ەكەمە قاتىستى. بٸردەن ەسكەرتەمٸن: كەز كەلگەن نەگاتيۆتٸ كوممەنت بلوكقا كەتەدٸ. سەبەبٸ, ەكەم سيياقتى قازاقتار ٷشٸن ەلٸ ەشكٸم ەشتەڭە ٸستەگەن ەمەس. سوندىقتان, ٶزدەرٸ ٸسپەن ەشقانداي ٷلەس قوسپاعان ادامدار ٶز پٸكٸرٸن جازۋعا حاقى جوق دەپ ويلايمىن.
- ەكەم وپپوزيتسيونەر ەمەس, ول-ۇلتشىل. ەرقاشان ٶزٸن سولاي اتاعان. جۋرناليستەردٸڭ ونى وپپوزيتسيونەر دەپ اتاۋىن ەسەپكە الساق تا, قازٸر سولاردىڭ ٸشٸندەگٸ بيلٸكتە ەشقاشان قىزمەت ەتپەگەن جالعىز ادام (30 جىلعى "وپپوزيتسييا" بۇرىنعى بيلٸك ٶكٸلدەرٸنەن تۇراتىنىن بٸلەمٸز).
- وسىدان 3جىل بۇرىن قازاقتىڭ جەرٸن قىتايعا ساتقىزباۋدا قانشا شىرىلداپ جٷردٸ. بٸلەسٸزدەر ٶزدەرٸڭٸز.
- 2002 جىلى ٶزبەكستانعا قازاق جەرٸن بەرمەۋ ٷشٸن ميتينگ ۇيىمداستىرىپ, بٸر ايماقتى قايتارىپ الدى.
- مونعولييادان قازاق ورالماندارىن ەلگە قايتاردى.
- قىتايدان قايتا الماي, شەكارادا بٸر اي بويى جاتقان ورالماندار ٷشٸن جٷگٸرٸپ, ەلگە ەكەلدٸ.
- شاڭىراق وقيعاسىنا قاتىسقان 25 ازاماتتى قورعاپ شىقتى.
- قازاقستاندا ەشقاشان بولماعان سايلاۋدى باقىلاۋشىلار ينستيتۋتىن قالىپتاستىردى. ەكەمە دەيٸن سايلاۋدا باقىلاۋشىلار بولمايتىن. باقىلاۋ باعدارلاماسىن جاساپ, بٷكٸل باقىلاۋشىلاردى وقىتقان ادام. قازٸرگٸ باقىلاۋشىلاردىڭ بار بولعانى, زاڭ بۇزۋشىلىقتاردى سٸز كٶرگەنٸڭٸز-ەكەمنٸڭ ارقاسى.
- قازاقستان بويىنشا قازاق فاميلييالار "-ۇلى","-قىزى" دەپ جازىلۋىنا بٶلەك ەڭبەك ەتتٸ.
- تەۋەلسٸزدٸك العاننان كەيٸن تالاي ورىس مەكتەپتەرٸن قازاقشالادى, نە قازاق سىنىپتارىن اشتىرتتى.
- جەر-سۋ اتتارىن قازاقشالاۋ تۋرالى زاڭ جاساستى.
- بٸرنەشە ەسكەري بٶلٸمشەلەرگە قازاق باتىرلارىنىڭ اتتارىن بەرۋدٸ تالاپ ەتتٸ دە, ٶزگەرتتٸ.
- بٸر دە بٸر قازاق جەنە ٶزگە ۇلت اراسىنداعى شيەلەنٸستٸ جٸبەرٸپ الماي (شەلەك وقيعاسى, تب) قازاقتاردىڭ مٷددەسٸن قورعاپ شىعىپ, كٸنەلٸ ادامداردىڭ جازالانۋىنا قول جەتكٸزدٸ.
- بيلٸككە قارسى بولعانى ٷشٸن جۇمىستان سوناۋ 99 جىلى شىعارىلدى.
- بيلٸككە قارسى بولعانى ٷشٸن, ەدٸل سايلاۋدى تالاپ ەتكەنٸ ٷشٸن بٸرنەشە رەت سوتتالدى, جاۋاپقا تارتىلدى, ت. ب.
- 86 جىلعى جەلتوقسان وقيعاسىنىڭ قاتىسۋشىسى, ەرٸ سول مونۋمەنتتٸڭ الاڭعا ورناتىلۋىنىڭ ينيتسياتورى.
- ورىس تٸلدٸ وبلىستاردا بالالارىن قازاقشا وقىتۋ بويىنشا تالاي اعارتۋشىلىق جيىندار ۇيىمداستىردى.
- ت. ب ٶتە كٶپ جۇمىستار.
ەكەمە بيلٸك تە, اتاق تا كەرەك بولعان ەمەس. بار ويلاعانى-قازاقتىڭ مٷددەسٸ.
...
ەكەمدٸ تالاي رەت كنب قىزمەتكەرلەرٸ قۋدالادى دا, قورقىتتى دا, ساتىپ الۋعا تىرىستى دا, "دوس كٶشٸمنٸڭ شۆەيتسارييادا زەۋلٸم ٷيٸ بار" دەگەن جالعان ماقالالار دا جازعىزدى, پروسلۋشكا, نابليۋدەنيە, تب. ەكەمدٸ قامادى دا, سوتتادى دا. بەرٸ بولدى.
الايدا, ول 20 جىلدان استام سونداي قىسپاقتا ٶز پوزيتسيياسىنان تايعان ەمەس. رينات 2 ساعاتتان سوڭ باسقاشا سٶيلەدٸ دەگەنٸم دە سودان. ريناتتى جامانداعانىم ەمەس, بيلٸككە قارسى شىققان وڭاي ەمەس ەكەنٸن ايتقىم كەلدٸ. سوندىقتان وعان "سەن دە نۇربوت ەكەنسٸڭ" دەپ جازاتىن ادامدار ەندٸ ويلانار. ال ەكەم 2 ساعات ەمەس, 20 جىل...
ەكەم تەۋەلسٸز باقىلاۋشىلار جٷيەسٸن قۇرماسا, كەشەگٸ سايلاۋداعى زاڭ بۇزۋشىلىقتاردى سٸز سول بەتٸ بٸلمەۋشٸ ەدٸڭٸزدەر.
بۇدان كەيٸن ونى بيلٸكتٸڭ ادامى دەپ تەك قاراڭعى ادام ايتا الادى. كەشە عانا جەر مەسەلەسٸنە كەلگەندە ەكەم سيياقتى ەشكٸم راديكالدى, اشىق ٶز ويىن ايتىپ, جەرٸمٸزدٸ قورعاپ قالعان جوق. سول كەزدە ونى كٶتەرگەن حالىق, بٷگٸن ەش ۇياتسىز "ساتقىن" دەپ جاتىر. ٶزدەرٸ قازاق ٷشٸن تٷك ٸستەگەن ەمەس.
ٶزدەرٸنٸڭ بالالارى ەكەم سوعىسىپ جٷرٸپ قازاقشالاعان مەكتەپتە وقىپ جٷرگەنٸ ويدا جوق. ەكەم تەرلەپ جٷرٸپ كٸرەبەرٸس بيلەتتٸ قازاقشالاعان مۋزەيگە بارىپ جٷرگەنٸ ويدا جوق. قازاقتار ٷشٸن قانشا ەڭبەك ەتٸپ, ونى ەشقايدا جارييالاماعان.
"ەكەڭٸزدٸ قورعاپ وتىرسىز" دەيسٸزدەر. ەرينە قورعايمىن! مەن تۋعاننان باستاپ ٶز ۋاقىتىن بالالارىنا ەمەس, حالقىنا ارناعان ەكەمدٸ قورعاماعاندا كٸمدٸ قورعاۋىم كەرەك?
ەكەمدٸ ٶمٸر بويى سيرەك كٶرەمٸز: بٸرەسە شەتەلدە قازاقستانداعى "دەموكراتييانىڭ" جاعدايىن تٷسٸندٸرٸپ جٷرەدٸ, بٸرەسە ٶز ەلٸندە سول دەموكراتييانى ورناتۋمەن ۋاقىتىن ٶتكٸزەدٸ.
ەكەمدٸ ٷيدەن گٶرٸ تەلەديداردان جيٸ كٶرەتٸنبٸز. بۇنداي جۇمىستى وسى كٷنگە دەيٸن كٸم جاسادى? رينات پا? مارعۇلان با? تاسماعامبەتوۆ پا? جوق ەلدە, ابليازوۆتىڭ جالعان اقپاراتىن وقىپ, جىلى ديۆاندا وتىرىپ, كوممەنتاريي جازاتىن ادامدار ما?
ەكەم ساتقىن بولسا, مەن قازٸر اقش-تا تۇراتىن ەدٸم.
ەڭ بولماعاندا ەپكەم ەكەۋمٸز شەتەلدە بٸلٸم الۋشى ەدٸك. قازٸر قالانىڭ شەتٸندە سسسر كەزٸندە سالىنعان پەتەردە ەمەس, ال-فارابيدەن جوعارى كوتتەدجدە تۇرىپ, سوڭعى مودەلدەگٸ مەرس ايداۋشى ەدٸك.
"كٷيەۋٸڭ بيلٸككە قارسى" دەپ عىلىممەن اينالىسىپ جٷرگەن اناما قازاقستاندا كانديداتتىق ديسسەرتاتسيياسىن قورعاتپادى. قىرعىزستانعا قورعاۋعا مەجبٷر بولدى. بٸرنەشە جىلدان كەيٸن دەل سولاي دوكتورلىق ديسسەرتاتسيياسىن قورعاتقان جوق. ونى دا كٶرشٸ ەلدە قورعادى.
ايتا بەرسەم ٶتە كٶپ. ٷندەمەي وتىرا المادىم. قوسانوۆتى ەكەمنٸڭ ۇيىمى ۇسىنسا دا, ەكەم ونىڭ شتابىن باسقارعان دا جوق, قولىنان جەتەكتەپ جٷرگەن جوق, ايتاتىن سٶزدٸ دە جازىپ بەرگەن جوق.
سايلاۋدان كەيٸنگٸ قوسانوۆتىڭ ۆيدەوسىنان كەيٸنگٸ بەرٸمٸز شوك بولىپ ەكەمە حابارلاسىپ, "نەگە ولاي ايتتى?" دەدٸك. "بٸلمەيمٸن" دەدٸ. سول تٷنٸ ۇشىپ كەلٸپ باسپاسٶزگە سۇحبات بەردٸ.
قوسانوۆتىڭ نەگە ولاي ايتقانىن ەكەم بٸلمەسە دە, ارالارىڭىزدا "ٶتٸرٸك"," سەنبەيمٸز" دەيتٸندەر شىعادى. سوندىقتان تاعى ەسكەرتەمٸن: ەكەم سيياقتى قازاققا ەڭبەك ەتپەسەڭدەر, كوممەنتتەر ٶشٸرٸلەدٸ. ايتارىم وسى.