بكى بۇرىنعى ۆيسە-مينيستر مەن «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرونىڭ» باسشىسىنا قاتىستى رەزونانس تۋدىرعان ءىس بويىنشا تەرگەۋ اياقتالعان. ەندى قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارى سوتقا جولدانادى. تەرگەۋ نۇسقاسىنا سايكەس، مەملەكەتكە كەلتىرىلگەن شىعىن 2 ميلليارد تەڭگەگە باعالانعان، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
جۋرناليست ميحايل كوزاچكوۆتىڭ مالىمەتىنشە، وتكەن جىلدىڭ جازىندا قازاقستاننىڭ قارجى سەكتورىندا «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرو» كومپانياسىنىڭ باس ديرەكتورى رۋسلان وماروۆتىڭ ۇستالعانى تۋرالى اقپارات كەڭىنەن تاراعان ەدى. ونىمەن بىرگە ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنىڭ بۇرىنعى ەكى ۆيسە-مينيسترى - داۋلەت ارعىندىقوۆ پەن ءاقمادي سارباسوۆ تا قاماۋعا الىنعان. ولاردى ءىرى كولەمدەگى اقشا بەرۋ ساتىندە ۇستاعانى ايتىلعان. تەرگەۋ مالىمەتىنشە، وماروۆ شەنەۋنىكتەرگە 75 مىڭ دوللار اپارعان.
تەرگەۋ نۇسقاسى بويىنشا، بۇل قاراجات «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرو» مەن ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنە قاراستى ەنشىلەس ۇيىم - «ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعى» اق اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ زاڭسىز بولىگى اياسىندا بەرىلگەن. بۇل ۇيىم قازاقستاندىقتاردىڭ تابىسى تۋرالى بارلىق مالىمەتتى جينايدى. ال مۇنداي اقپارات نەسيە بەرۋ كەزىندە كليەنتتىڭ تولەم قابىلەتىن باعالاۋ ءۇشىن اسا ماڭىزدى سانالادى. بانكتەر مەن قاراپايىم ازاماتتار بۇل مالىمەتتەردى «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرو» جانە مەملەكەتتىك كرەديتتىك بيۋرو ارقىلى الادى.
سونىمەن قاتار، «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرو» اتالعان ورتالىقپەن رەسمي تۇردە، قول قويىلعان كەلىسىمدەر نەگىزىندە جۇمىس ىستەگەن. ءبىراق بۇل جاعدايدا ورتالىق باسشىلىعىنا نە ءۇشىن پارا بەرىلگەنى تەرگەۋ بارىسىندا باستى سۇراقتاردىڭ بىرىنە اينالعان.
قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتىگىنىڭ دەرەگىنشە، 2020 جىلى ورتالىقتىڭ سول كەزدەگى باسشىسى داۋلەت ارعىندىقوۆ «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرونىڭ» باس ديرەكتورى رۋسلان وماروۆپەن زاڭسىز كەلىسىم جاساسقان. سونىڭ ناتيجەسىندە جەكەمەنشىك كومپانيا كورسەتىلگەن قىزمەتتەن تۇسكەن تابىستىڭ 35 پايىزىنا دەيىن الىپ وتىرعان. ال ءدال وسى سالادا جۇمىس ىستەيتىن مەملەكەتتىك كرەديتتىك بيۋرو 30 پايىز عانا تابىس تابا العان. تەرگەۋ مالىمەتىنە سۇيەنسەك، مۇنداي كەلىسىمنىڭ كەسىرىنەن «ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعىنىڭ» ءوز تابىسى ازايعان.
سونداي-اق قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتىگى ارعىندىقوۆ ورتالىققا سۇرانىستاردى كىدىرىسسىز ءارى كوپ كولەمدە وڭدەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن اقپاراتتىق سەرۆيستىڭ ورناتىلۋىن ماقۇلدادى دەپ كۇدىكتەنەدى. ءبىر قاراعاندا، مۇندا زاڭسىز ەشتەڭە جوق سياقتى.
الايدا تەرگەۋ نۇسقاسىنا سايكەس، «ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعى» مەن مەملەكەتتىك كرەديتتىك بيۋرونى بايلانىستىراتىن اقپاراتتىق ارنالارعا جۇيەنىڭ جۇمىسىن باياۋلاتاتىن زياندى باعدارلاما ادەيى ەنگىزىلگەن. سونىڭ سالدارىنان «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرو» ازاماتتاردىڭ تولەم قابىلەتى تۋرالى مالىمەتتى الۋدا باسىمدىققا يە بولعان. دەمەك، قىزمەتتىڭ جىلدامدىعىنا بايلانىستى كليەنتتەر وسى بيۋروعا كوبىرەك جۇگىنگەن.
ىستە ەكىنشى بۇرىنعى ۆيسە-مينيستر ءاقمادي سارباسوۆتىڭ دا ءرولى كورسەتىلگەن. وتكەن جىلدىڭ كوكتەمىندە ول داۋلەت ارعىندىقوۆتىڭ ورنىنا «ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعى» اق پرەزيدەنتى بولىپ تاعايىندالىپ، الدىڭعى باسشى بەكىتكەن شارتتارمەن «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرو» باسشىلىعىمەن جۇمىستى جالعاستىرعان. تەرگەۋ مالىمەتىنشە، ءىرى كولەمدەگى قولما-قول اقشا سونىڭ ءۇشىن بەرىلگەن.
وسىعان بايلانىستى ءاقمادي سارباسوۆقا پارا الۋ جانە قىزمەتتىك وكىلەتىن اسىرا پايدالانۋ باپتارى بويىنشا ايىپ تاعىلعان. ال ونىڭ ارىپتەسى داۋلەت ارعىندىقوۆقا قىزمەتتىك وكىلەتىن اسىرا پايدالانۋ، پارا بەرۋ جانە زياندى باعدارلامالىق جاساقتاما ورناتۋ ايىپتارى تاعىلىپ وتىر. «ءبىرىنشى كرەديتتىك بيۋرونىڭ» باس ديرەكتورى رۋسلان وماروۆقا قىزمەت بابىن اسىرا پايدالانۋعا قاتىسقانى جانە پارا بەرگەنى ءۇشىن ايىپ تاعىلعان.
قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ ەسەبىنشە، ورتالىققا كەلتىرىلگەن جالپى شىعىن كولەمى 2 ميلليارد تەڭگەگە جەتكەن. قىلمىستىق ءىس فيگۋرانتتارىنىڭ 1 ميلليارد تەڭگەنىڭ مۇلكىنە تىيىم سالىنعان.
