ونىڭ پٸكٸرٸنشە وتىز جىل بويعى سىلدىر سٶز بەن قۇرعاق ۋەدەدەن قاجىعان ازاماتتاردىڭ بۇدان ٶزگە امالى جوق. ٶزگەرٸس كٷتەم دەپ جارتى عۇمىرىن بوسقا ٶتكەرگەن بۋىننىڭ بيلٸكتەن ەبدەن كٶڭٸلٸ قالعان. ال جاس ۇرپاقتىڭ بۇل جولمەن جٷرگٸسٸ جوق.
ساۋاتسىز رەفورمالار ورتا بٸلٸم سالاسىن بٸرجولاتا قۇلدىراتقان. جوعارعى بٸلٸمنٸڭ جاعدايى دا مەز ەمەس. قازاقستاننىڭ ديپلومى باعالانبايدى. قۇنسىز. ونىمەن جان باعا المايسىڭ. ەلدەگٸ جوو-لار بەسەكەگە قابٸلەتسٸز. ەلەمدٸك دەڭگەيدە ساناتتا دا, سۇرانىستا دا جوق.
ٸرٸ-ٸرٸ ەكونوميكالىق جوبالاردىڭ زاڭدىق نەگٸزدەمەسٸن ەزٸرلەۋمەن اينالىساتىن ەسٸمحانوۆتىڭ ٶزٸ ەلدەگٸ مەن دەگەن بٸلٸكتٸ زاڭگەرلەردٸڭ بٸرٸ.
تٷنەۋكٷنگٸ اسسامبلەيا وتىرىسىندا جاستاردىڭ نە سەبەپتٸ شەتەل اسىپ جاتقانىن تٷسٸنبەي ابدىراعان نازارباەۆتى تىڭداپ, تۇڭعىش پرەزيدەنتكە جاۋاپ قاتۋدى جٶن كٶرٸپتٸ.
نازارباەۆ تەۋەلسٸزدٸك تۇسىندا ٶمٸرگە كەلگەن ۇرپاققا بارىنشا جاعداي جاساعانىن, جاستاردىڭ ەلدەن كەتۋٸنە ەشبٸر سەبەپ جوقتىعىن تٸلگە تيەك ەتكەن.
"ەلباسى جاس اۋديتورييانىڭ قازاقستاننان قاشىپ جاتقانىنا قايران قالدى. "مەن بۇعان قاتتى قايعىرامىن", – دەدٸ نازارباەۆ. ارقادا قىس جايلى بولسا, ارقار اۋىپ نەسٸ بار?
جاستارعا لايىقتى جاعداي جاسالسا, ولار ەشقايدا كەتپەس ەدٸ عوي? كەرەك دەسەڭٸز, بۇعان جاۋاپ ٸزدەۋدٸڭ ٶزٸ ەرسٸ.
مۇنى دەل وسى جولى سۇراعاننىڭ جٶنٸ جوق ەدٸ. بيىلعى جىل بٸزدٸڭ بيلٸكتٸڭ 30 جىل بويى تٷك بٸتٸرمەگەنٸن ەشكەرەلەپ بەردٸ. مەسەلەمٸز شاش ەتەكتەن ەكەن. بيلٸك وتىز جىل بويى قوردالانعان پروبلەمالاردى جىلى جاۋىپ كەلٸپتٸ. سونىڭ بەرٸنە كٶنٸپ كەلگەن حالىقتىڭ تٶزٸمٸنە قايران قالاسىڭ. تۋراسىن ايتقاندا ەلٸمٸزدٸڭ كەز-كەلگەن ازاماتى نازارباەۆتىڭ سۇراعىنا مٷدٸرمەي جاۋاپ بەرە الادى...", – دەيدٸ زاڭگەر.
ونىڭ پٸكٸرٸنشە جاستاردىڭ كەتٸپ جاتقانىنا قايران قالعان جالعىز نازارباەۆ ەمەس. بيلٸكتٸڭ تٶبە باسىنداعى توپ قازاقستاندا ادامنىڭ ٶسٸپ-ٶنۋٸنە لايىقتى جاعداي جاسالعانىنا شٷبەسٸز سەنەدٸ. ەلدەن كەتٸپ جاتقان ازاماتتاردىڭ شەتەلدە نە ٸزدەيتٸنٸن تٷسٸنبەيدٸ.
زاڭگەردٸڭ پايىمداۋىنشا جاستاردىڭ, جالپى جۇرتتىڭ ەلدەن كەتۋٸنە تٷرتكٸ بولىپ وتىرعان 8 سەبەپ بار.
1. قولىنان ٸس كەلەتٸن ادامدار بۇل ەلدٸڭ ەرتەڭٸنە سەنبەيدٸ. بالا-شاعاسىنىڭ بولاشاعى بۇلدىر بولعانىن قالامايدى.
2. قازاقستانداعى بٸلٸم ساپاسىنا كٶڭٸلٸ تولمايدى. رەفورمادان كٶز اشپاعان ورتا بٸلٸم وقۋشىلاردىڭ قارىم-قابٸلەتٸنە كەرٸ ەسەر ەتۋدە. جوعارى بٸلٸم دە وڭىپ تۇرعان جوق. ول بەسەكەگە قابٸلەتسٸز. قازاقستاننىڭ ديپلومى بٸردە-بٸر جەردە باعالانبايدى.
3. كەيٸنگٸ جىلدارى ٶمٸرگە كەلگەن ۇرپاق ەلجۋاز, شەتٸنەن اۋرۋشاڭ. سەبەبٸ اۋا لاس. ەكولوگيياعا كٶڭٸل بٶلٸنبەيدٸ. مەسەلەنٸ شەشۋگە تيٸستٸ شەنەۋنٸكتەر شەتٸنەن پوپۋليست.
4. ٸندەت اۋا جايىلعان شاقتا حالىق قاراپايىم اسپيريننٸڭ ٶزٸنە زار بولىپ قالدى. ٸندەتتٸڭ ەندٸگٸ تولقىنى قانداي بولارىن بولجاۋدىڭ ٶزٸ قورقىنىشتى.
5. كەتٸپ جاتقاندار شەنەۋنٸكتەردٸڭ سەلقوستىعىنان, ەنجارلىعىنان شارشاعان. كٶشٸپ جاتقاندار "حالىقپەن قاراپايىم تٸلدە سٶيلەسە المايتىن ەكٸم-قارالارعا كٷنٸمٸز قاراماسىن" دەيدٸ.
6. قاۋٸپسٸزدٸك سالاسى دا اقساپ تۇر. جۇرت جۇتاپ جٷر. جۇتاعان ەلدە ۇرلىق-قارلىق, زورلىق-زومبىلىق كٶبەيەتٸنٸ بەسەنەدەن بەلگٸلٸ.
7. كەتٸپ جاتقاندار سىلدىر سٶز بەن ورىندالماس ۋەدەدەن, ٶتٸرٸكتەن شارشادى. وسى وتىز جىلدا ٶتٸرٸكتٸڭ نەبٸر تٷرٸن كٶردٸك. اسىرا سٶيلەۋ, اسىرا سٸلتەۋ. ناۋقانشىلدىق. پوپۋليزم. پاندەمييانىڭ ٶزٸنەن پايدا تاپقان پاراقورلار. شەشٸم قابىلداۋداعى بٸلٸكسٸزدٸك. تٸزە بەرسە ون ساۋساق تٷگەل بٷگٸلەدٸ.
8. ەڭ باستى سەبەپ - ادامدار ادام سيياقتى ٶمٸر سٷرگٸسٸ كەلەدٸ. ەرتەگٸگە سەنۋمەن, ەرتەڭ-ەرتەڭ دەۋمەن ٶمٸرٸمٸزدٸڭ ەسٸل ٶمٸر ەش كەتتٸ. كەتٸپ جاتقاندار وتىز جىل بويعى قۇرعاق ۋەدەنٸڭ ورىندالماسىنا انىق كٶزٸ جەتكەن اۋديتورييا. بۇلار بولاشاق ەمەس, بٷگٸنمەن ٶمٸر سٷرگٸسٸ كەلەدٸ. الىستاعى ارمانعا دەل قازٸر قول سوزعاندى قالايدى.
نازارباەۆقا بەرەر جاۋابىم وسى. ادامدار وسى سەبەپتٸ ەلدەن كەتٸپ جاتىر. جالپى بۇل ساۋالعا قازاقستاندا ٶمٸر سٷرەتٸن كەز-كەلگەن ادام مٷدٸرمەي جاۋاپ بەرە الادى. ٶزٸن جەنە ۇرپاعىن ويلاعان ادام كەلەشەگٸن قازاقستانمەن بايلانىستىرعىسى كەلمەيدٸ", – دەيدٸ زاڭگەر.
ەرجان ەسٸمحانوۆتىڭ ايتۋىنشا نازارباەۆتىڭ ساۋالىنا ەگجەي-تەگجەيلٸ جاۋاپ بەرۋدٸڭ جٶنٸ جوق. مۇنىڭ جاۋابىن تۇڭعىش پرەزيدەنت تە جاقسى بٸلۋٸ تيٸس.
"ەيتكەنمەن, ايتپاسا سٶزدٸڭ اتاسى ٶلەدٸ. ايتپاسىما بولمادى...", – دەيدٸ زاڭگەر.
ەزٸرلەگەن, دۋمان بىقاي