كٷيەۋٸڭ ادال بولۋ ٷشٸن...

كٷيەۋٸڭ ادال بولۋ ٷشٸن...
(باستى بەتتەگٸ سۋرەت سەزانندٸكٸ)

الەكساندرا انتونوۆا

ەركەكتەردٸڭ بەرٸ دە ساتقىن سيياقتى. ەركەكتٸڭ كٶزگە شٶپ سالۋى ەدەتتەگٸ جاعداي سەكٸلدٸ. بٸراق ساراپشىلار سٶزٸنە سەنەر بولساق, ەركەكتٸڭ بەرٸ بٸردەي ەمەس. ەركەكتٸ ٶزگەگە كٶز سالۋعا جەتكٸزبەۋگە دە بولادى ەكەن. «وپاسىزدىق قالقانى» اتتى ترەنينگ اۆتورى ەرٸ پسيحولوگ اننا يوتكو ەيەل تٶرت اپتانىڭ ٸشٸندە كٷيەۋٸ ەشقاشان كٶزٸنە شٶپ سالمايتىنداي ٶزگەرە الادى دەيدٸ. 

[caption id="attachment_10109" align="alignright" width="319"]
ga
ga
س. داليدٸڭ كارتيناسى[/caption]

دەمدٸ اسقا بولا كەتپەيدٸ
«مەن بۇل مەسەلەنٸ نىسانعا العالى ون جىلدان استام ۋاقىت ٶتتٸ. مەن بٸرنەشە شەتەلدٸك ماشىقتانۋ ساباقتارىنا قاتىستىم. ونىڭ ٸشٸندە ەندوكريندٸك ەمحانالاردا دا بولدىم. ەركەكتٸڭ باسقاعا كٶز سالۋى گورمونالدى مەسەلە ەكەنٸن ناقتى ايتا الامىن. ەر ادام باسقامەن تٶسەك قاتىناسىنا تٷسكەن كەزدە ونىڭ ەيەلٸنٸڭ ەندورفينٸ ٶتە تٶمەن بولعانىن انىقتاۋ قيىن ەمەس».
ٶزٸڭدٸ ٶزگە ەيەلمەن سالىستىرۋ بەكەرشٸلٸك. كٷيەۋدٸڭ كٶڭٸلٸ ٷنەمٸ جاس قىزعا اۋا بەرمەس. ول وپاسىزدىڭ قاتارلاسى دا بولۋى ەبدەن مٷمكٸن.
سوندىقتان ٶزٸڭٸزدٸ «جامان انا نەمەسە سالاق ەيەلمٸن» دەپ سٶكپەڭٸز.
«كراحمالدانعان جايما مەن دەمدٸ اسقا بولا كەتپەيدٸ, – دەگەن سەنٸمدە اننا يوتكو. – ەركەكتەر ىستىق قۇشاققا, تەتتٸ قىلىققا, ايالى الاقانعا كەتەدٸ. جەنە بۇل تەك گورمونالدى دەڭگەيدە بولادى. ەركەكتٸڭ تەستوستەرونى ەيەلدٸڭ ەندورفينٸنەن قۋات الادى. ەيەلدە ەندورفين نەعۇرلىم كٶپ بولسا, ەرلەردٸڭ كٶزٸنە ول سوعۇرلىم تارتىمدى كٶرٸنەدٸ. تارتىمدىلىق دەگەن سيليكون ەرٸن مەن باتتاسقان بەت دەپ ويلاماڭىز. تەستوستەروندى مٷلدە باسقا نەرسە تولقىتادى. ونىڭ باستى كٶرسەتكٸشتەرٸ ەندورفين مەن وكسيتوتسين».
كەز كەلگەن عاشىقتار حيكاياسىن الىپ قاراساڭىز, ولاردىڭ قارىم-قاتىناسى الدىمەن گورمونالدى قىزىعۋشىلىقتان باستاۋ الىپ, سوسىن بٸر-بٸرٸنە باۋىر باسادى. «قۇتىرىپ, قۇتىرىپ قايتادى» دەگەن سٶزدٸڭ دە جانى بار. گورمونالدى تولقۋ باسىلعان سوڭ ەركەكتەر كەيدە قايتىپ ورالادى. مۇنداي كەزدە نە ٸستەۋ كەرەك? ول مٷلدە بٶلەك تاقىرىپ.

كٷيگەلەكتەنبەڭٸز

«ەندورفين – قۋانىش گورمونى, اعزاعا تەز جينالادى. بٸراق باسقا كٶڭٸل-كٷيگە تەۋەلدٸ, تەز بٷلٸنەدٸ, — دەيدٸ كەڭەسشٸلەردٸ بٸرٸ. — مىسالى, قورقىنىش ونى جويىپ جٸبەرەدٸ. ەندورفين مۇنداي كەزدە جيناقىلانىپ, جيىرىلىپ قالادى. ەيەل ونى كەرەك كەزٸندە قايتا شىعارا الادى. مىسالى, باعزى زاماندا اپان اۋزىنا ارىستان كەلگەن كەزدە وسىنداي گورمونالدى ٶزگەرٸستەر بولعان. دەگەنمەن, نەزٸكجاندىلار قازٸرگٸ تاڭدا ارىستاندار كٶشەدە جٷرمەيتٸنٸن ۇمىتىپ كەتٸپ جٷر. كٷيزەلٸسكە سالىنباڭىزدار. ٶز ەندورفينٸڭٸزدٸ باقىلاۋدا ۇستاپ ٷيرەنەتٸن مٷمكٸندٸكتەر مول».

رەينكارناتسيياعا تٶرت اپتا

[caption id="attachment_10110" align="alignleft" width="473"]
Мужик
Мужик
ن. يۋ. ەمەليانوۆ[/caption]

«مەن كليەنتتەرٸمە ٶز ەندورفينٸن قالاي كٷشەيتۋگە بولاتىنىن تٷسٸندٸرەم, –دەيدٸ اننا يوتكو. – مۇنى دەرٸسٸز جاساۋعا ەبدەن بولادى. ول ٷشٸن ٶمٸر سالتىن ٶزگەرتٸپ, ويلاۋ جٷيەنٸ رەتكە كەلتٸرۋ قاجەت. ٶزٸڭٸزگە كٶبٸرەك ۋاقىت بٶلەمٸن دەپ ۋەدە بەرٸڭٸز. بٸر ايدان كەيٸن كٷيەۋٸڭٸز سٸزگە باسقا كٶزبەن قاراي باستايدى».
كەڭەسشٸنٸڭ ايتۋىنشا, گورمونالدى دەڭگەيدٸ وڭالتۋعا 21 كٷننەن 40 كٷنگە دەيٸن ۋاقىت كەرەك. وسى مەرزٸم ٸشٸندە قاجەتتٸ داعدىلار قالىپتاسىپ, تايازدانعان گورمون قورى تولىسادى.
ەندورفيننٸڭ كٶپ بٶلٸنۋٸن ىنتالاندىراتىن امالدار بٸر قاراعانعا تٷسٸنٸكسٸزدەۋ. بٸراق كەڭەسشٸ وسىدان تيٸمدٸسٸ جوق دەيدٸ. ال, كٶرەيٸك:
ٶزٸڭٸزگە كٷنٸنە كەم دەگەندە بٸر قۋانىش سىيلاڭىز. ٶيتكەنٸ, ەندورفين – قۋانىش گورمونى. ول, تٸپتٸ, تەتتٸدەن دە بٶلٸنەدٸ. «بٸراق بۇل كٷندەلٸكتٸ تەتتٸ تاعام جەۋ كەرەك دەگەن سٶز ەمەس, – دەيدٸ اننا يوتكو. – ول كەز كەلگەن نەرسە بولۋى مٷمكٸن. ول سٸزدٸڭ جەكە باسىڭىزعا لايىقتى, ەرٸ قىزعا جاراساتىن قىلىق بولعانى ابزال. مىسالى, ساياباقتاعى سەرۋەن, ماسساج, كٶبٸگٸ كٶپ ۆاننا, ينەرەفلەكستەراپييا, جاقسى مانيكيۋر, قۇربىمەن قىدىرۋ, جارتى ساعات تىنىشتىق. قانداي ۇساق-تٷيەك بولسا دا سٸزگە قۋانىش سىيلاسا بولعانى. ەيەل قاۋىمى ٶزدەرٸنە جاعاتىن دٷنيەلەردٸ جاساۋدى ۇمىتىپ بارادى. بٸز قۇربان بولۋعا دايىن تۇرامىز. بۇل تەگٸمٸزدە جازىلسا كەرەك. بٸراق ٶزٸن قۇرباندىققا شالا بەرەتٸن ەيەل ەشكٸمنٸڭ تەستوستەرونىنا ەسەر ەتە المايدى».
سۇلۋ بولىڭىز. «ەيەل تاڭەرتەڭ تۇرعاندا ٶزٸن اينادان قالاي كٶرسە, كٷنٸ بويى سول سەزٸمدە جٷرەدٸ, – دەگەن سەنٸمدە كەڭەسشٸلەر». ٶزٸڭٸزگە بٶلەتٸن ۋاقىتىم جوق دەپ سىلتاۋراتپاڭىز. ميىڭىزدىڭ بٸر بٶلٸگٸنە اينالاڭىزدا ەرتە تۇرىپ, بويانۋعا, ەدەمٸلەنۋگە كٷش-قايراتى مەن ۋاقىتى مول قىزدار بار ەكەنٸن جازىپ قويىڭىز. ولار ايناعا قاراعان سايىن ٶزٸنەن لەززات الاتىنىن بٸلٸپ جٷرٸڭٸز. ياعني, ولاردىڭ ەندورفينٸ لايىقتى دەڭگەيدە.
كٷلٸپ جٷرٸڭٸز! «كٷلبيكەدەن حانشايىمعا اينالۋدىڭ اراسى –تەك كٷلكٸ عانا, – دەگەنگە اننا يوتكو قاتتى سەنٸمدٸ. – ٶزٸڭٸزدٸ شىن كٷلۋگە ٷيرەتٸڭٸز. شىنايى ەرٸ اق جارقىن كٷلكٸ. تىم بولماعاندا, وڭاشا قالعاندا ٶزٸڭٸزبەن-ٶزٸڭٸز كٷلٸپ داعدىلانىڭىز. كٷلكٸ سٸزدٸڭ قالىپتى كٷيٸڭٸز بولۋعا تيٸستٸ». كەيبٸر ترەنينگتەردە مەتروعا تٷسٸپ, تانىمايتىن بٶگدە ادامدارعا قاراپ كٷلۋ تەسٸلٸ قولدانىلادى. ونشا تيٸمدٸ امال ەمەس. ول ٶزٸڭنەن اتتاپ, زورلىقپەن كٷلۋگە مەجبٷرلەيدٸ.«ودان دا تەلەفونىڭىزعا ساعات سايىن تايمەر قويىپ, ول شىرىلداعاندا ايناعا بارىپ ٶزٸڭٸزدٸڭ بەينەڭٸزگە قاراپ كٷلٸڭٸز. بۇل امالدىڭ ەسەرٸ بٸردەن كٶرٸنەدٸ. كٷلكٸ ەندورفيندٸ كٶتەرەدٸ. ۋاقىت ٶتە كەلە كٷلٸپ جٷرۋگە تٶسەلٸپ كەتەسٸز, – دەيدٸ كەڭەسشٸلەر».
بوساڭسۋدى ٷيرەنۋ. «ٷلكەن قالادا ٶمٸر سٷرەتٸن كەيبٸر ەيەل زاتى مەن بويجەتكەندەر كٶزٸ جۇمۋلى تۇرعان قۇلتەمٸرلەردٸ ەلەستەتەدٸ. ال, ەركەك جىلۋ مەن كٷلكٸگە قۇمار كەلەتٸنٸن تاعى بٸر ەسكەرتەيٸن, – دەيدٸ اننا يوتكو». قالالىق ەيەلدٸڭ ۋاقىتى تىم تىعىز, ول سودان دا تەن جىلۋىن سىيلاۋدى بٸلمەيدٸ. دەنەنٸ اپتاسىنا بٸر-ەكٸ رەت جاتتىقتىرىپ تۇرعان ابزال. بۇل يوگا, ماسساج, ينەتەراپييا, تٸپتٸ پيلاتەس بولسا دا جامان ەمەس. نە بولاتىنى ماڭىزدى ەمەس. ماڭىزدىسى, تەنٸڭٸز جۇمسارۋدى, بوساڭسۋدى ٷيرەنۋٸ كەرەك. بارلىق ٷرەي, كٷيزەلٸستٸ بوساتۋعا داعدىلانۋى تيٸس. ەگەر سٷيٸكتٸڭٸزدٸڭ كٶزقاراسىن باقساڭىز, ونىڭ بوساڭسىعان ەيەلگە باسقاشا قارايتىنىن كٶرەسٸز. كٶزٸن تارس جۇمىپ, ەشتەڭەگە ەسەر ەتپەيتٸن قۇلتەمٸرگە ونىڭ كٶزقاراسى بٶلەك.
• ٶكپە جيناماڭىز. ٶكپەدەن تەز ارىلۋ كەرەك. مەيلٸ ول اتا-اناعا دەگەن رەنٸش بولسىن, ەرٸپتەستەر مەن قۇربىلار, كٶلٸكتەگٸ موجانتوپايلارعا دەگەن رەنٸش بولسا دا, تەز ۇمىتىڭىز. ەڭ باستىسى, كٷيەۋگە رەنجٸمەۋدٸ ٷيرەنۋ كەرەك. «وعان دەگەن بارلىق رەنٸشتٸ ٷتٸر ارقىلى تٸزٸپ جازىپ شىعىڭىز. ٶزٸڭٸزگە ايانىش بٸلدٸرمەڭٸز. رەنٸشٸم ورىندى ەدٸ دەپ ٶكٸنبەڭٸز. كەشٸرۋ مەسەلەنٸڭ قانشالىقتى ەكەندٸگٸن تٷبەگەيلٸ كٶرسەتٸپ بەرەدٸ,– دەيدٸ اننا يوتكو. – 35631 سانىن 37 سانىنا ويشا بٶلٸڭٸزشٸ. قيىنداۋ. بٸراق, مٷمكٸن عوي. ال قاعازعا جازىپ بٶلۋ ەڭ وڭايى. رەنٸش تە سولاي. ويشا بەرٸ قيىن سيياقتانادى. جازساڭ, تٷككە تۇرعىسىز بولىپ قالادى. رەنٸش جازىلعان قاعازدى ٶرتەي سالىڭىز. ول ارنالعان ادامنىڭ قولىنا تٷسپەۋٸ كەرەك. وسىنداي 5-7 حات جازعان سوڭ ٸشتەگٸ ٶكپەنٸڭ تاراي باستاعانىن سەزەسٸز. جانىڭىز تىنىشتالا باستايدى».

ماقالا ۇنادى ما? ەلگە جەتكٸزٸڭٸز, كٶپپەن بٶلٸسٸڭٸز.

اۋدارعان شىنار ەبٸلدە