تٷرمەدەن شىقپاي قويعان جەلتوقسانشى ەركەن ۋاقتى بٸلەسٸزدەر مە? 1986 جىلعى جەلتوقسان وقيعاسىن ۇيىمداستىرعانداردىڭ بٸرٸ دەپ عالىم ەركەن ۋاق 8 جىلعا سوتتالادى. سوتتالعان كەزٸ – 1987 جىل. ەركەن ۋاق قايرات رىسقۇلبەكوۆ وقىعان سەۋلەت جەنە قۇرىلىس ينستيتۋتىندا ساباق بەرگەن, گەولوگ-عالىم. ول جالامەن قاماۋعا تٷسەدٸ. ول كٸسٸنٸڭ ٷستٸنەن كۋەگەر بولعان ٶزٸمەن بٸرگە جۇمىس ٸستەيتٸن, بٸراق ٶمٸرٸندە ارالاسپاعان, سىيلاسپاعان, جاۋلاسپاعان بٸر كٸسٸ بولعان ەكەن.
ەركەن ۋاق ۆارلام شالاموۆ دەگەن ورىستىڭ اتاقتى جازۋشىسى جازعان "كولىمادا" تٷرمەدە وتىرادى. كولىما – سٸبٸردەگٸ ەڭ ازاپتى تٷرمەلەردٸڭ بٸرٸ. سول كەزدەگٸ كٶپتەگەن قۇقىق قورعاۋشىلار اراشا تٷسٸپ, ول كٸسٸنٸ راقىمشىلىققا ٸلٸكتٸرگەن كەزدە ەركەن ۋاق ەكٸ رەت تٷرمەدەن شىعۋدان باس تارتادى.
"مەن ەشقانداي ەسٸرە ۇلتشىل ەمەسپٸن. مەن جەلتوقسان وقيعاسىن ۇيىمداستىرعان ەمەسپٸن. سوندىقتان مەنٸ تولىق اقتاپ, بوساتىڭدار", – دەيدٸ ەركەن ۋاق.
ول كٸسٸگە تٷرمەدە قاستاندىق تا جاسالادى, بٸراق ول كٸسٸ ونىڭ بەرٸن جەڭەدٸ. ٶتە قۋاتتى ادام بولعان. سونداي-اق ول ادام تٷرمەدە جالامەن سوتتالعان ادامداردىڭ حاقىن قولداپ, ارىز جازۋعا كٶمەكتەسٸپ, كٶپ ادامعا جەردەمٸن تيگٸزەدٸ.
كەيٸن ەركەن ۋاق ٶزٸنٸڭ ەستەلٸگٸندە تٷرمەدەن شىققاننان كەيٸن ٶزٸنٸڭ ٷستٸنەن جالا جاپقان ادامدى كٶرٸپ قالىپ, ۇرعانىن جازعان.
"سول تٷنٸ مەن بالا سيياقتى ۇيىقتادىم. مەن تٷرمەدە جاتقاندا سونى ۇرىپ, تۇمسىعىن بۇزۋدى ەر سەت ويلاۋشى ەدٸم", – دەيدٸ ەركەن ۋاق.
ەركەن ۋاق تٷرمەدەن شىققاننان كەيٸن جەلتوقسان وقيعاسىن عالىم رەتٸندە زەرتتەيدٸ. ارحيۆتەردەن قىلمىستىق ٸستەردٸ قارايدى. ونىڭ ايتۋىنشا, جەلتوقسان وقيعاسىندا 4000-نان استام جاس اجال قۇشقان. ول كٸسٸ نازارباەۆتىڭ قازاق حالقىنا جاساعان گەنوتسيدٸ تۋرالى كٸتاپ تا جازىپ شىقتى. ٶمٸر بويى جەلتوقساننىڭ شىندىعى مەن اقيقاتى ٷٸشن كٷرەسٸپ ٶتكەن ادام.
قانات تٸلەۋحان,
جازۋشى, جۋرناليست.
