– ەلوردامىزدىڭ باستى قۇجاتى – باس جوسپار, ونى نەگٸزگە الا وتىرىپ, بٸز «نۇر-سۇلتان – جايلى قالا» ماستەر-جوسپارىن ەزٸرلەدٸك. ەلوردا جاڭا عانا كٶشكەن كەزدە قالادا شامامەن 260-270 مىڭ ادام بولدى. بٷگٸندە حالىق سانى 1 ملن 200 مىڭ ادامدى قۇرايدى. ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, باستاپقىدا باس جوسپاردا بۇل جەردە 800 مىڭ ادام ٶمٸر سٷرەدٸ دەپ بولجانعان ەدٸ. بٸراق ۋربانيزاتسييا پروتسەسٸ قارقىندى دامىپ, ادامدار قولايلى جاعدايلار جاسالعان جەردە ٶمٸر سٷرگٸسٸ كەلەدٸ. جىل سايىن بٸز تۇرعىنداردىڭ 55-60 مىڭ ادامعا ٶسەتٸنٸن بايقاپ وتىرمىز. تيٸسٸنشە مەكتەپتەردٸ كٶپتەپ سالۋىمىز كەرەك. مامىر ايىندا 7 مىڭ تٷلەك مەكتەپ بٸتٸردٸ, ال قىركٷيەكتە 14 مىڭ بٸرٸنشٸ سىنىپ وقۋشىسىن قابىلدادىق. ياعني, ٶسٸم 3 ەسە ەكەنٸن بايقاۋعا بولادى. دەمەك, بٸز پەداگوگتاردى كٶبٸرەك دايىنداۋىمىز قاجەت, وقۋشى ورىندارىن كٶبٸرەك اشۋىمىز كەرەك, – دەپ اتاپ ٶتتٸ ەكٸم.
التاي كٶلگٸنوۆ سونداي-اق, ەلوردانى دامىتۋدىڭ باس جوسپارى جاڭا جاعدايلاردى ەسكەرە وتىرىپ, ەربٸر 10 جىل سايىن تٷزەتٸلٸپ وتىراتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
– 2010 جىلى باس جوسپاردى تٷزەتۋ كەزٸندە 2030 جىلى ەلوردا حالقىنىڭ سانى 1 ملن 200 مىڭ ادامدى قۇرايدى دەپ بولجادىق. بٸراق بۇل كٶرسەتكٸشكە بٸز 2020 جىلى قول جەتكٸزدٸك. قازٸر بٸز باس جوسپاردى قازٸرگٸ جاعدايلار مەن جاڭا بولجامداردى ەسكەرە وتىرىپ تٷزەتۋدەمٸز. مەسەلەن, 2030 جىلى 2 ملن حالىق بولادى دەپ بولجانىپ وتىر. بۇل ينجەنەرلٸك, جول ينفراقۇرىلىمىنا قوسىمشا سالماق. قازٸر بٸز ترافيكتٸ جەڭٸلدەتۋ ٷشٸن قوسىمشا كٶپٸرلەر سالىپ جاتىرمىز. بيىل كٶپٸردٸ جاڭا ۆوكزال جاعىنا ٶتكٸزەمٸز, ۇلى دالا كٶشەسٸن كەڭەيتەمٸز, تەۋەلسٸزدٸك كٶشەسٸندەگٸ كٶپٸردٸڭ قۇرىلىسىن باستايمىز, – دەپ تٷسٸندٸردٸ قالا باسشىسى.
ونىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸندە ەلوردانىڭ ەر اۋدانىندا 300 مىڭنان استام ادام تۇرادى. وسىعان بايلانىستى قالادا ەلەۋمەتتٸك ينفراقۇرىلىم سالىنۋدا. مەسەلەن, 2019 جىلى نۇر-سۇلتاندا 6 مەكتەپ, 2020 جىلى 11 مەكتەپ سالىندى, وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن 15 مەكتەپ سالىنادى, ولاردىڭ باسىم بٶلٸگٸ ٶز ەسٸگٸن ايقارا اشتى, بۇل 40 مىڭ جاڭا وقۋشى ورىندارىن قۇرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
[video width="1920" height="1080" mp4="https://dalanews.kz/wp-content/uploads/2021/10/plan_6Amcf3gY.mp4"][/video]
ماستەر-جوسپار قولجەتٸمدٸ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنىڭ ٶسۋٸن دە كٶزدەيدٸ. 2018 جىلى قالادا 1100 ەلەۋمەتتٸك پەتەرگە ارنالعان تۇرعىن ٷي سالىندى, 2019 جىلى – 2900 پەتەر, 2020 جىلى – 7 مىڭ پەتەر, 2021 جىلى بۇل ساندى 10 مىڭعا جەتكٸزۋ جوسپارلانىپ وتىر.
– «نۇر-سۇلتان – جايلى قالا» ماستەر-جوسپارى قانداي? قالا ەڭ الدىمەن ادام ٷشٸن ىڭعايلى بولۋى كەرەك. حالىقتىڭ قاجەتتٸلٸگٸ, ونىڭ ٸشٸندە – قوعامدىق كەڭٸستٸكتەرگە, ۆەلوجولدارعا, جاياۋ جٷرگٸنشٸلەر ايماقتارىنا, قاراپايىم عانا ساياباقتارعا, سكۆەرلەرگە, əلەۋمەتتٸك جەنە باسقا دا تٸرشٸلٸك ەتۋ نىساندارىنا قاجەتتٸلٸك ٶسۋدە. قالا تۇراقتى, ساۋ جەنە ەكولوگييالىق تازا بولۋى كەرەك. بۇل مەسەلەلەر بٸزدٸ تولعاندىرادى, بۇل قادامداردى ۋاقىت تالابىنا ساي بولۋ ٷشٸن جاساپ جاتىرمىز, – دەپ ەكٸم سٶزٸن تٷيٸندەدٸ.
