قايىربەك سٷلەيمەنوۆتٸڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن "اتامەكەن" ۇلتتىق كەسٸپكەرلەر پالاتاسىنىڭ كەسٸپكەرلەردٸڭ قۇقىعىن قورعاۋ جەنە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل كەڭەسٸنٸڭ وتىرىسىندا سالىقتىق ەكٸمشٸلەندٸرۋدٸڭ ٶزەكتٸ قىرلارى قارالدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz پالاتانىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
2024 جىلعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ سالىق ساياساتىنا جازالاۋشى كٶزقاراستان باس تارتۋ قاجەتتٸگٸن اتاپ ٶتتٸ. وسى تاپسىرمالاردى ورىنداۋ ماقساتىندا 2024 جىلى مەملەكەت پەن سالىق تٶلەۋشٸلەر اراسىنداعى سەرٸكتەستٸك قاتىناستاردى دامىتۋعا باعىتتالعان جاڭارتىلعان سالىق كودەكسٸ قابىلداندى. بيزنەس تاراپىنان سالىقتىق مٸندەتتەمەلەردٸ جاۋاپكەرشٸلٸكپەن ورىنداۋ بيۋدجەتكە تٷسٸمدەر جوسپارىن (ترانسفەرتتەردٸ ەسەپتەمەگەندە) 0,7%-عا ارتىق ورىنداۋعا مٷمكٸندٸك بەرٸپ, سالىقتىق تەرتٸپتٸڭ نىعايعانىن كٶرسەتتٸ.
ماڭىزدى كەزەڭدەردٸڭ بٸرٸ – سالىقتىق ەكٸمشٸلەندٸرۋدٸ تسيفرلاندىرۋ مەسەلەسٸ بولدى. "يسنا", "SDF" اقپاراتتىق جٷيەلەرٸ, كەسٸپكەردٸڭ بٸرىڭعاي جەكە كابينەتٸ, سونداي-اق "e-Salyq Azamat" جەنە "e-Salyq Business" موبيلدٸ قوسىمشالارى ەنگٸزٸلدٸ. بۇل سالىق ورگاندارىمەن ٶزارا ٸس-قيمىلدى جەڭٸلدەتٸپ, پروتسەستەردٸڭ اشىقتىعىن ارتتىردى.
"الايدا, فيسكالدىق ساياساتتى جٷزەگە اسىرۋ بارىسىندا كەسٸپكەرلەرگە تٷسەتٸن جٷكتەمەنٸڭ, سونىڭ ٸشٸندە مەملەكەتتٸك باقىلاۋ شارالارى ارقىلى ارتىپ وتىرعانى بايقالادى. باس پروكۋراتۋرانىڭ دەرەكتەرٸنە سەيكەس, 2025 جىلدىڭ العاشقى التى ايىندا ازاماتتاردان 2,7 ملن-نان استام ٶتٸنٸش تٷسكەن, ونىڭ 250,5 مىڭى قارجى مينيسترلٸگٸنە جولدانعان. ولاردىڭ 64%-دان استامى سالىقتىق ەكٸمشٸلەندٸرۋ مەسەلەلەرٸنە قاتىستى, بۇل قولدانىستاعى تەتٸكتەردٸ تٷزەتۋ قاجەتتٸگٸن ايعاقتايدى".
مىسال رەتٸندە تەۋەكەلٸ تٶمەن ساناتتاعى كومپانييانىڭ نەگٸزسٸز جوعارى تەۋەكەل دەرەجەسٸنە جاتقىزىلىپ, جوسپارلى تەكسەرۋلەر قاتارىنا ەنگٸزٸلگەنٸن اتاۋعا بولادى.
"بۇل رەتتە كەسٸپكەرلەر قولدانىلعان باعالاۋ كريتەرييلەرٸنە قاتىستى تٷسٸندٸرمە الا الماعان. قولدانىستاعى ەرەجەلەر بويىنشا سالىق ورگاندارى كريتەرييلەر تۋرالى ناقتى اقپارات بەرۋگە مٸندەتتٸ, الايدا كەسٸپكەرلەرگە "جابىق كريتەرييلەرگە" سٸلتەمە جاسالادى. اتالعان كريتەرييلەردٸ قولدانۋدىڭ نەگٸزٸ مەملەكەتتٸك كٸرٸستەر كوميتەتٸ تٶراعاسىنىڭ بۇيرىعى بولىپ وتىر. الايدا, اتالمىش قۇجات مەملەكەتتٸك تٸركەۋدەن ٶتپەگەن جەنە رەسمي تٷردە جارييالانباعان, بۇل جايت جوعارعى سوت قاۋلىسىمەن راستالدى. وسىعان بايلانىستى ونىڭ زاڭدىق كٷشٸ كٷمەن تۋدىرىپ, كەسٸپكەرلەردٸڭ الاڭداۋشىلىعىن ارتتىرۋدا", دەپ ناقتىلايدى كەسٸپكەرلەردٸڭ ۇلتتىق پالاتاسى.
نەگٸزسٸز جوعارى تەۋەكەل دەرەجەسٸن بەرۋ كەلٸسٸمشارتتاردىڭ بۇزىلۋىنا, كليەنتتەردٸڭ جوعالۋىنا, سالالىق رەيتينگتەردەن شىعارىلۋعا ەكەلۋٸ مٷمكٸن. مۇنداي جاعدايلار كومپانييالاردىڭ كليەنتتٸك بازاسىنىڭ قىسقارۋىنا جەنە قارجىلىق تۇراقتىلىعىنىڭ ەلسٸرەۋٸنە جيٸ سەبەپ بولادى.
"كەسٸپكەرلەردەن تٷسكەن ٶتٸنٸشتەر مەسەلەنٸڭ جٷيەلٸ سيپاتقا يە ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ. بيزنەس-قاۋىمداستىق پەن ساراپشىلاردىڭ ٷندەۋلەرٸنە قاراماستان, جابىق كريتەرييلەر تۋرالى اقپارات بەرۋ مەسەلەسٸندەگٸ قارجى مينيسترلٸگٸنٸڭ ۇستانىمى ٶزگەرٸسسٸز قالىپ وتىر. سونىمەن قاتار, 2025 جىلعى جاڭا سالىق كودەكسٸندە بۇل كريتەرييلەردٸڭ قۇپييا سيپاتى زاڭدى تٷردە بەكٸتٸلگەن, بۇل ٶز كەزەگٸندە مەملەكەتتٸك ساياساتتا جارييا ەتٸلگەن اشىقتىق پەن قۇقىقبۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الۋ قاعيداتتارىنا قايشى كەلۋٸ مٷمكٸن. مۇنداي جابىقتىق كونستيتۋتسييادا جەنە "اقپاراتقا قول جەتكٸزۋ تۋرالى" زاڭدا بەكٸتٸلگەن سالىق تٶلەۋشٸلەردٸڭ اقپاراتقا قول جەتكٸزۋ قۇقىعىن شەكتەيدٸ", دەپ نىعىرلاي تٷسەدٸ پالاتاداعىلار.
كەڭەس وتىرىسىندا تەۋەكەلدەردٸ باسقارۋ جٷيەسٸنٸڭ كريتەرييلەرٸن اشۋدى جەنە قۇقىقتىق قايشىلىقتاردى جويۋدى قوسا العاندا, سالىقتىق ەكٸمشٸلەندٸرۋدٸڭ قولدانىستاعى تەسٸلدەرٸن قايتا قاراۋ قاجەتتٸگٸ ايتىلدى. بۇل بيزنەس پەن مەملەكەتتٸك ورگاندار اراسىنداعى سەنٸمدٸ نىعايتۋعا, ەكٸمشٸلٸك قىسىمدى ازايتۋعا جەنە تۇراقتى ەكونوميكالىق ٶسٸمگە ىقپال ەتەدٸ.
نەگٸزگٸ قادامداردىڭ بٸرٸ – سالىق جٷيەسٸنە قاتىستى بارلىق نورماتيۆتٸك-قۇقىقتىق اكتٸلەردٸڭ مٸندەتتٸ مەملەكەتتٸك تٸركەۋدەن ٶتۋٸ جەنە رەسمي جارييالانۋى بولۋى مٷمكٸن. بۇل قۇقىقتىق ايقىندىقتى ارتتىرىپ, كەسٸپكەرلەردٸڭ مٷددەلەرٸن قورعاۋعا جول اشادى.
