الماتىلىق ەپيدەميولوگ «دەلتا» شتامىنان قۇتىلۋدىڭ جالعىز جولى ۆاكتسينا ەكەنٸن ايتتى
ك. قۇرمانوۆانىڭ ايتۋىنشا, قالاداعى ەپيدەمييالىق جاعداي كٷردەلٸ. ٶيتكەنٸ جاڭا «دەلتا» شتامىنىڭ كونتاگيوزدىعى جوعارى ەرٸ انىقتالعان شتامدارعا قاراعاندا 60%-عا جۇقپالى. ەگەر SARS-CoV2 اينالمالى شتامىن بٸر جۇقتىرعان ادام ونى اينالاسىنداعى 3-4 ادامعا جۇقتىرسا, «دەلتا» شتامىن 5-6 ادام جۇقتىرادى. شتامنىڭ ينكۋباتسييالىق كەزەڭٸ قىسقا, 7 كٷنگە دەيٸن. سونداي-اق اۋرۋ جۇقتىرعان ادامنىڭ بۋىندارى مەن ٸشٸ قاتتى اۋىرادى, جٷرەگٸ اينىپ, قۇسقىسى كەلەدٸ. اۋرۋ اياقتىڭ تٶمەنگٸ بٶلٸگٸنٸڭ ميكروترومبوزىنا ەكەلۋٸ مٷمكٸن.
– سوڭعى زەرتتەۋلەر كٶرسەتكەندەي, «ٷندٸلٸك» كوروناۆيرۋس شتامىنىڭ قاۋٸپتٸلٸگٸ سول, اۋرۋحاناعا جاتۋ مەن ٶلٸم قاۋپٸ جوعارى. كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنان كەيٸن دەرتتٸڭ اۋىرلىعىنا قاراماستان ەندوتەلييت, تامىرلى ميكرو جەنە ماكروترومبوز تٷرٸندە اسقىنۋلار بايقالادى, ياعني, ەرتٷرلٸ ورگاندار مەن جٷيەلەرگە ەسەر ەتۋٸ مٷمكٸن, – دەدٸ پروفەسسور.
ۆيرۋستىڭ مۋتاتسيياسى تۋرالى سۇراققا ك. قۇرمانوۆا قۇرامىندا رنق بار كوروناۆيرۋس تابيعاتتا جوعارى ٶزگەرگٸشتٸككە يە دەپ جاۋاپ بەردٸ.
ەگەر پوپۋلياتسييادا ۇجىمدىق يممۋنيتەت قالىپتاسسا, ۆيرۋس مۋتاتسيياعا ۇشىرامايدى, ٶيتكەنٸ ول تەك تٸرٸ جاسۋشالاردا كٶبەيە الادى.
– ۆيرۋستىڭ جاڭا مۋتاتسيياسىمەن كٷرەسۋدٸڭ جالعىز جولى ۆاكتسينا الۋ. ۇجىمدىق يممۋنيتەت حالىقتىڭ 70%-دان استامى ۆاكتسينا العاندا جەنە اۋىرعان كەزدە قالىپتاسادى, – دەدٸ مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى
ك. قۇرمانوۆا كۆي جۇقتىرۋدىڭ سەبەپتەرٸن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, اۋرۋدان كەيٸن ۆيرۋسقا قارسى يممۋنيتەتتٸ قالىپقا كەلتٸرۋ قارقىندى جەنە ۇزاق, ەلسٸز ەرٸ قىسقا مەرزٸمدٸ بولۋى مٷمكٸن. مۇنىڭ بەرٸ ادامنىڭ دەنەسٸنٸڭ رەاكتيۆتٸلٸگٸنە بايلانىستى, سوندىقتان اۋرۋدان كەيٸن قايتا ينفەكتسييا جوعالمايدى.
پروفەسسور سونىمەن قاتار بالالار مەن جاستاردىڭ اعزاسىندا COVID-19-عا قارسى انتيدەنەلەر جوق ەكەنٸن ايتتى. بالالار جاڭا «دەلتا» شتاممىمەن 5 ەسە جيٸ اۋىرا باستادى. ك. قۇرمانوۆانىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان بالالاردى ۆاكتسينالاۋ قاجەتتٸلٸگٸ تۋرالى ويلانۋى كەرەك. بۇل مەسەلەنٸ عالىمدار, ەپيدەميولوگتار جەنە كلينيكتەر تالقىلايدى.
سونداي-اق, پروفەسسور يممۋندىق جاۋاپ ۆاكتسينانىڭ تولىق كۋرسىنان كەيٸن شامامەن 3-4 اپتادان كەيٸن پايدا بولادى, ونىڭ ٸشٸندە 2 كومپونەنت الىنادى. وسى ۋاقىتقا دەيٸن دەنەدە انتيدەنەلەر پايدا بولادى جەنە تالداۋ يممۋنيتەتتٸڭ ناقتى دەڭگەيٸن كٶرسەتەدٸ.
ەسكە سالساق, 2021 جىلعى 3 شٸلدەدەگٸ جاعداي بويىنشا الماتىدا 480 مىڭنان استام ادام ۆاكتسينا الدى.
قالادا مەديتسينالىق ۇيىمداردا, مەكتەپتەردە, مەدەنيەت, سپورت نىساندارىندا, بازار مەن قالانىڭ سوسو-دا 211 ۆاكتسينا پۋنكتٸ جۇمىس ٸستەيدٸ (250-گە دەيٸن ۇلعايتۋ مٷمكٸندٸگٸمەن). 300-دەن استام ەكپە بريگاداسى قىزمەت اتقارادى.
