Qazaqstan prezidenti Qasym-Jomart Toqaev 1 maýsym Almatyda ótken Ulttyq ǵylym akademiiasynyń 75 jyldyǵy sharasynda biligin "referendým arqyly sozbaitynyn, prezidenttik merzimin joimaitynyn" aitty.
"Menen el ishinde jáne shetelden memleket basshysy referendým arqyly prezidenttik merzimin soza ma, prezidenttik merzimin joia ma dep qoiady. Jaýap bereiin: ondai oiym bolmaǵan jáne bolmaidy da" dedi ol.
Qazaqstan basshysy bul sózin 5 maýsymda ótetin Konstitýtsiiaǵa ózgerister engizý boiynsha referendým qarsańynda aitty. Toqaev Qazaqstanda Konstitýtsiiany ózgertý boiynsha referendým alǵash ret ótetinin atap ótti.
Elde buǵan deiin referendýmdar eldiń eks-prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń biligin sozý úshin ǵana ótkizilgen edi.
Qazirgi Konstitýtsiiaǵa sai, elde bir adam bes jyldan tek eki ret prezidenttikke sailanady. Toqaev 2019 jyly 9 maýsymda ótken ýaqytynan buryn prezident sailaýynda 70 paiyzdan artyq daýys jinap, prezident bolyp sailanǵan. Onyń alǵashqy prezidenttik merzimi 2024 jyly aiaqtalady.
Eldi otyz jyldai basqarǵan Nazarbaev ta biliginiń alǵashqy jyldary "merziminen artyq otyrmaitynyn", "týystary bilikke aralaspaitynyn" aitqan edi. Biraq ol referendým jáne merziminen buryn sailaý ótkizý arqyly biligin birneshe ret sozyp alǵan. Nazarbaev biligi tusynda onyń otbasy men jaqyndary eldegi eń bai adamdardyń birine ainaldy.
5 maýsymda Qazaqstan konstitýtsiiasyna engiziletin ózgerister búkilhalyqtyq referendýmǵa shyǵarylady. Kóptegen sarapshylar "referendým máselesi qoǵamda jetkilikti talqylanbady, bilik ózine yńǵaily nusqany jasady" dep synaidy, Qazaqstan biligi "konstitýtsiiaǵa referendým arqyly enetin ózgerister saiasi reformanyń bastaýy" dep esepteidi.
Jańa ózgeristerde Konstitýtsiiadan Qazaqstannyń burynǵy prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń mártebesi alynady.