بٷگٸندە وتاندىق قورعانىس كەسٸپورىندارى دەل وسىعان ۇقساس تەحنيكانىڭ بٸرنەشە تٷرٸن جاساپ كٶردٸ. ADEX-2022 ەسكەري كٶرمەسٸنٸڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ ۇشقىشسىز ۇشۋ جٷيەسٸنە ارنالدى. بٷگٸندە ەلەمنٸڭ قارۋ شىعاراتىن الپاۋىت ٶندٸرٸس ورىندارى تاكتيكالىق قارۋدىڭ جاڭا تٷرلەرٸن جاساۋعا ايرىقشا مەن بەرەدٸ. ياعني, ەسكەري سالاعا قاتىسى باردىڭ بەرٸ مۇنداي ٶنٸمگە اسقان قىزىعۋشىلىقپەن قارايتىنى سٶزسٸز.
بۇل جٶنٸندە «قازاقستان ينجينيرينگ» ۇلتتىق كومپانيياسىنىڭ باسشىسى تەمٸرجان ەبدٸراحمانوۆ حاباردار ەتتٸ.
سوڭعى كەزدە ەسكەري قاقتىعىستاردا قولدانىلىپ جٷرگەن ەسكەري دروندار, وق-دەرٸلەر جەنە جوعارى دەلدٸكتٸ كٶزدەيتٸن باسقا دا قارۋ-جاراق جٷيەلەرٸ سوعىس قيمىلىن شاپشاڭداتىپ, ٶتە تيٸمدٸ ەكەنٸن كٶرسەتٸپ جٷر. ايتا كەتۋ كەرەك, قازٸر ەزٸربايجان قورعانىس سالاسى وسى ەدٸسكە كٶشٸپ, جۇمىسىن مەيلٸنشە جانداندىرا تٷستٸ.
تٸپتٸ, ٶز ٶنٸمٸن ەلەۋەتٸ جوعارى شەتەلدٸك ساتىپ الۋشىلاردىڭ الدىندا ۇيالماي كٶرسەتە الاتىن دەڭگەيگە جەتتٸ دەۋگە بولادى.
ۇشقىشسىز ۇشاتىن قۇرىلعى جاساۋ سالاسىندا ەلەم ەلدەرٸ ٸشٸندە يزرايل مەن تٷركييا كٶش باستاپ تۇر. بۇل تۇرعىدان قازاقستاننىڭ جەتٸستٸگٸ از بولسا دا, بولاشاعى جارقىن دەۋگە نەگٸز بار. وعان «قازاقستان ينجينيرينگ» ۇلتتىق كومپانيياسى باسشىلىعى دا سەنٸم بٸلدٸرٸپ وتىر.
«قازاقستان ينجينيرينگ» ۇلتتىق كومپانيياسى اق باسقارما تٶراعاسى تەمٸرجان ەبدٸراحمانوۆتىڭ ايتۋىنشا, قازٸر بٸزدە جاساقتالعان بٸرنەشە جوبا بار.
«بۇل بارلاۋ جاسايتىن ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتى, سوققى جاسايتىن ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتى, سونداي-اق دەلدٸكتٸ كٶزدەيتٸن ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتى, ەۋە شابۋىلىنا تٶتەپ بەرەتٸن قورعانىس جٷيەسٸن تەستٸلەۋدەن ٶتكٸزۋگە ارنالعان جىلۋ اعىنى يميتاتورى. تٸپتٸ, بۇل ۇشقىشسىز ۇشۋ اپپاراتىن زومبي-ماقساتقا دا پايدالانۋعا بولادى. بولاشاقتا ٶز ٶنٸمٸمٸزدٸ ەكسپورتقا شىعارساق دەگەن نيەتٸمٸز بار», – دەيدٸ ت.ەبدٸراحمانوۆ.
قازٸر كومپانييا ٶندٸرٸستٸڭ تولىق تسيكلىن يگەرٸپ, الداعى ۋاقىتتا ٶنٸمدٸ ساتىپ الاتىن سەنٸمدٸ سەرٸكتەس تابۋدى دا كٶزدەپ وتىر. ايتا كەتۋ كەرەك, «قازاقستان ينجينيرينگ» كومپانيياسى ۇشقىشسىز ۇشاتىن دروننىڭ ٷش تٷرٸن جاساپ شىعارادى. بۇل ساعاتىنا 500 شاقىرىمعا جەتەتٸن رەاكتيۆتٸ قوزعالتقىشى بار ەۋە يميتاتورى. سونداي-اق, ۇشقىشسىز ۇشاتىن اپپارات زەنيتتٸك-زىمىراندى ەسكەري جاتتىعۋى كەزٸندە جاۋىنگەرلٸك ەسەپتەۋدٸ ٷيرەتۋدە قولدانىلادى. ەكٸنشٸ تٷرٸ – «شاعالا-م» دەپ اتالادى.
«قازاقستان ينجينيرينگ» اق ماماندارىنىڭ پٸكٸرٸنشە, بٷگٸندە كومپانييا ۇلتتىق قورعانىس ۋنيۆەرسيتەتٸمەن ليتسەنزييالىق كەلٸسٸمگە كەلٸپ, ٶندٸرٸس اۋقىمىن ايتارلىقتاي كەڭەيتٸپ, جاقسارتۋعا كٷش سالۋدا. «شاعالا-م» – باقىلاۋعا ارنالعان تاكتيكالىق قۇرال. تٸپتٸ, وعان قارۋ-جاراقتى دا ٸلٸپ قويۋعا بولادى. بۇل درون ەۋە كەڭٸستٸگٸندە 4 ساعاتقا دەيٸن تۇرا الاتىن مٷمكٸندٸككە يە.
ال ٷشٸنشٸ قوندىرعى ازاماتتىق ماقساتقا ارنالعان. ياعني, ونى اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا, مۇناي-گاز ٶنەركەسٸبٸندە, گەولوگييادا, ٸزدەۋ-قۇتقارۋ وپەراتسييالارى مەن مونيتورينگٸلەۋ شارالارىنا پايدالانۋعا بولادى.
«R&D ورتالىعى Kazakhstan Engineering» جشس باس ديرەكتورى عاني بايسەيٸتوۆ مۇنىڭ بەرٸن قر تٶتەنشە جاعدايدار مينيسترلٸگٸ باسشىسىنا كٶرسەتكەندە, قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, جاقسى قولداۋعا يە بولعانىن ايتادى.
«قازٸردٸڭ ٶزٸندە بٸز جىل سوڭىنا دەيٸن جاساپ شىعاراتىن ٷلگٸنٸ ساتىپ الۋعا نيەتتٸلەر شىعىپ جاتىر. بۇل كەشەن ەكٸ ۇشاقتان تۇرادى. ەگەر قاجەت بولسا, 3-4 ۇشاق جاساۋعا بولادى. جەرٷستٸ باسقارۋ ستانتسيياسى وسىعان سۇرانىپ تۇر. ول ول كاتاپۋلتسىز ٸسكە قوسىلادى. ونىڭ ناقتى پايدالى سالماعى – 8 كەلٸ. ايتپاقشى, بۇل ۇشقىشسىز ۇشاتىن قوندىرعى ۇلى وتان سوعىسى كەزٸندە اتى اڭىزعا اينالعان ەزٸربايجان ۇشقىشى لەيلا مامەدبەكوۆانىڭ قۇرمەتٸنە وراي «لەيلا» دەپ اتالدى», – دەيدٸ ول.
ماماندار بۇل درون 3,5 شاقىرىم بيٸكتٸككە دەيٸن كٶتەرٸلٸپ, بەس ساعات ٸشٸندە 160 شاقىرىم ساعات جىلدامدىقپەن ۇشا الاتىنىن جەتكٸزدٸ. ەرەكەت راديۋسى 100 شاقىرىمعا دەيٸن بارادى. وسى تۇرعىدا «قازاقستان ينجينيرينگ» ۇجىمى بۇل قوندىرعىنى وتاندىق كٷشتٸك قۇرىلىمدار مەن ازاماتتىق سەكتور سالاسىندا عانا پايدالانىلىپ قويماي, شەتەلدٸك ساتىپ الۋشىلار تاراپىنان دا ۇسىنىس تٷسەتٸنٸنە ٷمٸتتٸ.