Qonaevta Qazaqstanda atom elektr stantsiiasy salý týrasynda qoǵamdyq talqylaý ótti. Tamyzdyń 14-inde Qazaqstannyń Azamattyq Aliansy uiymdastyrǵan kezdesýge sarapshylar, qoǵamdyq uiymdar ókilderi men Almaty oblysynyń turǵyndary qatysty, - dep habarlaidy Dalanews.kz.
Atom elektr stantsiiasyn salýdaǵy basty qajettilik – elimizdegi ózekti elektr energiiasyna tapshylyq máselesin sheshý. Sarapshylar atom energetikasyn damytý jospary týraly egjei-tegjeili baiandap, onyń qaýipsizdigi, ekologiialyq tazalyǵy jáne ekonomikalyq tiimdiligine basa nazar aýdardy.
Aimaq turǵyndary pikirtalasqa belsendi qatysyp, ózderin tolǵandyrǵan qaýipsizdik, ekonomika, ekologiia máselelerine qatysty suraqtaryn qoidy.
«Órkeniettiń jetistikterin tiimdi paidalanatyn memleket qana damyp, alǵa jyljidy. Eger qýatty elektr kózimen qamtamasyz etilmese, el damýdyń joǵary deńgeiine jete almaidy. Ekonomikany órkendetý, óndirister men jańa kásiporyndardy iske qosý úshin bizge AES salý qajet. Qaýipsizdik máselelerine erekshe nazar aýdara otyryp, zamanaýi tehnologiialardy durys paidalanǵan jaǵdaida ǵana biz jetistikke jetemiz», – dep túsindirdi Almaty oblysy Semei poligony múgedekteri men ardagerleri qoǵamdyq birlestiginiń tóraǵasy, Talǵar aýdanynyń Qurmetti azamaty Nurlybai Musapirov.
Sarapshylar Qazaqstandaǵy atom elektr stantsiialarynda MAGATE-niń qatań standarttaryna sáikes keletin III jáne III+ býyn reaktorlary qoldanylatynyn alǵa tartty. Eń bastysy atom elektr stantsiialarynyń ekologiialyq qaýipsizdigi jáne SO2 shyǵaryndylarynyń aýaǵa taramaýy ekenin basa aitty. Sondai-aq mamandar qazir búkil álemde qoldanylatyn radioaktivti qaldyqtardy qaita óńdeýdiń ozyq tehnologiialary týraly jan-jaqty aqparat berdi.
«Úlken Sý» ÓK bas injeneri Sergei Vladimirovich Tretiakov atap ótkendei, bul sharalardyń barlyǵy atom energetikasyn barynsha qaýipsiz jáne ekologiialyq taza etý úshin qabyldanýda. «Álem ózgerýde, soǵan sai elektr energiiasyn tutyný mólsheri de artýda. Al 70-shi jyldary salynǵan elektr stantsiialarymyz eskirgen. Bizge turaqty qýat qajet, al atom energetikasy — bul qiyndyqtan alyp shyǵatyn jalǵyz sheshim. Iá, alańdaýshylyq bar, biraq qazirgi reaktorlar qaýipsiz, al Qazaqstannyń aýyr apattarsyz atom tehnologiialarymen jumys isteýde 57 jyldyq tájiribesi bar. AES arqyly taza energiia óndirip, syrtqy shyǵyndardan arylamyz jáne qosymsha jumys oryndary ashylyp, halyqtyń turmysynyń jaqsarýyna jol ashylady. Úlkende AES salý elimizdiń ǵylymi áleýetin paidalanýǵa jáne tolyqqandy atom salasyn qurýǵa múmkindik beredi», – dedi. Ary qaraiǵy sózinde: – Men 1985 jyldan beri bul qurylysty kútip júrmin. Bul atom stantsiiasy bizdiń balalarymyz jáne bolashaǵymyz úshin kerek dep esepteimin. Eger kórshi el bizge elektrenergiiasyn berýden bas tartsa, onda jaryqsyz qalý qaýpimiz bar. Bul elimizdiń bedelin atttyratyn úlken múmkindik. Qytaida AES bar, Ózbekstan qurylysyn júrgizýde. Men de urpaǵymnyń jarqyn bolashaǵyn oilai otyryp, AES salý isin qoldaimyn, – dedi ol.
Qazir atom elektr stantsiialaryna qyzmet kórsetý úshin joǵary bilikti mamandardy daiarlaýǵa erekshe nazar aýdarylýda. Bul týraly da sarapshylar jan-jaqty aityp berdi.
Almaty oblysynyń turǵyndary qoǵamdyq talqylaýda beibit atom energetikasyna qarsy emestigin bildirdi. AES salý ideiasyn energetika salasynyń ardagerleri de qoldap, energetikalyq daǵdarystan shyǵýdyń jalǵyz sheshimi osy ekenin senimdilikpen jetkizdi. Qoǵam qairatkerleri AES qazaqstandyqtardyń ómir súrý sapasyn arttyratynyn, al jastar jańa tehnologiialardyń damýyn atom energetikasymen bailanystyratynyn atap ótti.
Qonaevtaǵy jariia talqylaý qazaqstandyq qoǵamnyń atom energetikasyn odan ári damytýǵa daiyn ekenin kórsetti. Jinalǵandar elimizdiń jańa zamannyń, iaǵni atam energetikasy dáýiriniń tabaldyryǵynda turǵanyn, ony bolashaq urpaq úshin engizip, damytý asa qajet ekenin alǵa tartyp, jobany biraýyzdan qoldady.
