Onyń aitýynsha bul asyǵys ári saýatsyz sheshim. Sonyń saldarynan Qazaqstan altyn valiýta qorynyń bir bóliginen aiyrylyp tynady.
"Teńge baǵamyn belgili bir dálizde tek interventsiia jasap máńgi baqi ustap tura almaimyz. Muny sońy kúireýge ákeledi. Onyń ústine erteń Reseide rýbl quldyrasa, bizdiń óndirýshiler taǵy bankrotqa ushyraidy, teńge tym qymbat bolýy sebepti reseilik óndirýshiler olardy tyqsyryp shyǵady. Biz muny 2015 jyly bastan ótkerdik", – deidi Taijan.
Saiasatkerdiń pikirinshe erkin ainalymda interventsiia bolmaýy kerek.
"2015 jyly Ulttyq bankti mundai qadamǵa barýǵa keibir "táýelsiz" sarapshylardyń aqyl-keńesi itermeledi. Qyp-qyzyl shyǵynǵa battyq", – deidi Taijan.
Aita ketelik 2015 jyldyń 20 tamyzynda teńgeni erkin ainalymǵa jibergenge deiin Ulttyq bank teńge baǵamyn ustap turý úshin soǵan deiingi 1 jyl 8 aidyń ishinde Ulttyq qordan 28 mlrd AQSh dollaryn jumsap jibergen.
Ekonomist Maqsat Halyqtyń aitýynsha sol ýaqyttaǵy teńge-dollar baǵamymen esepteitin bolsaq bul 5 trln 180 mlrd teńge.
Úkimettiń keńeitilgen otyrysynda Prezident Qasym-Jomart Toqaev Ulttyq bankke valiýta saiasatyn qaita qarap, halyqtyń bas bankke degen senimin qalpyna keltirý kerektigin tapsyrǵan edi.
Redaktsiiadan: Valiýtalyq interventsiia dep ulttyq valiýta baǵamyna áser etý maqsatynda Ulttyq Banktiń shetel valiýtasyn satý jáne satyp alý jolymen valiýtalyq naryqtaǵy operatsiialarǵa aralasýyn aitady.
...
Ulttyq bank budan bólek bazalyq mólsherlemeni 9,5%-dan 12%-ǵa deiin ósirdi. Bul - Bas qarjy institýtynyń kommertsiialyq bankterge beretin kreditiniń stavkasy.
"Syrtqy sektor tarapynan ósken táýekelder aiasynda baǵa turaqtylyǵyn qoldaýdy qamtamasyz etý, sondai-aq teńgeniń aiyrbas baǵamyn qorǵaý qajet. Sondyqtan Ulttyq Bank óz mandaty sheńberinde kezekten tys otyrysta biylǵy 10 naýryzdan bastap bazalyq mólsherlemeni jáne paiyzdyq dálizdi +/- 1,5 p. t. jyldyq 12%-ǵa deiin arttyrý týraly sheshim qabyldady", — dedi bul oraida Ulttyq bank tóraǵasy E. Dosaev.
Onyń aitýynsha bazalyq mólsherlemeni arttyrý makroekonomikalyq jáne qarjylyq turaqtylyqty saqtaýǵa jaǵdai jasaidy jáne syrtqy sektordyń ishki baǵalarǵa jáne dollarlandyrýǵa teris áseriniń aldyn alady.
- Bankter solai memleketten qaryz alyp, oǵan taǵy protsent qosyp, halyqqa beredi. Ózderi qymbatqa alǵasyn, elge usynatyn zaimdarynyń stavkasyn da ósiredi degen sóz. Kredittiń mólsherlemesi onsyz da kóp Qazaqstan úshin (halqy úshin) bul jeńil timeidi. "
Budan nesie alýshylardyń sany azaiady, valiýta naryǵy retteledi, teńgeniń qunyn sál de bolsa ustap turamyz", - degeni - dalbasa! Bankterge nesie surap kelgen kiimi jupyny kempir-shaldyń legi azaia qoimas. Turǵyndardyń narazylyǵy odan saiyn órshi túsip, sońǵy kezdegi áleýmettik-qoǵamdyq teńsizdiktiń jalǵasyna ainalady. Sosyn, arandatýshy degen eki-úsh adamdy shuqyp turyp kórsetedi, - degen pikirin jelide Jalǵas Zeinolla jazady.
...
Ulttyq bank tóraǵasy Erbolat Dosaev Ulttyq Bank teńgeniń erkin ózgermeli aiyrbastaý baǵamy rejimin ustanatynyn rastaidy. Soǵan qaramastan, ózgerister oryn alǵanda qarjy júiesiniń túraqtylyǵyn qamtamasyz etý úshin valiýtalyq interventsiialardyń júrgizilýin joqqa shyǵarmaidy.
"Ulttyq Bank álemdik ekonomikadaǵy jáne halyqaralyq naryqtaǵy jaǵdaidyń damýyn muqiiat baqylaýda jáne qajet bolǵan jaǵdaida Qazaqstannyń qarjy naryǵynda turaqtylyqty qamtamasyz etý úshin qosymsha sharalar qabyldaýǵa daiyn", — dedi E. Dosaev.
