Qazaqstanda beınebaqylaý júıesi «Sergekti» agressıvti minez-qulyqty anyqtaıtyn algorıtmdermen tolyqtyrý usynyldy, dep habarlaıdy Dala News.
Májilis otyrysynda depýtat Qudaıbergen Beksultanov bul bastamany kóterip, vıse-premer – mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaeva atyna saýal joldady.
«Meniń saýalym qoǵamdyq etıka men sóıleý mádenıetin qalyptastyrý máselesine memleket tarapynan júıeli túrde aralasý qajettiligine qatysty. Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev «Adal azamat» qaǵıdatyn júzege asyrý jáne «Zań men tártip» ustanymyn qalyptastyrý ár azamattyń ishki mádenıeti men ózin-ózi tártipke keltirýinsiz múmkin emes ekenin birneshe ret atap ótti. Alaıda búgingi kúni biz «moraldyq súzgilerdiń álsireýin» baıqap otyrmyz. Dórekilik, agresıa jáne beıádep sózder qalypty jaǵdaıǵa aınalyp, mádenı kodymyzǵa nuqsan keltirýde. Uly Abaı «Sóz túzeldi, tyńdaýshy sen de túzel» degen. Qoǵam mádenıeti sóıleý mádenıetinen bastalady. Osyǵan baılanysty Úkimetke máseleni júıeli sheshý úshin birqatar sharalardy iske asyrý usynylady. Birinshiden, qoǵamdyq tártipti buzý faktilerin jedel anyqtaý úshin «Sergek» beınebaqylaý júıesin agressıvti minez-qulyqty tanıtyn algorıtmdermen ıntegrasıalaý qajet», – dedi depýtat.
Sonymen qatar ol óńirler boıynsha qoǵamdyq mádenıet ındeksin engizýdi usyndy. Onyń aıtýynsha, bul kórsetkish jyl saıyn júrgiziletin táýelsiz áleýmettik zertteýler negizinde qalyptasyp, óńirlerdegi «sóıleý mádenıeti» men qaýipsizdik deńgeıin baǵalaıdy jáne ákimderdiń reıtıńine áser etýi múmkin.
Depýtat bilim berý júıesin de jańǵyrtýdy usyndy. Atap aıtqanda, oqý prosesine sóıleý mádenıeti men etıketke qatysty modýlderdi engizý, Abaı qaǵıdalaryn yqpaldastyrý jáne zorlyqsyz komýnıkasıa daǵdylary boıynsha mindetti testileý engizý qajet.
Budan bólek, ol «Taza nıet – taza sóz» baǵytyn qamtıtyn jalpyulttyq bastamany keńeıtýdi, mádenıetti nasıhattaıtyn kontentke memlekettik tapsyrysty arttyrýdy jáne sóıleý mádenıetin dáripteıtin blogerler men ınflúenserlerge granttar bólýdi usyndy.
«Qurmetti Aıda Ǵalymqyzy! Álıhan Bókeıhan aıtqandaı, ultqa qyzmet etý adamnyń bolmysymen ólshenedi. Biz mádenıetti bolý bedelge aınalatyn, al dórekilik áleýmettik ári ekonomıkalyq turǵydan tıimsiz bolatyn orta qalyptastyrýymyz kerek», – dedi Beksultanov.
Onyń sózinshe, halyqaralyq tájirıbe mundaı tásilderdiń tıimdi ekenin kórsetedi. Máselen, Japonıada moraldyq tárbıe mektepterde mindetti pán retinde oqytylady, al Fınlándıada agresıa men býllıngtiń aldyn alýǵa baǵyttalǵan baǵdarlamalar iske asyrylyp keledi.
