Freedom Inside '26

ەليحان سمايىلوۆتىڭ ەسكەرتۋٸ: قازاقستان دامۋ بانكٸندەگٸ وليگارحتار دەۋٸرٸ اياقتالا ما?

ەليحان سمايىلوۆتىڭ ەسكەرتۋٸ: قازاقستان دامۋ بانكٸندەگٸ وليگارحتار دەۋٸرٸ اياقتالا ما?
كوللاج: Dalanews.kz

قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ 2022 جىلى قازاقستان دامۋ بانكٸنە (قدب) جاساعان ەسكەرتۋٸ ٶز نەتيجەسٸن بەرمەگەن سيياقتى. سول كەزدە مەملەكەت باسشىسى قدب-نىڭ وليگارحتار مٷددەسٸنە جۇمىس ٸستەيتٸن «قالتاداعى ويىنشىق» ەكەنٸن اشىق تٷردە سىنعا العان بولاتىن. الايدا, ەكٸ جىل ٶتسە دە, ەش ٶزگەرٸس جوق. ەسكٸ قازاقستاننىڭ وليگارحتارى كەزەك-كەزەك ٶز جوبالارىن قارجىلاندىرىپ, جەڭٸلدٸكپەن نەسيە الۋدى جالعاستىرۋدا, - دەپ حابارلايدى Dalanews.kz Nege.kz-كە سٸلتەپ.

ەليحان سمايىلوۆ باسقاراتىن جوعارعى اۋديتورلىق پالاتا دا وسى جاعدايعا قاتىستى ەسكەرتۋ جاسادى. بۇل ەسكەرتۋ دە سول قالپىندا قالىپ قويا ما, ەلدە جاعداي تٷبەگەيلٸ ٶزگەرە مە? NEGE دەرەككٶزٸنە سەنسەك, كەلەسٸ كەزەكتە باس پروكۋراتۋرا بۇل مەسەلەنٸ كٶتەرۋٸ مٷمكٸن, بٸراق ول كەزدە تەك ەسكەرتۋ عانا ەمەس, ناقتى شارالار قابىلدانۋى ىقتيمال.

وليگارحتاردىڭ سٷيٸكتٸ بانكٸ

قازاقستان دامۋ بانكٸ وليگارحتار ٷشٸن جەڭٸلدٸكپەن نەسيە الۋدىڭ نەگٸزگٸ كٶزٸنە اينالعانداي. مىسالى, «ەۋرازييالىق ٷشتٸك» دەپ اتالاتىن وليگارحتار توبىنىڭ قۇرامىنا كٸرەتٸن الەكساندر ماشكەۆيچ باسقاراتىن «قازحروم» كومپانيياسى 2024 جىلدىڭ باسىندا 14,2 ميلليون دوللار جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيە الدى. بٸراق, وسى كومپانييانىڭ مۇنداي قارجىعا مۇقتاج بولعانى كٷمەن تۋدىرادى. سەبەبٸ, «قازحروم» ٶز اكتسيونەرلەرٸ ERG مەن ونىڭ ەنشٸلەس كومپانييالارىنا جىل باسىنان بەرٸ 83,7 ميلليون دوللار, ال شٸلدە ايىندا تاعى 40 ميلليون دوللار اۋدارعان.

بۇل جاعداي ERG-دٸڭ مەملەكەت كٶمەگٸنە مۇقتاج ەمەستٸگٸن جەنە قدب-نىڭ جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيەسٸن تەك مٷمكٸندٸگٸ بار بولعاندىقتان العانىن كٶرسەتەدٸ. بۇدان بٶلەك, قدب-نىڭ باسقا دا باي كليەنتتەرٸ اراسىندا نۇرلان نىعماتۋليننٸڭ ۇلدارى نۇرجان مەن نۇرحان, ۆلاديمير كيم, ەدۋارد وگاي, سايدۋللا قوجاباەۆ, سەرٸكجان سەيٸتجانوۆ سيياقتى ٸرٸ كەسٸپكەرلەر بار. ولاردىڭ جوبالارى مەملەكەتتٸك قولداۋدى قاجەت ەتەدٸ مە, جوق پا دەگەن سۇراقتار كٶكەيدە تۇرادى.

جاسىرىن تابىس كٶزدەرٸ

جوعارعى اۋديتورلىق پالاتا قدب-نىڭ تاعى بٸر زاڭسىز ەرەكەتٸن انىقتادى: بانك بيۋدجەتتەن بٶلٸنگەن قارجىنى كەسٸپورىندارعا بٸردەن بەرمەي, دەپوزيتتە ۇستاپ, سول ارقىلى قوسىمشا تابىس تاپقان. بانكتٸڭ كەيبٸر جوبالارعا جوعارى پايىزبەن نەسيە بەرٸپ, دەل سونداي باسقا جوبالارعا نەعۇرلىم جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيەلەر بەرٸپ وتىرعانى دا بەلگٸلٸ بولدى.

قدب-نىڭ قازٸرگٸ باسقارما تٶراعاسى مارات ەلٸباەۆ وسى زاڭسىز ەرەكەتتەردٸڭ سالدارىنان بولاشاقتا قيىن جاعدايعا تاپ بولۋى مٷمكٸن. قوعامنىڭ شىدامى تاۋسىلىپ بارادى, ال ۋاقىت از قالدى.

ەگەر قدب-دا شىنايى ٶزگەرٸستەر ورىن الماسا, بۇل مەسەلە ٷلكەن داۋعا اينالۋى مٷمكٸن. بانك ٶز قىزمەتٸن قايتا قاراستىرىپ, مەملەكەت مٷددەسٸ ٷشٸن جۇمىس ٸستەۋگە كٶشۋٸ تيٸس. ەيتپەسە, "ەسكٸ قازاقستاننىڭ" ەسكٸ وليگارحتىق جٷيەسٸ مەن ونىڭ قالدىقتارى ٶزگەرٸسسٸز قالا بەرمەك.