گەرمانيياعا مۇناي ترانزيتٸ توقتاۋى مٷمكٸن: ەكونوميكاعا ەسەرٸ قانداي?
Сағыныш Сардарова
مامىردا "درۋجبا" مۇناي قۇبىرى ارقىلى گەرمانيياداعى شۆەدت زاۋىتىنا باعىتتالعان قازاقستاندىق مۇناي ترانزيتٸ تولىق توقتاۋى مٷمكٸن. وسىعان بايلانىستى مۇنايدى قالاي قايتا بٶلۋگە بولادى جەنە ونىڭ ەكونوميكاعا ەسەرٸ قانداي دەگەن سۇراق تۋىندايدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
Qazaq Expert Club ۇيىمىنىڭ كٶلٸك لوگيستيكا سالاسىنداعى ساراپشىسى اينۇر ديۆەەۆانىڭ ايتۋىنشا, اتىراۋ - سامارا باعىتى ارقىلى "درۋجبا" جٷيەسٸنە شىعاتىن مارشرۋت ەۋروپاعا مۇناي جەتكٸزۋدٸڭ تيٸمدٸ ەرٸ قالىپتاسقان تٸزبەگٸ سانالادى. ونىڭ ٷزٸلۋٸ لوگيستيكالىق تەپە-تەڭدٸكتٸ بۇزىپ, جەتكٸزۋ جٷيەسٸنٸڭ تۇراقتىلىعىنا ەسەر ەتەدٸ.
قىسقا مەرزٸمدە نارىق مۇنايدى قايتا باعىتتاۋ ارقىلى بەيٸمدەلەدٸ. ساراپشىنىڭ سٶزٸنشە, بەلگٸلٸ بٸر كٶلەم كاسپيي ارقىلى ترانسكاسپيي باعىتىنا جٸبەرٸلۋٸ مٷمكٸن. الايدا بۇل باعىتتار قىمبات ەرٸ كٷردەلٸ بولعاندىقتان, سولتٷستٸك باعىتتى تولىق ەرٸ جەدەل الماستىرۋ قيىن.
سونىمەن قاتار, كەيٸنگٸ جىلدارى قازاقستان مۇناي ەكسپورتىن ەرتاراپتاندىرىپ, بالاما باعىتتاردى دامىتتى. بۇل جاعداي جٷيەگە وسىنداي ٸركٸلٸستەردە بەيٸمدەلۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ جەنە جالپى ەكسپورت كٶلەمٸنە ايتارلىقتاي ەسەر ەتپەيدٸ.
Qazaq Expert Club ساراپشىسى, قارجىگەر ۆەنەرا جانالينا دا مەسەلە قىسقا مەرزٸمگە ەسەر ەتەتٸنٸن ايتتى. ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, اتىراۋ - سامارا باعىتى ارقىلى جىلىنا شامامەن 3 ملن توننا مۇناي تاسىمالدانادى, بۇل جالپى ەكسپورتتىڭ 3,7 پايىزىنا تەڭ.
2025 جىلى ناقتى جەتكٸزٸلٸم كٶلەمٸ 2,1 ملن توننا نەمەسە شامامەن 2,6 پايىز بولعان. دەمەك, بۇل كٶرسەتكٸش بٷكٸل ەكونوميكا اۋقىمىندا اسا ٷلكەن ٷلەسكە يە ەمەس, سوندىقتان بٸردەن ماكروەكونوميكالىق سوققى كەلمەيدٸ.
ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرٸنشە, نەگٸزگٸ مەسەلە كٶلەمدە ەمەس, لوگيستيكالىق جەنە ترانزيتتٸك قاۋٸپ ارتۋىندا. بۇل ەكسپورتتاۋشىلار ٷشٸن قاۋٸپتٸ كٷشەيتٸپ, شىعىندى ارتتىرادى.