Sarapshylar Qazaqstan Resei úshin nege mańyzdy ekenin túsindirip berdi. Búginde Qazaqstan kórshiles elde soǵys pen sanktsiia júrip jatqan kezde tepe-teńdikti saqtaýǵa tyrysyp otyr.
Osy tusta qazaqstandyq saiasattanýshy Dosym Sátbaev Qazaqstannyń Kreml úshin mańyzyn birneshe faktormen túsindirip berdi. Ol bul týraly Vladimir Kravchenkonyń materialynda aitty, - dep habarlaidy Dalanews.kz.
Sarapshynyń pikirinshe, birinshiden, Máskeý Qytaimen belsendi qarym-qatynas jasaǵysy kelse, onda Orta Aziiadaǵy pozitsiiasyn odan ári nyǵaitýy kerek ekenin túsinedi. Ekinshiden, Resei sanktsiialardy ainalyp ótý saiasatynyń bir bóligine ainaldyrý úshin Qazaqstan ekonomikasynda yqpalyn kúsheitýge nietti.
"Reseidiń Qazaqstanǵa belsendi ekonomikalyq ekspansiiasy júrip jatyr, bul biz úshin eleýli geosaiasi qaýip týǵyzady. Reseilik kompaniialar eldegi pozitsiiasyn belsendi túrde nyǵaityp jatqanyn kórip otyrmyz, bul óte-móte qaýipti úrdis. Olardyń ishinde "Gazprom", "Lýkoil", "Rosatom" sekildi alpaýyttar bar. 2019 jyly Qazaqstanda 7 myńǵa jýyq reseilik kompaniia bolsa, qazir olardyń sany 20 myńǵa jýyqtap qaldy. Keibir qazaqstandyq oligarhtar sońǵy ýaqytta óz aktivterin reseilik bizneske jappai sata bastady", - dedi ol.
Taǵy bir sarapshy Sergei Konovalov Resei Federatsiiasy úshin Qazaqstannyń adal bolyp qalýy mańyzdy ekenin málimdedi. Biraq Astananyń Máskeýden belgili bir qashyqta bolýy reseilikter úshin artyqshylyqtarǵa ie eken.
Sonymen qatar, ol Qazaqstan soǵys pen sanktsiia, bir jaǵynan integratsiialyq birlestikter aiasyndaǵy tyǵyz ózara is-qimyl jasaityn óte kúrdeli diplomatiialyq partiiany oinap otyrǵanyn jetkizdi.
Aita keteiik, buǵan deiin Qazaqstan qaryzǵa belsheden batyp jatqany, sońǵy bes jylda eldiń syrtqy bereshegi 4 milliard dollarǵa artqany týraly aqparattar tarady. Ulttyq banktiń dereginshe 2024 jyly eldiń syrtqy qaryzy 163 milliard dollar bolǵan, bul osydan bes jyl burynǵy kórsetkishpen salystyrǵanda birneshe milliardqa kóp. Sonyń ishinde Reseige bereshegi kóp bolyp shyqty.
Qazaqstanǵa eń kóp nesie bergen el – Niderland: 42,6 milliard dollar. Degenmen Qazaqstannyń Reseige aldyndaǵy bereshegi erekshe kózge túsedi. Sońǵy bes jylda Qazaqstannyń teriskei kórshisine qaryzy 47,1 paiyzǵa artyp, 13 milliard dollarǵa jetken. Bul Máskeýdiń Qazaqstan ekonomikasyndaǵy qarjylyq yqpaly men belsendiligin aitarlyqtai kúsheitip otyr.
Al Batys elderiniń tarapynan nesie berýshileriniń qaryzdary azaia bastaǵan. Ulybritaniia men AQSh Qazaqstanǵa qaryz berýdi aitarlyqtai azaitqan.
