Qazaqstan Respýblikasy Ulttyq Bankiniń Aqsha-kredit saiasaty komiteti bazalyq mólsherlemeni +/- 1 p.t. dálizimen jyldyq 17,00% deńgeiinde belgileý týraly sheshim qabyldady. Bul sheshim kezekti boljamdy raýndtyń nátijesine, negizgi makroekonomikalyq kórsetkishter men infliatsiia táýekelderi teńgeriminiń jańartylǵan baǵalaýyna súienip qabyldandy, dep habarlaidy dalanews.kz.
Jyldyq infliatsiianyń baiaýlaý úrdisi jalǵasyp keledi: Ótken jylǵy qyrkúiektegi eń joǵary mán – 12,9%-dan 2,5 paiyzdyq tarmaqqa tómendep, biylǵy mamyr aiynyń qorytyndysy boiynsha 10,4% boldy.
Azyq-túlik infliatsiiasy 10,7%-ǵa deiin tómendedi. Buǵan jemis-jidek pen kókónis, áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlary men jekelegen importtyq taýarlar baǵasy ósiminiń baiaýlaýy sebep boldy.
Azyq-túlikke jatpaityn infliatsiianyń ósý qarqyny (11,7%) burynǵy deńgeiinde saqtaldy. Bul baǵytqa teńge baǵamynyń nyǵaiýy men tutynýshylyq kreditteýdiń báseńdeýi saldarynan suranystyń turaqtaný belgileri áser etti.
Kórsetiletin qyzmetter baǵasynyń ósýi de suranystyń turaqtanýy men turǵyn úi-kommýnaldyq qyzmet tarifteri ósiminiń báseńdeýinen baiaýlap, 8,7%-dy qurady.
Mamyr aiynda ailyq infliatsiia 0,7%-ǵa deiin baiaýlady (sáýirde – 0,8%). Bazalyq jáne maýsymdyq faktorlar eskerilmegen infliatsiia da 0,7%-ǵa deiin tómendedi.
Halyqtyń aldaǵy bir jylǵa arnalǵan infliatsiialyq kútýleri mamyrda 12,7% boldy. Sońǵy eki aida bul kórsetkish 12,4-12,7% aralyǵynda qalyptasty. Al ótken jyldyń ortasynan beri ol turaqty túrde 13-14%-dan joǵary bolǵan edi. Qazirgi kútýlerdiń edáýir bóligi retteletin baǵalar reformasynyń yqpalymen qalyptasyp otyr. Al, naryqqa kásibi qatysýshylardyń 2026 jyldyń sońyna qarai infliatsiia boiynsha kútýleri 10,0% deńgeiinde ózgerissiz qaldy.
Azyq-túliktiń álemdik baǵasy – ósimdik maiy, et jáne dándi daqyldardyń qymbattaýy esebinen birqalypty ósip jatyr, al qant pen sút ónimderiniń baǵasy tómendep otyr.
Resei Federatsiiasynda da infliatsiianyń baiaýlaý belgileri baiqalady. EO men AQSh-ta energiia kózderi baǵasynyń joǵary saqtalýyna bailanysty dezinfliatsiia protsesi toqtap qaldy. Osyǵan orai, jetekshi ortalyq bankter aqsha-kredit saiasatyn saqtyqpen júrgizip otyr jáne ony kez kelgen ýaqytta túzetýge daiyn ekenin baiqatty.
Jańartylǵan bazalyq stsenarii aiasynda aldyńǵy boljamdarmen salystyrǵanda, osy jyldyń sońyna deiin Brent markaly munaidyń baǵasy neǵurlym joǵary deńgei – 1 barrel úshin 90 AQSh dollary kóleminde bolady dep boljanady. Munai baǵasynyń mundai dinamikasy Taiaý Shyǵystaǵy geosaiasi shielenistiń áserinen qalyptasyp otyr. Boljam boiynsha baǵa birtindep tómendep, 2027 jyly barreline 75 AQSh dollaryn, al 2028 jyly 65 AQSh dollaryn quramaq.
2026 jylǵa arnalǵan infliatsiia boljamy 9-11%-ǵa deiin (buǵan deiin 9,5-11,5%) tómendeý jaǵyna qarai qaita qaraldy. Buǵan baǵa ósiminiń is júzinde tez baiaýlaýy, QQS kóterilýiniń baǵaǵa shekteýli áseri, sondai-aq teńge baǵamynyń nyǵaiýy birden-bir sebep boldy.
Ulttyq Bank biyl infliatsiianyń bir mándi deńgeige tómendeýin kútedi. Buǵan ustamdy qatań aqsha-kredit sharttary men Úkimetpen birlesip atqarylyp jatqan makroekonomikalyq turaqtylyqty qamtamasyz etý sharalary septigin tigizedi. Boljam boiynsha, 2027 jyly infliatsiia 5,5-7,5%-ǵa deiin baiaýlaidy, al 2028 jyly 5%-dyq nysanaly kórsetkishke deiin turaqtanady. Ol syrtqy infliatsiialyq jaǵdaidyń qalypqa kelýine, infliatsiialyq kútýlerdiń tómendeýine, kvazifiskaldyq yntalandyrýdyń jáne fiskaldyq shoǵyrlandyrýdyń azaiýy aiasynda oryn alady.
Infliatsiia táýekelderiniń proinfliatsiialyq baǵytqa qarai yǵysý dárejesi tómendedi. Birinshi jartyjyldyqtaǵy birqalypty ishki suranys pen teńgeniń nyǵaiýyna yqpal etken qolaily syrtqy koniýnktýra jinaqtalǵan proinfliatsiialyq qysymdy ishinara teńestirdi.
Ishki táýekelder: Kvazifiskaldyq yntalandyrý aiasynda suranystyń jedel ósýi, aqsha agregattarynyń keńeiýi, qubylmaly infliatsiialyq kútýler, sondai-aq TKQ tarifteri men JJM baǵalaryn reformalaý parametrleriniń naqty iske asýy.
Syrtqy táýekelder: Syrtqy infliatsiialyq qysymdy kúsheitetin jáne álemdik naryqtaǵy qubylmalylyqty arttyratyn geosaiasi shielenister.
2026 jylǵa arnalǵan JIÓ-niń ósý boljamy jaqsaryp, 4,5-5,5% aralyǵynda baǵalandy. Boljam naqty ekonomikalyq belsendiliktiń joǵarylaýy men munai baǵasyndaǵy alǵysharttardyń jaqsarýyna bailanysty qaita qaraldy. 2027-2028 jyldary JIÓ ósimi 3,5-4,5% deńgeiinde bolady dep kútiledi. Ortamerzimdi keleshekte ekonomikadaǵy ósim ishki suranystyń neǵurlym teńgerimdi dinamikasy men munai baǵasynyń tómendeýi jaǵdaiynda qalyptasady.
Qol jetkizilgen infliatsiianyń baiaýlaýy men boljamdardyń jaqsarýyna bailanysty osy otyrysta bazalyq mólsherlemeni tómendetý múmkindigi qalyptasty. Sonymen birge, biyl infliatsiianyń bir mándi kórsetkishke deiin tómendeýin qamtamasyz etý jáne ortamerzimdi keleshektegi maqsatqa qol jetkizý úshin aqsha-kredit sharttarynyń ustamdy qatańdyǵyn saqtaý qajet. Budan keiingi sheshimder infliatsiianyń naqty traektoriiasyna, ishki suranys dinamikasyna, fiskaldyq parametrlerdiń oryndalýyna jáne kvazifiskaldyq yntalandyrýdyń áserine súiene otyryp qabyldanady.