Jýrnalist Gúlbaný Ábenova óziniń áleýmettik jelidegi jazbasynda jýrnalist ári bloger Ashat Niiazovtyń “Dala SK” qurylys kompaniiasymen integratsiia arqyly jasaǵan jarnamalyq kontentine bailanysty alańdaýshylyq bildirdi. Ol bul jaǵdaiǵa qatysty pikirin ashyq aityp, «Obojaiý» arnasyna shyqqan sońǵy shyǵarylymdy mysal etti. Jazbada jýrnalist kásibi jaýapkershilik, alaiaq qurylysshylar jáne jýrnalistikanyń etikasy máselelerin kóteredi.
«Adamdar Ashatqa senedi, al ol senimdi aqtai almady»
«Ashat Niiazovtyń sońǵy baǵdarlamasyn kórip shyqtym. Ol Dala SK kompaniiasymen jasaǵan kommertsiialyq áriptestigi týraly aityp otyr. Ol kompaniianyń bolashaǵy bar qurylys mekemesi ekenin aityp, barynsha maqtady. Obektige baryp, bári qandai jaqsy ekenin kórsetti. Biraq aqyry ne boldy? Taǵy da aldanǵan úleskerlerdiń sany artty, ýáde etilgen páterler joq. Bul – óte uiat jaǵdai», – dep jazady Ábenova.
Onyń aitýynsha, bul oqiǵada jarnamanyń róli az emes. «Ashat jai ǵana bloger emes, kópshiliktiń súiiktisi, senimdi adam. Jýrnalist retinde de tanymal. Sondyqtan onyń sózine adamdar sendi», – deidi ol.
Alaida qazirgi tańda Niiazov ózin aqtap, «men zańger emespin» dep jaýap berip júr. Buǵan qatysty Gúlbaný: «Bul – kúlkili ári kásibi emes. Ásirese búgingidei jaǵdaida, árbir sóziń úshin jýrnalister sotqa tartylyp jatqan kezde, bulai jaýap berý uiat», – dep synady.
«Jýrnalist bárin tekserýge mindetti»
Ábenova jýrnalist retinde úlken aýditoriia aldynda sóz aitatyn adamnyń aqparatty teksermei jarnama jasaýyn kásibi deńgeisizdik dep baǵalady. Onyń oiynsha, mundai salǵyrttyqpen jumys isteý - masqara.
«Men Ashattyń osyndai jaǵdaiǵa tap bolǵanyna tańmyn. Qurylys kompaniialary sózsiz jazalanýy kerek, biraq Ashattyń da bul qateligi keshirilmeidi», – deidi ol.
Gúlbaný mysal retinde óziniń bes jyl buryn basynan ótken jaǵdaidy keltirdi. Sol kezde belgisiz bir qurylys kompaniiasy oǵan 50% jeńildikpen páter usynǵan. Qalǵan somany Islam banki arqyly nesiege alýǵa bolatyny aitylǵan. Ol sheshim qabyldamas buryn barlyq qujatty qarap shyǵyp, kompaniianyń senimsiz ekenin anyqtap, mámileden bas tartqan.
«Besinshi mamyr ótti, al ol úi áli paidalanýǵa berilgen joq. Eger men suraq qoiyp, aqparat teksermegenimde, qazir sol úige kirmei-aq nesie tólep otyrar edim. Al meniń jarnamama senip, adamdar aqsha salyp, meni qarǵap otyrǵan bolar edi», – deidi ol.
«Ashat senim artqan adamdar – alaiaqtar. Bul – jýrnalistik qatelik qana emes»
Ábenova Ashattyń "men zańger emespin" degen ýájin qabyldamaidy. Onyń aitýynsha, bárimiz zańger emespiz, biraq logika men saýatty suraq qoiý qabiletin eshkim joiǵan joq. «Mediialyq adam alaiaq qurylysshylarmen bailanysy baryn ózi moiyndap otyr. Kezdeisoq pa, joq pa – ony tergeý anyqtasyn. Biraq menińshe, bul – tym táýekelge barǵan qadam», – dep jazady ol.
Jýrnalist Ashattyń basty qateligi – aýditoriiasynyń senimin aqtamaýy, deidi Gúlbaný. «Ol jarnama arqyly aqsha tapqysy keldi, bul qalypty jaǵdai. Biraq seniń jarnamańnan keiin adamdar aqshasynan aiyrylyp jatsa – bul seniń de jaýapkershiligiń. Saǵan sengender úshin sen jaýaptysyń. Balalyqtan tanys bir sózdi ózgertip aitsam: sen sendirgenderge sen de jaýap beresiń», – dedi ol.
Ol sondai-aq media tulǵalar jarnamalaityn taýar men qyzmet úshin jaýap berýi tiis ekenin aitty.
«Ónimge senimdisiń be – jarnamala. Senimdi emessiń be – qujattardy teksermegensiń be – jaýap ber. Keshirim suraý – kórermenniń kóńilin jumsartýy múmkin. Biraq jarnamaǵa senip, sońǵy aqshasyn senimsiz qurylys kompaniiasyna tapsyrǵan adamdar ne istemek?» – deidi jýrnalist.