– ولجاس مىرزا, «استانا بانكٸنٸڭ» حال-احۋالىنا قاتىستى ەڭگٸمە تاراعانى بارشاعا ايان. وقىرماندار اراسىندا سٸزدەردٸڭ كليەنتتەرٸڭٸز دە بار ەكەنٸن بٸلەمٸز. جاعدايدى ٶز اۋزىڭىزدان بايانداپ بەرسەڭٸز جٶن بولار ەدٸ?
– ەلٸمٸز مەملەكەت باسشىسى, ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ساياساتىنىڭ ارقاسىندا قارجى-ەكونوميكالىق داعدارىستى ٷلكەن ابىرويمەن ەڭسەردٸ.
قازٸرگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدٸڭ بانك جٷيەسٸ جٷيەلٸ دامۋ جولىنا تٷسكەنٸن ٶزٸڭٸز دە بٸلەسٸز.
بٸزدٸڭ "استانا بانكٸ" دە ٶزگە ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بانكتەر سەكٸلدٸ تۇراقتى دامۋ باعىتىنان اينىعان ەمەس.
– «استانا بانكٸ» قاشان, قالاي قۇرىلدى? ماقساتتارىڭىز قانداي? سول جايىندا قىسقاشا ايتساڭىز?
– «استانا بانكٸ» 2014 جىلى «استانا فينانس» بانكٸنٸڭ نەگٸزٸندە قۇرىلدى.
قۇرىلعالى بەرٸ قارجى ينستيتۋتى ەلباسىنىڭ قارجى-ەكونوميكالىق باعىتتاعى تاپسىرمالارىن نازارعا الىپ, جۇمىس جٷرگٸزۋدە.
ونىڭ ٸشٸندە قارجى-ەكونوميكا سالاسىن تسيفرلاندىرۋ, اۋىلشارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋ جەنە حالىقپەن تىعىز جۇمىس ٸستەپ, سالىمشىلاردىڭ قاتارىنا قوسۋ بٸزدٸڭ باستى ماقسات.
قازٸرگٸ تاڭدا «استانا بانكٸنٸڭ» استانا, الماتى, قاراعاندى, شىمكەنت, ٶسكەمەن, اتىراۋ, تالدىقورعان جەنە اقتٶبەدەگٸ فيليالىندا 550-دەن استام ادام جۇمىس ٸستەۋدە.
– سوندا سٸزدەر حالىققا «استانا بانكٸنٸڭ» اكتسيونەرٸ بولۋعا مٷمكٸندٸك بەرگەن بٸردەن-بٸر قارجى ۇيىمى بولدىڭىزدار عوي? بۇل باعىتتاعى جۇمىستى قالاي جٷزەگە اسىردىڭىزدار?
– 2008 جىلى «حالىق بانكٸ» اكتسييالارىن قور بيرجاسى ارقىلى ساۋداعا شىعارىپ, حالىقتىڭ بانك اكتسيونەرٸ اتانۋىنا مٷمكٸندٸك تۋعىزدى.
بۇدان كەيٸن وسى ٸس-تەجٸريبەنٸ «استانا بانكٸ» جٷزەگە اسىرىپ, زور تابىسقا جەتتٸ.
حالىقتىق IPO باعدارلاماسىنا تٸكەلەي قاتىسىمىز بولماسا دا, بۇل ٸسكە تەۋەكەل ەتٸپ, ٸسكە كٸرٸستٸك. نەتيجەسٸندە ٸسٸمٸز وڭعا باسىپ, حالىق "استانا بانكٸنە" سەنٸم ارتتى.
قازٸرگٸ تاڭدا بٸزدٸڭ اكتسيونەرلەر سانى 2500-نان اسىپ جىعىلادى. بۇل بٸزدٸڭ باستى ەرەكشٸلٸگٸمٸز.
مۇنشاما كٶپ اكتسيونەرٸ بار بانكتٸ قازاقستاندى بىلاي قويىپ, تمد كەڭٸستٸگٸندە سيرەك كەزدەستٸرەسٸز. قاراپايىم حالىقتىڭ بانك اكتسيونەرٸ بولۋى بانك جۇمىسىنىڭ اشىقتىعى مەن تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋعا بارىنشا سەپتەستٸ.
ەل اراسىنان سالىمشى-اكتسيونەرلەردٸ تارتىپ, تابىسقا جەتكەن قازاقستانداعى ساناۋلى قارجى ۇيىمداردىڭ بٸرٸ بولدىق.
وسى رەتتە تەۋەلسٸز قازاقستاننىڭ جٷرەگٸ – استانا سىندى قارىشتاپ دامىعان «استانا بانكٸنٸڭ» اكتسييالارىن كٶرشٸ رەسەيدٸڭ ازاماتتارى دا ساتىپ الىپ, قازاقستاننىڭ قارجى جٷيەسٸنە سەنٸم ارتقانىن ايتا كەتۋٸمٸز كەرەك.
قازٸرگٸ ەسەپ بويىنشا, «استانا بانكٸنٸڭ» قازاقستانداعى اكتسيونەرلەر سانى 1700-دەن اسسا, رەسەيدە بٸزگە 700-دەن استام ادام سەنٸم ارتتى.
وسىلايشا بٸزدٸڭ بانك قازاقستاننىڭ قارجى-ەكونوميكالىق ساياساتتا جوعارى دەڭگەيدە دامىعانىن ناقتى ٸسپەن دەلەلدەدٸ.
بۇدان سىرت بٸزدٸڭ بانك 2019 جىلدان جالپى جۇمىس جٷيەسٸن تولىقتاي مەملەكەتتٸك تٸلگە بەيٸمدەۋدٸ ماقسات تۇتىپ وتىر.
ٶزٸڭٸز دە بٸلەسٸز, جىل ٶتكەن سايىن قازاقتٸلدٸ اۋديتورييا سانى جاعىنان دا, ساپاسى جاعىنان دا ٶسٸپ كەلەدٸ. بٸز وسى مەسەلەنٸ ەسكەرٸپ وتىرمىز.
وسى ارقىلى قازاق تٸلٸ – قارجى تٸلٸ, بانك تٸلٸ بولا الاتىنىن دەلەلدەگٸمٸز كەلەدٸ.
بٷگٸندە بٸزدٸڭ قارجىلىق قىزمەتٸمٸزدٸ 800 مىڭنان استام حالىق تۇتىنادى.
– از ۋاقىتتىڭ ٸشٸندە مۇنشاما كليەنتتٸ قالاي تارتتىڭىزدار?
– مۇنىڭ ەشقانداي قۇپيياسى جوق. قازٸرگٸ تاڭدا قازاقستاندا تسيفرلى ەكونوميكا قۇرۋ ٸسٸ قارقىندى جٷرٸپ جاتقانى ٶزٸڭٸزگە مەلٸم.
بٸزدەر جۇرتشىلىقتىڭ قاراپايىم قالتا تەلەفونىمەن بانك قىزمەتتەرٸن ٷيدە وتىرىپ, جۇمىستا جٷرٸپ پايدالانۋىنا بارىنشا كٷش سالدىق.
كليەنتتەرٸمٸز ٷشٸن قولايلى قوسىمشالار دايىنداپ, ولارعا مٸنسٸز قىزمەت كٶرسەتۋگە بار كٷش-جٸگەرٸمٸزدٸ جۇمساپ كەلەمٸز.
وسىنداي جٷيەلٸ جۇمىستىڭ ارقاسىندا كٶڭٸل قۋانتارلىق نەتيجەگە قول جەتكٸزدٸك.
جالپى, تسيفرلاندىرۋ جۇمىستارى ەلٸمٸزدٸڭ قارجى جٷيەسٸندە قارقىندى جٷرٸپ جاتىر دەپ نىق سەنٸممەن ايتا الامىن.
– دەمەك, جاعدايلارىڭىز جاقسى بولدى عوي?
– ەرينە. "استانا بانكٸنٸڭ" تۇراقتى دامۋ باعىتىنان اينىماعانىن ايعاقتايتىن مىنا بٸر جايتتى ايتا كەتەيٸن.
جاقىندا بٸزدەر قىزمەت كٶرسەتۋ اياسىن كەڭەيتۋ ماقساتىندا اقتٶبە قالاسىندا بٶلٸمشەمٸزدٸ اشتىق.
ەگەر بانك قاندايدا بٸر قيىندىققا تاپ بولسا, قوسىمشا فيليالىن اشپايتىنى بەلگٸلٸ. سوندىقتان سالىمشىلارىمىزعا «استانا بانكٸنٸڭ» تۇراقتى دامۋ باعىتىنان اينىماعانىن تاعى دا قايتالاپ ايتامىن.
– ولجاس مىرزا, ەڭگٸمە باسىندا اۋىل شارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋ ٸسٸنە ارالاسقاندارىڭىزدى ايتىپ قالدىڭىز? بۇل باعىتتاعى جۇمىستى قالاي ٸسكە اسىرعاندارىڭىز قىزىقتى بولىپ تۇر.
– ەرينە. "استانا بانكٸنٸڭ" ايرىقشا اتاپ ٶتەتٸن قول جەتكٸزگەن تابىستارى جەتەرلٸك.
اۋىل شارۋاشىلىعى ەڭبەككەرلەرٸمەن جۇمىس ٸستەپ, ولاردىڭ كووپەراتيۆتەرگە بٸرٸگۋٸنە قولداۋ كٶرسەتتٸك.
قازٸرگٸ دامىعان زاماندا ەكونوميكانىڭ كەز كەلگەن سالاسىن ٶركەندەتۋ ٷشٸن قارجىلىق رەسۋرس كەرەك.
بۇل رەتتە بٸزدەر قوستاناي, اقمولا جەنە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنداعى ۇساق شارۋالاردىڭ ٸرگەلٸ كووپەراتيۆتەرگە بٸرٸگٸپ, ٶز ٸستەرٸنە قارجى تارتۋىنا مٷمكٸندٸك تۋعىزىپ, جەر ەمگەن شارۋالارمەن تىعىز جۇمىس ٸستەپ كەلە جاتقانىمىزدى ايتا الامىن.
– بۇل جاقسى تەجٸريبە ەكەن. سوندا بۇل باعىتتاعى جۇمىستارىڭىزدى قاي ۋاقىتتا باستادىڭىزدار? نەتيجەسٸ قالاي بولعانىن قىسقاشا بايانداپ بەرٸڭٸزشٸ?
– بٸزدٸڭ بانك اۋىل شارۋاشىلىعى ەڭبەككەرلەرٸن قولداۋدى 2015 جىلدان باستاپ ٷش جىل قاتارىنان ٷزبەي تابىستى تٷردە جٷزەگە اسىرۋدا.
وسى ٷش جىلدا
قوستاناي, اقمولا جەنە سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنداعى ٸرٸلٸ-ۇساقتى 160 شارۋاقوجالىعى 6 كووپەراتيۆكە بٸرٸگٸپ, «استانا بانكٸنٸڭ» قولداۋىنىڭ ارقاسىندا 541 مىڭ گەكتار جەرگە دەندٸ-داقىل سەۋٸپ, مول ٶنٸم الدى.
ٶز كەزەگٸندە بٸزدٸڭ بانك شارۋالاردىڭ كٶكتەمگٸ ەگۋ, كٷزگٸ جيىن-تەرٸن جۇمىستارىن ۋاقىتىندا جٷرگٸزۋ ٷشٸن تيٸستٸ قاراجاتتى بٸزدٸڭ بانكتەن دەل ۋاقىتىندا الىپ وتىردى. قارجىدان تارىقپاعاننان كەيٸن جانارماي مەن تەحنيكالارىنا قاجەتتٸ قوسالقى بٶلشەكتەردٸ دەر كەزٸندە ساتىپ الىپ, جۇمىستارىن تابىسپەن اياقتادى.
كەلەشەكتە بٸزبەن جۇمىس ٸستەيتٸن شارۋاقوجالىقتارىنىڭ اۋقىمىن كەڭەيتٸپ, ەلٸمٸزدٸڭ ٶزگە وبلىستارىن دا قامتيتىن بولامىز.
– ايتىڭىزشى, اۋىل شارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋ جۇمىسىن جٷزەگە اسىرۋدا قانداي دا بٸر ٸس-تەجٸريبەنٸ نازارعا الدىڭىزدار ما?
– سۇراعىڭىز ورىندى. جالپى اۋىل شارۋاشىلىعىنا سالعان ينۆەستيتسييا قايتارىمى تٶمەن ەكەنٸ جاسىرىن ەمەس. سوندىقتان بۇل ٸستٸ قولعا العاندا جۇمىس نەتيجەلٸ بولۋى ٷشٸن باتىس ەلدەرٸنٸڭ بانك جٷيەسٸنٸڭ ٸس-تەجٸريبەسٸن زەرتتەپ, قازاقستاننىڭ قازٸرگٸ جاعدايىنا ساي ٸسكە اسىرۋعا ايرىقشا كٶڭٸل بٶلدٸك.
اۋىل شارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋدى تابىستى جٷزەگە اسىرعان گەرمانييانىڭ رايففايزەن بانكٸنٸڭ ٸس-تەجٸريبەسٸنە باسا مەن بەردٸك.
وسى ٸس-تەجٸريبەنٸ قازاقستاننىڭ جاعدايىنا ىڭعايلاپ, جٷزەگە اسىرۋدىڭ سەتٸ تٷستٸ. قازٸر بۇل باعىتتاعى جۇمىستارىمىز قاراپايىم شارۋالار تاراپىنان قولداۋ تاۋىپ وتىر.
الداعى ۋاقىتتا بۇل باعىتتاعى جۇمىستاردى جەتٸلدٸرٸپ, دامىتاتىن بولامىز. ايتالىق, بۇل باعىتتا شارۋالارعا كووپەراتيۆتەردٸ كاپيتاليزاتسييالاۋدىڭ مەنٸ مەن ماڭىزىن تٷسٸندٸرە باستادىق.
بۇل باعىتتاعى جۇمىستار بولاشاقتا ٸرگەلٸ كووپەراتيۆتەردٸ كٷشەيتٸپ, ەلٸمٸزدەگٸ ٸرٸ اگروحولدينگتەرمەن بەسەكەگە تٷسەتٸن دەڭگەيگە جەتكٸزەتٸن بولادى.
– اۋىل شارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋ باعىتىنداعى جۇمىستارىڭىز شىنىمەن ماڭىزدى ەكەن. بۇل جايىندا الداعى ۋاقىتتا وقىرماندارىڭىزعا ايتىپ بەرسەڭٸز جاقسى بولار ەدٸ.
ولجاس مىرزا, سٸزدٸ دەل قازٸر قانداي مەسەلە الاڭداتادى?
– يە, سٸزدەرمەن الداعى ۋاقىتتا تاعى دا كەزدەسٸپ, اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن كووپەراتسييالاۋعا قاتىستى جۇمىستاردى جان-جاقتى ايتىپ بەرۋگە ەزٸرمٸن.
دەل قازٸر مەنٸ
اۋىل شارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋ باعىتىنداعى جۇمىسىمىزدىڭ اياقسىز قالماۋى, بٸزگە سەنٸم ارتقان 2500-دەن استام سالىمشى مەن 800 مىڭنان استام بانك كليەنتتەرٸنٸڭ جاعدايى قاتتى الاڭداتادى.
بٸر عانا اۋىل شارۋاشىلىعىن كووپەراتسييالاۋ ٸسٸنٸڭ ارقاسىندا بٸزدەر 2016 جىلى 2800-دەن استامدى تۇراقتى جۇمىس ورنىنىڭ اشىلۋىنا سەبەپشٸ بولدىق.
كووپەراتيۆكە بٸرٸككەن شارۋالار كٶكتەمگٸ ەگٸس ناۋقانىن دەر ۋاقىتتا اياقتاۋى تيٸس.
ٶز باسىم شارۋالاردىڭ جاعدايىنا قاتتى الاڭداپ وتىرمىن. كەلەشەكتە بٸزگە قر اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸ مەن «قازاگرو» حولدينگٸ بارىنشا قولداۋ كٶرسەتۋٸ كەرەك دەپ ەسەپتەيمٸن.
بٷگٸنگٸ قيىندىقتار ارتتا قالىپ, نەتيجەلٸ جۇمىستارىمىز جالعاسىن تابارىنا سەنٸمدٸمٸن.
– ولجاس مىرزا, جٷيەلٸ ەڭگٸمەڭٸزگە راحمەت! جۇمىستارىڭىزعا تابىس تٸلەيمٸز!
سۇحباتتاسقاندار, نۇرلان جۇماحان,
دۋمان بىقاي
"استانا بانكٸ" اق ديرەكتورلار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى ولجاس توقتاروۆتىڭ ٷندەۋٸ
[video width="720" height="404" mp4="https://dalanews.kz/wp-content/uploads/2018/04/10000000_863811343826589_7907879264110772224_n.mp4"][/video]
