Turmystyq zorlyq-zombylyqqa jol bermeý kerek
Resmi derek boiynsha elimizde jyl saiyn otbasyndaǵy zorlyq-zombylyqtan kóz jumatyn áielder sany jyl saiyn orta eseppen 400 adamnan asady.Joǵaryda atalǵan statiskany eskere otyra, ál-Farabi atyndaǵy Qazaq ulttyq ýniversitetiniń zań fakýlteti azamattyq quqyq, jáne azamattyq is júrgizý, eńbek quqyǵy kafedrasynyń bilim alýshylarymen Turaqty damý maqsattarynyń 5-maqsaty «genderlik teńdik» sheńberinde dóńgelek ústelde talqyǵa saldyq.
Bul resmi statistika, al beiresmi odan da kóp bolýy múmkin. Turmystyq zorlyq-zombylyq problemalary qoǵam úshin ózekti máselege ainaldy. Elimizdiń Prezidenti byltyrǵy Joldaýynda áielderge qarsy turmystyq zorlyq-zombylyq úshin jazany qatańdatýdy mindettedi. Osy oraida balalar quqyǵyn qorǵaý jáne turmystyq zorlyq-zombylyqqa qarsy is-qimyl basym bolýy qajet. Qazirgi kezde Májiliste «Otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyqqa qarsy is-qimyl týraly» jáne «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyqqa qarsy is-qimyl máseleleri boiynsha ózgerister men tolyqtyrý engizý týraly» zań jobalary qaralyp jatqanyn barshaǵa málim.Dóńgelek ústel barysynda stýdentter oiyn ashyq jetkizdi:
-Qoldanystaǵy zańǵa sáikes, turmystyq zorlyq-zombylyqqa jol bermeýge jaýapty ýákiletti organ joq. Sol sebepti bul baǵyttaǵy jumys shashyrańqy júrip jatyr. Osyǵan bailanysty, azamattardyń quqyqtaryn qorǵaýdy qamtamasyz etý jáne otbasylyq turmystyq zorlyq-zombylyqqa qarsy is-qimyldyń tiimdi tetikterin ázirleý qajettigin aityp ótti.
-Otbasyndaǵy zorlyqtyń san túri bar. Ol tipti otbasyn qurǵan sátte de bastalýy múmkin. Mysaly BUU boiynsha Ortalyq Aziiada qyzdyń óz erkinen tys, kelisiminsiz alyp qashý faktileri jii kezdesetini aitylady. Kórshiles Qyrǵyzstan bul qylmystan kósh bastap tur. Qazaqstanda da bul faktiler bar. Tipti ómirge ul bala kelmegeni úshin, tamaqtyń dámsiz bolǵany úshin, erte uiqydan turmaǵany úshin de jaryna zorlyq kórsetetin otbasylar bar. Bul tym qarapaiym taqyryp bolýy múmkin, biraq onyń artynda taǵdyrlar jatyr.
-Zorlyq zombylyq jasaýǵa birneshe negizgi sebepter bar. Eń qarapaiymdary – ishimdikke, nashaqorlyqqa, qumar oiyndarǵa táýeldilik zorlyq-zombylyqqa itermeleidi. Alaida, statistikaǵa sáikes otbasylyq janjaldarǵa basqa da sebepter áser etip jatady.
Dóńgelek ústel barysynda barlyq stýdentter tyńdalyp,oi bólisip,pikir almastyq.Sóz sońynda aitpaǵym,Qazaqstan álemniń órkenietti elderi ispettes, damýdyń dańǵyl jolyna túsýdi maqsat etken memleket. Ol úshin túrli zańnamalardy jetildirý men árqashan izdenis ústinde bolý mańyzdy. Damyǵan memleketter úshin eń mańyzdy qundylyq adam bolyp tabylady. Onyń ishinde adamnyń bilim alý, densaýlyǵyn kútý, ózin damytý men baqytty bolýyna tiisti faktorlar eskerilýi tiis. Ol otbasylyq zorlyq-zombylyqty azaitýǵa da tikelei bailanysty.
Abikenov A.A
ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-dyń zań fakýlteti azamattyq quqyq jáne azamattyq is júrgizý,eńbek quqyǵy kafedrasynyń dotsenti,z.ǵ.k
Ómirtai Roza
ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-dyń zań fakýlteti azamattyq quqyq jáne azamattyq is júrgizý,eńbek quqyǵy kafedrasynyń aǵa oqytýshysy,z.ǵ.k. advokat
.
