قالا شارۋاشىلىعى
شىمكەنتتە ٶتكەن ون بٸر ايدا بارلىق سالادا ەكونوميكالىق ٶسٸم ديناميكاسى بايقالدى. ەكونوميكانىڭ نەگٸزگٸ سەكتورلارىنا جەكە توقتالار بولساق, ٶتكەن جىلدىڭ تيٸستٸ كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا ٶنەركەسٸپ ٶنٸم كٶلەمٸنٸڭ يندەكسٸ 6,3 پايىزعا, ينۆەستيتسييا كٶلەمٸ – 55 پايىزعا, قۇرىلىس جۇمىستارى – 9,6 پايىزعا, پايدالانۋعا بەرٸلگەن تۇرعىن ٷيلەر الاڭى – 63,6 پايىزعا, بٶلشەك ساۋدا كٶلەمٸ – 9,8 پايىزعا ارتقان.
مۇرات ەيتەنوۆ تۇرعىنداردىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ, ولارعا جايلى ەرٸ قاۋٸپسٸز ورتا قالىپتاستىرۋ جٶنٸندەگٸ مٸندەتتەر بٸرٸنشٸ كەزەكتە اتقارىلۋى تيٸس جۇمىستار رەتٸندە بەلگٸلەنٸپ, قالانىڭ ينجەنەرلٸك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا ايرىقشا كٶڭٸل بٶلٸنگەنٸن جەتكٸزدٸ.
بيىلعى جىلى تۇرعىنداردى كەرٸز جٷيەسٸمەن قامتۋ دەڭگەيٸ 52 پايىزدان 54 پايىزعا جەتەدٸ. دامۋ جوسپارى بويىنشا 2025 جىلى كەرٸزبەن قامتۋ كٶرسەتكٸشٸ 75 پايىزعا جەتپەك.
مىڭ ورىندى كلينيكانىڭ قۇرىلىسىن باستالدى
ەكٸم جۋرنالسيتەرمەن كەزدەسۋدە قالادا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى باستى ماقسات – قىزمەت ساپاسىن ارتتىرۋ ەكەنٸن ايتتى.
– جولداۋدا پرەزيدەنت مەديتسينا سالاسىنىڭ ينفراقۇرىلىمىن جاقسارتۋدى تاپسىردى. بۇل باعىتتا سوڭعى 2 جىلدا مەديتسينا مەكەمەلەرٸنٸڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جاڭارتۋ دەڭگەيٸ 71,5 پايىزدان 81 پايىزعا جەتەتٸن بولادى. ودان بٶلەك, مەملەكەتتٸك مەديتسينالىق ۇيىمدار 100 پايىز جاڭادان كومپيۋتەرلٸك تەحنيكامەن قامتاماسىز ەتٸلدٸ. سونىمەن بٸرگە, جەكە ينۆەستورلاردىڭ ەسەبٸنەن 5 مەديتسينا جەنە پەت/كت سەۋلەلٸ تەراپييا ورتالىقتارى اشىلادى. قازٸرگٸ تاڭدا ەكٸ ەمحانانىڭ قۇرىلىسى, №1-شٸ اۋرۋحاناداعى ترانسپلانتاتسييا ورتالىعىن جاڭارتۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلۋدە, –دەدٸ مۇرات ەيتەنوۆ.
بيزنەس. 70 جوباعا 2,5 ملرد تەڭگەگە بٶلٸندٸ
مۇرات ەيتەنوۆ نگتە مەملەكەت باسشىسىنىڭ «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» جەنە «بيزنەستٸڭ جول كارتاسى» باعدارلامالارىنىڭ مەرزٸمٸن بٸر جىلعا ۇزارتۋ جٶنٸندەگٸ شەشٸمٸ كەسٸپكەرلەر ٷشٸن ٷلكەن مٷمكٸندٸك ەكەنٸن دە العا تارتتى.
– قالادا «بيزنەستٸڭ جول كارتاسى – 2025» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسىن جٷزەگە اسىرۋعا 8,9 ملرد تەڭگە بٶلٸنگەن. بٷگٸندە باعدارلاما شەڭبەرٸندە 7,8 ملرد تەڭگەگە 1 946 جوباعا قولداۋ كٶرسەتٸلدٸ. «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» باعدارلاماسى اياسىندا 2021 جىلعا 2,9 ملرد تەڭگە بٶلٸندٸ. بٷگٸنگٸ كٷنگە قۇنى 57,8 ملرد تەڭگەنٸ قۇرايتىن 70 جوباعا 2,5 ملرد تەڭگەگە قولداۋ كٶرسەتٸلدٸ. اتالعان جۇمىستار كەلەسٸ جىلى دا جالعاساتىن بولادى. سونىمەن قاتار, «مەن كەسٸپكەر بولامىن» جوباسىمەن ەيەلدەر مەن جاستار كەسٸپكەرلٸگٸن دامىتۋ ٷشٸن جەرگٸلٸكتٸ ٸس-شارا جوسپارى ٸسكە اسىرىلۋدا. اتالعان ٸس-شارا اياسىندا 10 مل. تەڭگەگە دەيٸن 1%-دىق 6 شاعىن نەسيەلەر بەرۋ قاراستىرىلعان. بۇل ماقساتقا جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن 1,1 ملرد. تەڭگە قارجى بٶلٸندٸ, – دەدٸ شاھار باسشىسى.
قالادا كەسٸپكەرلەرگە ىڭعايلى جاعداي جاساۋ ٷشٸن «بيزنەسكە ارنالعان ٷكٸمەت – Shymkent Invest» كەسٸپكەرلەرگە قىزمەت كٶرسەتۋدٸڭ بٸرىڭعاي ورتالىعى قۇرىلعان. فرونت-وفيستە كەسٸپكەرلەر بيزنەس-جوسپاردى ەزٸرلەۋدەن باستاپ جوبانى پايدالانۋعا بەرۋگە دەيٸنگٸ قىزمەت تۇرلەرٸن الادى. ونىڭ ٸشٸندە بارلىق رۇقسات بەرۋ قۇجاتتارىن قارجىلاندىرۋ جەنە رەسٸمدەۋ بويىنشا كٶمەك كٶرسەتەدٸ. بٷگٸنگە فرونت-كەڭسەنٸڭ قىزمەتٸنە 34 مىڭنان استام ازامات جٷگٸندٸ. سونىمەن قاتار, اعىمداعى جىلى كەسٸپكەرلەردٸڭ جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيەگە قول جەتكٸزۋٸ ٷشٸن «Shymkent – Atameken» ميكروقارجى ۇيىمى قۇرىلعان.
جۇمىسپەن قامتۋ. شىمكەنتتەەلەۋمەتتٸك كٶمەك الۋشىلار 36 مىڭنان 11 مىڭعا دەيٸن قىسقاردى
شىمكەنتتە حالىقتى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتۋ ارقىلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەككە مۇقتاج ازاماتتاردىڭ سانىن ازايتۋعا باسا كٶڭٸل بٶلٸنۋدە.
– ەسەپتٸ كەزەڭدە «ەڭبەك» باعدارلاماسىمەن 32 مىڭنان استام ادام جۇمىسپەن قامتىلدى. سونىمەن بٸرگە, ەكونوميكا سالالارىندا 24 مىڭنان استام جۇمىس ورىندارى اشىلدى. وسىنىڭ ەسەبٸنەن اتاۋلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەك الۋشى وتباسى سانى اعىمداعى جىلدىڭ باسىنداعى 36 مىڭنان 11 مىڭعا دەيٸن ازايدى, – دەدٸ شاھار باسشىسى.
قالادا ينكليۋزيۆتٸ ورتا قۇرۋ مٸندەتٸ دە باسىم باعىتتاعى جۇمىستىڭ بٸرٸ بولىپ ايقىندالعان. بۇل باعىتتا بيىلعى جىلى مٷگەدەكتٸگٸ بار ازاماتتاردى قولداۋ ٷشٸن بيۋدجەتتەن 3,7 ملرد تەڭگە قارجى بٶلٸنگەن.
وسى ساناتتاعى ازاماتتاردى جۇمىسقا ورنالاستىرۋ, ولارعا قۇقىقتىق جەنە پسيحولوگييالىق كٶمەك كٶرسەتۋ ماقساتىندا «تەڭ قوعام», كٶپبالالى انالاردى ەلەۋمەتتٸك قولداۋ ماقساتىندا «باقىتتى جانۇيا» ورتالىقتارى اشىلعان.
ٷشٸنشٸ مەگاپوليست
شىمكەنتتٸڭ دامۋى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تۇراقتى نازارىندا ەكەنٸن مۇرات ەيتەنوۆ مەلٸمدەدٸ. شاھاردىڭ ٶمٸر سٷرۋگە جايلى قالاعا اينالۋى جەنە مۇندا قەۋٸپسٸز ورتا قالىپتاستىرۋ جۇمىستارى جوسپارلى تٷردە ٸسكە اسىپ جاتقانىن جەتكٸزدٸ.
– قالادا 747 ەلەۋمەتتٸك ماڭىزى بار كٶشەلەردٸڭ 220-سى جارىقتاندىرىلعان. اعىمداعى جىلى مەملەكەتتٸك-جەكەشەلٸك ەرٸپتەستٸگٸ اياسىندا 71 كٶشەدە قۇرىلىس جۇمىستارى اياقتالدى. نەتيجەسٸندە, جارىقتاندىرۋ دەڭگەيٸ 29 پايىزدان 43 پايىزعا جەتەدٸ. 2025 جىلى 75 پايىزعا جەتكٸزۋ كٶزدەلگەن, –دەدٸ قالا ەكٸمٸ.
سالىستىرمالى تٷردە ايتار بولساق, اعىمداعى جىلدىڭ 11 ايىندا جالپى قىلمىستاردىڭ سانى 6 پايىزعا ازايعان. سونىمەن بٸرگە, حالىق تىعىز ورنالاسقان شاعىن اۋدانداردا زاماناۋي 100 موبيلدٸ پوليتسييا بەكەتٸن سالۋ جوسپارلانعان. قازٸرگٸ تاڭدا, 7 موبيلدٸ بەكەتتٸڭ قۇرىلىسى اياقتالۋعا جاقىن. كەلەسٸ جىلى بۇل باعىتتا قارقىندى جۇمىستار جٷرگٸزٸلمەك.
