جوعارى ساناتتى پۋلمونولوگ-دەرٸگەر, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, استانا مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ وتباسىلىق مەديتسينا كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشٸسٸ ناتاليا لاتىپوۆانىڭ ايتۋىنشا, تٶمەنگٸ تىنىس جولدارىنىڭ كوروناۆيرۋسقا شالدىعۋى مەن باكتەرييالىق پنەۆمونييانىڭ ايتارلىقتاي ايىرماشىلىعى بار. ماماننىڭ پٸكٸرٸنشە, ٶكپەنٸ زاقىمدايتىن كوروناۆيرۋستى تۇماۋ مەن قىزىلشا سيياقتى ينفەكتسييالارمەن سالىستىرۋعا بولمايدى.
– قازٸر بٷكٸل ەلەمدە كوروناۆيرۋس پنەۆمونيياسى دەگەن تەرميندٸ جويۋ تۋرالى ۇسىنىس قاراستىرىلۋدا جەنە باكتەرييالىق پنەۆمونييا مەن كوروناۆيرۋس پنەۆمونيياسىنىڭ ايىرماشىلىقتارىنا ەكپٸن جاساۋ ٷشٸن تٶمەنگٸ تىنىس جولدارىنىڭ ۆيرۋستىق زاقىمدانۋى, كوروناۆيرۋس پنەۆمونيياسى سيياقتى اتاۋلاردىڭ نۇسقالارىن ۇسىنادى, – دەپ حابارلادى دەرٸگەر.
پنەۆمونييا ٶرشٸپ كەتپەۋ ٷشٸن جٶتەل, ەنتٸگۋ, جايسىزدىق, تىنىس الۋدىڭ قيىنداۋى جەنە كەۋدەنٸڭ اۋرۋى سيياقتى سيمپتومداردى قاداعالاۋ كەرەك. بۇل رەتتە, ەدەتتە, پنەۆمونييانىڭ, جرۆي بەلگٸلەرٸ بايقالسا بەسٸنشٸ-جەتٸنشٸ كٷننەن ەرتە پايدا بولمايدى.
– ەگەر 7 كٷندە بۇل سيمپتومدار ٶرشٸمەسە جەنە تەمپەراتۋرا كٶتەرٸلمەسە, مەنٸڭ ويىمشا, الاڭداۋدىڭ قاجەتٸ جوق. بۇل انتيبيوتيك قابىلداۋعا جەنە كومپيۋتەرلٸك توموگرافيياعا تٷسۋگە سەبەپ ەمەس. ەگەر وسى سيمپتومدار پايدا بولعاننان كەيٸن 2-3 كٷن بويى ەكٸنشٸ رەت دەنە قىزۋى بايقالسا, ٶكپە قاتتى زاقىمدانۋى مٷمكٸن جەنە زەرتتەۋ مەن ەمدەۋ تاكتيكاسىن اۋىستىرۋدى, تەراپييانى كٷشەيتۋدٸ تالاپ ەتەدٸ, – دەدٸ ناتاليا لاتىپوۆا.
ەمدەۋ ٷردٸستەردٸڭ ديناميكاسى مەن كەزەڭدٸلٸگٸنە تالداۋ جاساۋ ارقىلى تاڭدالادى. وسىلايشا, باستاپقى كەزەڭدە اعزا ٶز يممۋندىق كٷشتەرٸمەن كٷرەسكەن كەزدە, سىني جاعدايلاردى قوسپاعاندا, انتيبيوتيكتەر مەن گورمونداردى تاعايىنداۋ قاجەت ەمەس. ساراپشى انتيبيوتيكتەردٸ تاعايىنداۋ ەرەكشە جاعدايلاردا, قابىنۋدىڭ ۆيرۋستىق ەمەس, باكتەرييالىق ەكەنٸنە سەنٸمدٸ بولعان كەزدە نەتيجە بەرەتٸنٸن ايتتى. جالپى, باستاپقى كەزەڭدە ۇسىنىستار قاراپايىم: جوعارى تەمپەراتۋرانى تٶمەندەتۋگە جەنە دەنەنٸڭ سىرقىراۋىن جەڭٸلدەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەتٸن قابىنۋعا قارسى قۇرالداردى پايدالانۋ, كٶپ سۇيىقتىق ٸشۋ. كەيبٸر جاعدايلاردا دەرٸگەر قاندى سۇيىلتاتىن پرەپارات تاعايىنداي الادى.
ەكٸنشٸ كەزەڭدە, شامامەن جەتٸنشٸ-ونىنشى كٷن, پروتسەستٸڭ ديناميكاسىن باعالاۋ ماڭىزدى. ەگەر ساتۋراتسييانىڭ تٶمەندەپ, دەمٸكپە اسقىنسا, وندا بۇل دەرٸگەرگە شۇعىل قارالۋ كەرەك نەمەسە جەدەل جەردەم شاقىرۋ قاجەت دەگەن سٶز. سودان كەيٸن انتيكواگۋليانتتار تاعايىندالۋى مٷمكٸن, قابىنۋعا قارسى تەراپييا كٷشەيتٸلەدٸ, ال قايتالاما باكتەرييالىق ينفەكتسييانىڭ بەلگٸلەرٸ نەمەسە زەرتحانالىق كٶرسەتكٸشتەرٸ پايدا بولعان جاعدايدا – انتيبيوتيكتەر تاعايىندالادى.
– ەرەكشە قاۋٸپ توبىنا جٷرەكتٸڭ يشەمييالىق اۋرۋى, ديابەت, ارتەرييالىق گيپەرتەنزييا, بٷيرەك اۋرۋلارى, سەمٸزدٸك جەنە ت.ب. سيياقتى پاتولوگيياسى بار 65 جاستان اسقان ادامدار كٸرەدٸ, – دەپ اتاپ ٶتتٸ مامان.
كٶپتەگەن ناۋقاستاردا اۋرۋ ەكٸ اپتاعا سوزىلادى.
– وسىدان كەيٸن قالپىنا كەلتٸرۋ كەزەڭٸندە ەلسٸزدٸك, شارشاۋ, جەڭٸل جٶتەلۋ, تىنىس الۋدىڭ كەيبٸر شەكتەۋلەرٸ ساقتالۋى مٷمكٸن, بٸراق ول ٷشٸن الاڭداۋدىڭ قاجەتٸ جوق. ٶيتكەنٸ بٸز اۋرۋدىڭ قانشا ۋاقىتقا جالعاساتىنىن بٸلمەيمٸز. ۋاقىت كٶرسەتەدٸ. باسقا ۆيرۋستىق ينفەكتسييالارعا قاراعاندا ۇزاق مەرزٸمگە سوزىلۋى مٷمكٸن, – دەدٸ سپيكەر.
بۇل كەزەڭدە تىنىس الۋ گيمناستيكاسىن قوسۋ, تازا اۋادا جاياۋ جٷرۋ ۇسىنىلادى.
الدىن الۋ شارالارىنا كەلەر بولساق, دٷنيەجٷزٸلٸك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ سوڭعى زەرتتەۋلەرٸنە سەيكەس, ۆيرۋس اۋادا قالادى, اەروزولدىق جولمەن بەرٸلۋٸ مٷمكٸن.
– بٸز قازٸر كٶشەدە كٶپتەگەن ادامنىڭ ماسكاسىز جٷرەتٸنٸن كٶرٸپ وتىرمىز. ادامدار كٶپ جينالاتىن ورىندارعا, دٷكەندەرگە كٸرگەندە عانا ماسكا كيٸڭٸز. سوندىقتان بٸز وسى مەلٸمەتتەردٸ ەسكەرە وتىرىپ, ماسكالاردى تەك ادام جينالعان جەرلەردە عانا ەمەس, كٶشەدە دە كييۋ كەرەكتٸگٸن ەسكە سالامىز, – دەپ تٷسٸندٸردٸ مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, دوتسەنت, جەدەل مەديتسينالىق جەردەم, انەستەزيولوگييا جەنە قارقىندى تەراپييا كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشٸسٸ نۇريلا مالتاباروۆا.
ماسكا كييۋ پنەۆمونييانىڭ ٶرشۋٸنە سەبەپ بولۋى مٷمكٸن بە دەگەن سۇراققا, ساراپشىلار مٷمكٸن ەمەس دەپ جاۋاپ بەردٸ. ال ماسكالاردىڭ جارامدىلىق مەرزٸمٸ بار ەكەنٸن جەنە ولاردى بەلگٸلٸ بٸر ۋاقىتتا اۋىستىرۋ قاجەت.
قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ
