Jazýshy qoǵamdaǵy sálemdesý ádebi men jaýapkershilik máselesin kóterdi

Jazýshy qoǵamdaǵy sálemdesý ádebi men jaýapkershilik máselesin kóterdi
JI/facebook.com/bigel.dy.gabdullin

Jazýshy, jýrnalist Bigeldi Ǵabdýllin áleýmettik jelidegi paraqshasynda qoǵamdaǵy mádeniet pen jaýapkershilik máselesine qatysty oi qozǵap, amandasý ádebi men eńbek qundylyǵy týraly pikir bildirdi, dep habarlaidy dalanews.kz.

Avtordyń aitýynsha, kúndelikti ómirde eleýsiz kóringenimen, ulttyq bolmysqa áser etetin mańyzdy máselelerdiń biri – amandasý mádenieti. Ol sońǵy jyldary qoǵamda sálemdesýdiń ártúrli nusqalary kóbeiip ketkenin aitty.

"Sońǵy kezderi bizdiń qoǵamda amandasýdyń túri kóbeiip ketti: bireýi ejelgishe «Armysyz» dese, bireýi qysqa qaiyryp «Salam» deidi, endi biri «Mal-jan aman ba?» dep shurqyrasyp jatady. Árine, sózdik qorymyzdyń bai bolǵany jaqsy, biraq keide osy ala-qulalyqtan sálemniń de salmaǵy qashyp bara jatqandai", - dedi ol.

Jazýshy qazaq qoǵamynda qalyptasqan dástúrli ári ornyqty amandasý úlgilerin saqtaýdyń mańyzyn aitty

«Ózinen jasy úlken adamdarǵa “Assalaýmaǵaleikúm” dep, al resmi jáne jalpy ortada “Sálemetsiz be?” nemese “Salamatsyz ba?” dep amandasýdyń ózi jetkilikti. Sálemniń máni onyń kóptúrliliginde emes, shynaiylyǵy men izetinde», – deidi ol.

Sondai-aq jazýshy qazirgi kezde jiilep ketken qushaqtasyp, betten súiisip amandasý úrdisine de nazar aýdarǵan. Onyń pikirinshe, qazaq mádenietinde kórisýdiń ózindik orny men jóni bar. Kópten kórmegen týystardyń nemese alystan kelgen qonaqtardyń amandyq surasý dástúrin kúndelikti kezdesýlerdegi mindetti rásimge ainaldyrýdyń qajeti joq.

Bigeldi Ǵabdýllin dastarqan basyndaǵy ádep máselesine de toqtaldy. Onyń aitýynsha, tamaq iship otyrǵan adamdardyń árqaisysymen qol alysyp shyǵý nemese qushaqtasý mádenietten góri qolaisyzdyq týǵyzýy múmkin. Mundai jaǵdaida jalpy qaýymǵa izet bildirip amandasýdyń ózi jetkilikti ekenin atap ótti.

Jazýshy kótergen ekinshi másele – qoǵamdaǵy eńbekke degen kózqaras pen jeke jaýapkershilik. Ol sońǵy ýaqytta kómek suraýdy qalypty qubylysqa ainaldyryp, barlyq máseleni memleket sheshýi tiis degen túsiniktiń beleń alyp bara jatqanyna alańdaýshylyq bildirdi.

Onyń pikirinshe, memleket eń aldymen shynymen qoldaýǵa muqtaj azamattarǵa – múmkindigi shekteýli jandarǵa, jetim balalarǵa jáne aýyr dertke shaldyqqan adamdarǵa kómektesýi kerek. Al eńbek etýge qabiletti azamattar óz turmysyn jaqsartýǵa umtylyp, jeke jaýapkershilikti sezinýi qajet.

«Óz otbasyn óz eńbegimen asyraý – ár adamnyń azamattyq boryshy. Qoǵamnyń damýy eńbekqorlyq pen jaýapkershilikke tikelei bailanysty», – deidi avtor.

Jazýshy qoǵamdaǵy rýhani qundylyqtar men eńbek mádenieti qatar damyǵanda ǵana eldiń eńsesi biik bolatynyn atap ótti. Onyń aitýynsha, ózińdi qurmetteý – sálemniń retin bilýden bastalsa, ózgege qurmet kórsetý – óz kúshińe senip, eńbektenýden kórinedi.