Memleket basshysy «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine esirtki, psihotroptyq zattardyń, sol tektesterdiń, prekýrsorlardyń jáne kúshti áser etetin zattardyń zańsyz ainalymyna qarsy is-qimyl máseleleri boiynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» Zańǵa qol qoidy, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Atalǵan Zań Prezidenttiń 2024 jylǵy 15 naýryzda Ulttyq quryltaida bergen tapsyrmalaryn oryndaýǵa baǵyttalǵan. Bul qujat esirtki óndirý men ótkizýdi uiymdastyrýshylarǵa jaýapkershilikti qatańdatý, al esirtkini jasyryn ornalastyrýshylarǵa qoldanylatyn sharalardy jumsartýdy qarastyrady.
Zań esirtki óndirisi úshin ǵana emes, osy qylmystyq áreket úshin laýazymdy adamdardyń da jaýapkershiligin edáýir qatańdatty. Endi bul qylmysqa qatysy bar tulǵalardy múlkin tárkilep, 15 jyldan 20 jylǵa deiin nemese ómir boiy bas bostandyǵynan aiyrýy múmkin.
Sonymen qatar Zańda esirtkini jasyryn ornalastyrýshylardyń jazasy azdap jumsartyldy. Máselen, alǵash ret mundai qylmys jasaǵany úshin qylmysyn aýyrlatatyn mán-jailar bolmasa, múlkin tárkilep, 5 jyldan 8 jylǵa deiingi merzimge bas bostandyǵynan aiyrý kózdelgen (buryn múlkin tárkilei otyryp, 5 jyldan 10 jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyratyn).
Jaza atalǵan qylmysqa tartylatyndardyń, iaǵni esirtkini jasyryn ornalastyrýshylardyń kóbi jasóspirimder men jastar bolǵandyqtan jumsartyldy. Olardyń esirtkini ózderi daiyndamaityny, kóbine esirtkiniń zańsyz ainalymyn uiymdastyrýshylardyń qylmystyq tuzaǵyna túsetindigi eskerildi.
Alaida qylmystyq áreketti birneshe ret qaitalasa, ony múlkin tárkilei otyryp, 7 jyldan 12 jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrý túrindegi qatań jaza kútedi.
Sondai-aq Zańda bilim berý uiymdarynda nemese kámeletke tolmaǵan adamǵa qylmystyq top qataryndaǵy esirtki taratýshy tulǵalardy jazalaityn qatań úkim saqtaldy. Olardyń múlki tárkilenedi jáne 15 jyldan 20 jylǵa deiingi merzimge bas bostandyǵynan aiyrylady.
Sonymen qatar laýazymdy tulǵalardyń esirtki taratqany úshin qylmystyq jaýapkershiligi qatańdatyldy. Buryn olardyń múlki tárkilenip, 10 jyldan 15 jylǵa deiingi merzimge bas bostandyǵynan aiyrylsa, endi múlki tárkilene otyryp, 15 jyldan 20 jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrylady.
Zańda esirtkiniń jáne kúshti áser etetin zattardyń zańsyz ainalymyna qarsy is-qimyldyń tiimdiligin arttyrý maqsatynda basqa da sharalar qabyldandy.
Máselen, qylmystyq top arqyly asa iri mólsherde quramynda esirtki zattary bar jáne ósirýge tyiym salynǵan ósimdikterdi zańsyz ósirgeni úshin zań júzinde jaýapkershilik belgilendi.
Prekýrsorlar men kúshti áser etetin zattardyń, sondai-aq esirtki, prekýrsorlar, ýly jáne kúshti áser etetin zattardy óndirýge paidalanylatyn zattardyń, quraldar men jabdyqtardyń zańsyz ainalymy úshin qylmystyq jaýapkershilik engizildi.
Budan bólek, Zańda esirtki tektester, psihotroptyq zattar, sondai-aq prekýrsorlar men kúshti áser etetin zattardy qoldaný erejelerin buzǵany úshin jaýapkershilik belgilendi.
