Senat depýtattary Qazaqstannyń Qurylys kodeksin maquldamai, qujatty Májiliske keri qaitardy. Olardyń sózinshe, qujattaǵy birqatar bapqa túzetý engizý qajet, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Kodekstiń negizgi maqsaty - arhitektýra, qala qurylysy jáne qurylys salasyndaǵy zańnamany jańartý, sondai-aq halyqtyń qaýipsiz ómir súrý ortasyn qalyptastyrý. Mańyzdy jańalyqtardyń biri nysandardy jobalaý barysynda seismikalyq mikroaýdandaý kartalaryn mindetti túrde paidalaný.
Vitse-indýstriia jáne qurylys ministri Qýanyshbek Qajkenovtyń aitýynsha, Qazaqstan aýmaǵynyń 45%-y seismoqaýipti aimaqtarda ornalasqan.
"Osyny eskere otyryp, Qurylys kodeksinde seismikalyq qaýipsiz qurylysqa arnalǵan bólek baǵyt qarastyryldy. Bul baǵyt aiasynda seismoturaqty júielerdi jańǵyrtý, synaqtar júrgizý jáne seismikalyq mikroaýdandaý kartalaryn ázirleý kózdelgen. Olar jobalardy, bas josparlardy jáne detaldy josparlaý kezeńinde qoldanylady. Seismoqaýipti aýmaqtarda turǵyn jáne qoǵamdyq nysandarǵa arnalǵan arnaiy seismqorǵaý aimaqtary qurylatyn bolady", — dedi ol.
Qazirgi tańda mundai kartalar tek Almaty qalasynda bar, al basqa óńirler úshin endi ázirlenip jatyr.
Kodekste kózdelgen negizgi normalar:
- eldi mekenderdiń naqty josparlaý jobasyna túzetý engizýdi eki jylda bir retten artyq jasamaý;
- nysandardy seismikalyq táýekel turǵysynan qujattaý;
- memlekettik arhitektýra-qurylys baqylaýynyń ókilettigi men jaýapkershiligin kúsheitý;
- qurylys nysanyna biregei nómir engizý;
- kúrdeli nysandardy "kiltimen tapsyrý" formatynda júzege asyrý;
- kepildik merzimin ulǵaitý;
- nysandardy paidalanýǵa berý kezinde qutqarý jáne baqylaý organdarynyń qatysýy.
Senatorlar qai baptarmen kelispedi?
Senat birqatar normalardy qujattan alyp tastaýdy usyndy. Atap aitqanda:
- ýákiletti organnyń konsýltatsiialyq qyzmet kórsetý erejelerin ázirleý jáne bekitý quzyreti shekteledi;
- bas arhitektorlardy kelisý týraly norma alynyp tastalady;
- aýdandyq ákimdikterdiń jer ýchaskelerin berý quqyǵy shekteledi;
- merdigerdiń nysandy súrý týraly sheshim qabyldaýyna múmkindik beretin norma alynyp tastalady.
Sonymen qatar, sel, kóshkin jáne qar kóshkini qaýpine qatysty kartalardy qoldaný normalaryn 2030 jylǵa deiin toqtata turý usynyldy.
Soǵan ilespe zań jobasy da qaita qaraldy
Senat sonymen birge arhitektýra jáne qurylys salasyna qatysty 12 kodeks pen 21 zańǵa túzetýler engizetin zań jobasyn qarady.
Negizgi jańalyqtar:
- eski jáne apatty úilerdi renovatsiialaý tetigin engizý;
- seismikalyq aimaqtarda — tiisti kartalarsyz jer ýchaskelerin berýge tyiym salý;
- sanitarlyq-qorǵaý aimaqtaryn belgileý rásimin jeńildetý;
- nedobrosovestnyh zastroishikov tizilimin júrgizý quzyretin jergilikti atqarýshy organdarǵa berý.
Bul qujat boiynsha da birqatar baptar maquldanbady. Tizilim mehanizmi tolyq pysyqtalmaǵandyqtan, ony 2026 jyldyń 1 shildesine deiin keiinge qaldyrý usynyldy.
