"ساياساتپەن كٶپ ادام ايلانىسپاسا دا, كٶبٸمٸز ساياساتپەن بايلانىستى ٶمٸر سٷرەمٸز. سايلاۋ تاقىرىبىنا كەلسەك بٸر قاراساق بارلىعى اياق استىنان بولعان سيياقتى. دەسەكتە قىركٷيەكتە جولداۋدا پرەزيدەنتتٸڭ ٶز اۋزىنان بٸر ەمەس, ەكٸ سايلاۋ بولاتىنى تۋرالى ەستٸدٸك.
قىركٷيەكتەگٸ جولداۋعا دەيٸنگٸ ساياسي رەفورمالار رەتٸن جٸكتەپ قارايتىن بولساق سايلاۋ وسى رەفورمالاردىڭ لوگيكالىق جالعاسى ەكەنٸن تٷسٸنە الامىز. بۇل بٸر ساياسي شەشٸمدەردٸ اقتاۋ مەسەلەسٸ ەمەس. جالپى بارلىعىن بٸر بەتكە قويىپ سارالاپ كٶرەيٸك.
ٷلكەن ساياسي ترانزيت 2019 جىلى باستالدى. ونى بەرٸمٸز دە مويىندايمىز. بٸرٸنشٸ پرەزيدەنت كەتتٸ, ورنىنا قاسىم-جومارت كەمەلۇلى كەلدٸ. ودان كەيٸن جازدا سايلاۋ ٶتٸپ, قاسىم-جومارت كەمەلۇلى پرەزيدەنت بولىپ سايلاندى. ەندٸگٸ كەزەكتە ساياسي رەفورمالار باستالدى", - دەدٸ ول.
ۇلتتىق سەنٸم كەڭەسٸ قۇرىلدى. بٸرٸنشٸ, ەكٸنشٸ, ٷشٸنشٸ, تٶرتٸنشٸ ساياسي رەفورمالار پاكەتتەرٸ قابىلداندى.
"ساياسي رەفورمالار اقىرىنداپ ەنگٸزٸلٸپ جاتتى. ولار قانداي بولدى. بٷگٸنگە سايلاۋعا كەلۋ ٷشٸن سونىڭ جەلٸسٸن قاراپ الايىقشى. سول كەزدە ساياسي پارتييالار تۋرالى زاڭعا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزٸلدٸ. بۇرىن ساياسي پارتييا قۇرۋ ٷشٸن 40 مىڭ ادام كەرەك بولسا, ەندٸ 20 مىڭعا تٷستٸ. ياعني ساياسي پارتييالار بەلگٸلٸ بٸر دەرەجەدە ساياسي ناۋقانعا دايىندالا باستادى.
ودان كەيٸن ميتينگتەر تۋرالى زاڭعا ٶزگەرٸستەر ەنرگٸزٸلدٸ. ياعني بٸز سٶز بوستاندىعىنا كٶبٸرەك مەن بەرە باستادىق, ونى دا مويىنداۋ كەرەك. ودان بٶلەك سايلاۋدا «بەرٸنە قارسىمىن» دەگەن باعان پايدا بولدى. ياعني بٸز سايلاۋعا بارعاندا مٸندەتتٸ تٷردە بٸرەۋدٸ سايلاۋ كەرەكپٸز دەگەننەن كەتتٸك.
سايلاۋعا بارىپ ساياسي پروتەستتٸ, ساياسي ەنجارلىقپەن ەمەس ساياسي بەلسەندٸلٸكپەن بٸلدٸرۋگە مٷمكٸندٸك بەرٸلدٸ. ودان كەيٸن دە كٶپتەگەن ٶزگەرٸستەر بولدى. ودان كەيٸن قاڭتار بولدى. ونى بٸز جاۋىپ قويىپ ول تۋرالى ايتپاي وتىرۋىمىزعا بولمايدى. ول - ساياسي پروتسەستەردٸڭ كاتاليزاتورىنا اينالدى دەپ ايتۋعا بولادى. كٶپتەگەن ساياسي رەفورمالاردىڭ باستاۋى دا سول كەزدە ورىن الدى. كٶپتەگەن مەسەلەلەردٸڭ بەتٸ دە سول كەزدە اشىلدى", - دەيدٸ ول.
2022 جىل وسىنداي وقيعادان باستالىپ جالپى ساياساتتانۋشىلار ٷشٸن ٶتە كەڭ كٶلەمدٸ رەفورمالاردى تالقىلايتىن جىلعا اينالدى.
"ەگەر سالىستىرىپ قارايتىن بولساق ساياساتتانۋشىلاردىڭ 2022-شٸ جىلعى جۇمىسى جالپى وعان دەيٸنگٸ 5 جىلدىق جۇمىسپەن تەڭبە-تەڭ كەلدٸ. سەبەبٸ كٶپتەگەن ساياسي ٶزگەرٸستەر بولدى. ودان كەيٸن ەكٸ جولداۋ بولدى. بٸرٸ ناۋرىزداعى جولداۋ, ٷلكەن ساياسي رەفورمالار پاكەتٸ ايتىلدى, ول كەزدە تٷبەگەيلٸ ٶزگەرٸستەر رەفورمالار ورىن الدى. ودان كەيٸن قىركٷيەكتەگٸ جولداۋ, اراسىندا كونستيتۋتسيياعا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزۋ بويىنشا العاش رەت رەفەرەندۋم ٶتكٸزٸلدٸ.
ساياسي جٷيەنٸڭ ليبەريزاتسيياسى باستالدى. ساياسي پارييالاردى قۇرۋ ٷشٸن ەندٸ 5 مىڭ ادامعا دەيٸن شەكتەتٸلدٸ. 2019 جىلى 40 مىڭ بولدى, كازٸر 5 مىڭعا ياعني سەگٸز ەسە تٷستٸك. بۇل ٷلكەن قادام.
ول ساياسي پليۋراليزمگە مٷمكٸندەك بەردٸ. كٶپتەگەن ساياسي پارتييالاردىڭ قۇرۋ مٷمكٸندٸگٸ بەرٸلدٸ. ودان بٶلەك ساياسي پارتييالار ٷشٸن قول جينايتىن مەرزٸم بۇرىن جارتى جىل بولسا, ول بٸر جىلعا دەيٸن ۇزاردى. پرەزيدەنتتٸڭ ٶكٸلەتتٸك مەرزٸمٸ 7 جىلعا دەيٸن ۇزاردى, الايدا ەڭ باستىسى پرەزيدەنت بٸر رەت عانا سايلانادى دەگەن ٶزگەرٸس قابىلداندى. ەندٸگٸ كەزەكتە بٸز پرەزيدەنتتٸ بٸر رەت قانا سايلايمىز. وسى نورمالار كونستيتۋتسييادا ٶزگەرٸستەرگە ۇشىرامايتىن نورمالار قاتارىنا كٸردٸ. كونستيتۋتسييادا تٷيتكٸلدٸ نەرسەلەر بار, سوداردىڭ قاتارىنا پرەزيدەنتتٸ سايلاۋ ٶكٸلەتتٸلٸگٸ مەن جيٸلٸگٸ دە ٶزگەرمەيتٸن نورمالار قاتارىنا ەندٸ", - دەدٸ ينديرا رىستينا.
