ەلەمدٸك ەكونوميكانىڭ جاڭا كارتاسى: قازاقستان قاي ورىندا?

2026 جىلى جاھاندىق ەكونوميكا 3,1%-عا ٶسەدٸ دەپ بولجانىپ وتىر. بٸراق وسى ٶسٸمنٸڭ نەگٸزگٸ سالماعىن كٸم كٶتەرەدٸ? حالىقارالىق ۆاليۋتا قورىنىڭ (حۆق) بولجامىنا سەيكەس, ەلەمدٸك ەكونوميكانىڭ باستى قوزعاۋشى كٷشٸ – قىتاي مەن ٷندٸستان, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

قىتاي – بٸرٸنشٸ, ٷندٸستان – ەكٸنشٸ

قىتاي 2026 جىلى جاھاندىق ناقتى جٸٶ ٶسٸمٸنٸڭ 26,6%-ىن قامتاماسىز ەتەدٸ. ەل ەكونوميكاسى 4,2%-عا ۇلعايادى دەپ كٷتٸلەدٸ. ٶسٸم قارقىنى بۇرىنعى جىلدارمەن سالىستىرعاندا باياۋلاعانىمەن, قىتاي ەكونوميكاسىنىڭ كٶلەمٸ ٷلكەن بولعاندىقتان, ونىڭ ەلەمدٸك ٶسٸمدەگٸ رٶلٸ باسىم. 

ٷندٸستان 6,2% ٶسٸممەن ەكٸنشٸ ورىندا تۇر. ونىڭ جاھاندىق ٶسٸمگە قوساتىن ٷلەسٸ – 17%. ەكٸ ەل بٸرٸگٸپ, 2026 جىلعى ەلەمدٸك ەكونوميكالىق ٶسٸمنٸڭ 43%-دان استامىن قامتاماسىز ەتەدٸ. بۇل – جاھاندىق ەكونوميكالىق ورتالىقتىڭ ازيياعا قاراي ىعىسقانىن اڭعارتادى.

اقش پەن ەۋروپا: ٶسٸم بار, قارقىن باياۋ

دامىعان مەملەكەتتەر اراسىندا ەڭ ٸرٸ ٷلەس اقش-قا تيەسٸلٸ. 2026 جىلى امەريكا ەكونوميكاسى 2,1%-عا ٶسٸپ, جاھاندىق ٶسٸمنٸڭ 9,9%-ىن بەرەدٸ.

ەۋروپانىڭ جيىنتىق ٷلەسٸ 9,5% شاماسىندا. گەرمانييا, فرانتسييا, يتالييا, يسپانييا سەكٸلدٸ ەلدەر ٷلەس قوسقانىمەن, حالىق سانىنىڭ قارتايۋى مەن قارجى جاعدايىنىڭ قاتايۋى ايماقتىڭ ەكونوميكالىق بەلسەندٸلٸگٸن تەجەپ وتىر.

دامۋشى نارىقتار كٷشەيٸپ كەلەدٸ

العاشقى وندىققا يندونەزييا, تٷركييا, ساۋد ارابيياسى, مىسىر, ۆەتنام, برازيلييا جەنە نيگەرييا كٸردٸ. بۇل ەلدەر 3,7%-دان 5,6%-عا دەيٸن ٶسٸم كٶرسەتەدٸ دەپ كٷتٸلۋدە. ياعني دامۋشى ەكونوميكالار جاھاندىق ٶسٸمنٸڭ ماڭىزدى بٶلٸگٸنە اينالدى.

قازاقستاننىڭ ورنى قانداي?

قازاقستان 2026 جىلى 4,8% ٶسٸم كٶرسەتەدٸ دەگەن بولجام بار. ەلدٸڭ جاھاندىق ٶسٸمدەگٸ ٷلەسٸ – 0,7%. كٶرسەتكٸش ٸرٸ ەكونوميكالارمەن سالىستىرعاندا شاعىن بولعانىمەن, ايماقتىق دەڭگەيدە بۇل ماڭىزدى ديناميكا.

2026 جىلعى جاھاندىق ناقتى جٸٶ ٶسٸمٸنە ٷلەس قوساتىن العاشقى 30 ەل (رەيتينگ):

1. قىتاي – 26,6%

2. ٷندٸستان – 17,0%

3. اقش – 9,9%

4. يندونەزييا – 3,8%

5. تٷركييا – 2,2%

6. ساۋد ارابيياسى – 1,7%

7. مىسىر – 1,7%

8. ۆەتنام – 1,6%

9. برازيلييا – 1,5%

10. نيگەرييا – 1,5%

11. بانگلادەش – 1,3%

12. فيليپپين – 1,3%

13. رەسەي – 1,1%

14. پولشا – 1,0%

15. گەرمانييا – 0,9%

16. ۇلىبريتانييا – 0,9%

17. پەكٸستان – 0,9%

18. مالايزييا – 0,9%

19. ارگەنتينا – 0,9%

20. يسپانييا – 0,9%

21. وڭتٷستٸك كورەيا – 0,9%

22. مەكسيكا – 0,8%

23. قازاقستان – 0,7%

24. باە – 0,7%

25. جاپونييا – 0,6%

26. فرانتسييا – 0,6%

27. كانادا – 0,6%

28. تايۆان – 0,6%

29. اۆسترالييا – 0,6%

30. يتالييا – 0,5%