەلٸ دە قاجەت. قاجەت بولادى دا. بٸراق قازٸرگٸ تەحنولوگييالاردىڭ ارقاسىندا بۇل تالاپ ماگيستراتۋراعا تٷسۋگە كەدەرگٸ بولماۋى تيٸس. ٶيتكەنٸ ەندٸ وسى تەحنولوگييالارمەن, جاستار عىلىمي جۇمىسىن باستاي الادى. ونىڭ ٷستٸنە, شىنى كەرەك, ايتىلعان تالاپ ستۋدەنتتەردٸڭ تٸلدٸك دەڭگەيٸن ايتارلىقتاي كٶتەرە العان جوق. ەڭ قيىنى – قازاق ەدەبيەتٸ مەن ٶنەرٸن زەرتتەگٸسٸ كەلەتٸن جاستار اعىلشىن ەمتيحانىنان ٶتە الماعانى ٷشٸن ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋراعا تٷسە الماي جٷر. نە ٸستەۋ كەرەك? ەرينە اعىلشىن تٸلٸن قولداي وتىرىپ, بۇل تالاپتاردى ٶزگەرتۋٸمٸز كەرەك", - دەدٸ ول.
اسحات ايماعامبەتوۆ مىناداي ۇسىنىستار جاساپ وتىر:
- بٸرٸنشٸدەن, اعىلشىن تٸلٸن ەرتە, مەكتەپتەن باستاپ ساپالى تٷردە وقىتۋدى ەرٸ قاراي كٷشەيتۋ قاجەت.
كەزٸندە پرەزيدەنتتٸڭ تاپسىرماسىنا سەيكەس 3-4-سىنىپتار مەن 10-11-سىنىپتاردا اعىلشىن تٸلٸ ساعاتىن اپتاسىنا 3 ساباقتان 5 ساباققا دەيٸن كٶبەيتۋدٸ قولعا الىنبىز. بٸراق بۇل باستاما تولىق ٸسكە اسپادى. وسى باعىتتى ناقتى ٸسكە اسىرۋىمىز كەرەك. - ەكٸنشٸدەن, وقىتۋ تٸلٸ قازاق نەمەسە ورىس تٸلٸندە جٷرگٸزٸلەتٸن باعىتتاردا اعىلشىن تٸلٸنەن ەمتيحاندى تٷسۋ كەزٸندە ەمەس, وقۋ اياقتالعان سوڭ تاپسىرۋدى قاراستىرعان جٶن. ال سول كەزەڭگە دەيٸن اعىلشىن تٸلٸن باكالارۆريات, ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋرانىڭ وقۋ باعدارلاماسىنا كٸرگٸزٸپ, تەرەڭدەتٸپ وقىتقان دۇرىس. سوندا ناقتى نەتيجە بولادى.
- ٷشٸنشٸدەن, اعىلشىن تٸلٸندە وقىتاتىن نەمەسە قوسديپلومدى باعدارلامالار, مەن فيليالدار ٷشٸن بۇل تالاپتى كەرٸسٸنشە كٷشەيتكەن جٶن. ياعني ەر باعىتقا قاراي سارالاۋ قاجەت.
- تٶرتٸنشٸدەن, Scopus پەن Web of Science بازالارىندا ماقالا جارييالاۋ تالابىن دا ماماندىقتىڭ ەرەكشەلٸگٸنە قاراي قاراستىرعان جٶن. مىسالى, قازاق فيلولوگيياسى, مۋزىكا سيياقتى سالالاردا بالاما جولدار ۇسىنىلۋى تيٸس. بۇل – ۋنيۆەرسيتەتتٸڭ ٶز قۇزىرىندا شەشٸلەتٸن مەسەلە بولۋى كەرەك.
