Qazaqstan azamattarynyń úshten bir bóligi derlik (27,8%) Resei úgit-nasihatynyń yqpalymen Ýkrainadaǵy soǵysty qoldaýdy jalǵastyrýda, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Demoscope biýrosy 2025 jylǵy 27 qańtar men 5 aqpan aralyǵynda «Qazaqstandyqtardyń Ýkrainadaǵy soǵysqa kózqarasy» taqyrybynda kezekti saýalnama júrgizdi. Bul zertteý Halyqaralyq MediaNet jýrnalistika ortalyǵy men Paperlab zertteý ortalyǵynyń birlesip atqarǵan jobasy, oǵan Konrad Adenaýer qory qoldaý kórsetip keledi. Mundaǵy derekter 2022 jáne 2023 jyldardaǵy dál osyndai tásilmen ótken saýalnamalarmen salystyrǵanda, soǵysqa qatysty qazaqstandyqtardyń ustanymynyń qalai ózgergenin kórsetýge múmkindik beredi.
Zertteý nátijesi respondentterdiń 27,8 paiyzy áli de reseilik aqparat kózderiniń yqpalynda ekenin ańǵartady: 10,7 paiyzy «Resei Ýkrainadaǵy fashizmge qarsy arnaiy operatsiia júrgizip jatyr» dese, 17,1 paiyzy «Resei Ýkraina aýmaǵynda NATO jáne Batys elderimen soǵysyp jatyr» dep esepteidi. Bul kórsetkish 2022 jyly 33,2 paiyz, 2023 jyly 31,8 paiyz bolǵan. Sarapshylar muny Qazaqstandaǵy aqparattyq keńistiktiń osaldyǵymen bailanystyrady, óitkeni reseilik kontent áli de birqatar aýditoriiaǵa yqpal etip otyr.
Soǵan qarama-qarsy pikirdi ustanǵandardyń úlesi de úsh jylda aitarlyqtai ózgermegen. 2025 jyly 24 paiyz respondent «Reseidiń basty maqsaty – Ýkrainany basyp alyp, ózine qosyp alý» dep sanaidy. Al saýalnamaǵa qatysqandardyń jartysyna jýyǵy (48,2 paiyzy) «Qai stsenariidiń durys ekenin bilmeimiz» dep jaýap bergen. Suralǵandardyń kópshiligi (55,5 paiyzy) soǵysqa qatysty beitarap qalýdy jón kóredi. Al 20 paiyzy Ýkraina jaǵynda ekenin aitsa, 15 paiyzy Reseige búiregi buratynyn bildirgen. Jasy úlkeigen saiyn reseishil kózqaras nyǵaia túsetini baiqalady: 60 jastan asqan respondentterdiń 37,7 paiyzy Reseidi qoldaǵan.
Qoǵamnyń soǵysqa degen qyzyǵýshylyǵy birtindep báseńdep keledi. Alaida 2025 jyly da respondentterdiń 42 paiyzy maidan jańalyqtaryna áli nazar aýdaryp júr (11,8 paiyzy kún saiyn, 30,2 paiyzy ara-tura qaraidy). Salystyrý úshin aitar bolsaq, 2023 jyly bul kórsetkish 53 paiyz edi, al 2022 jyly 62,6 paiyzǵa jetken. Sarapshylardyń paiymdaýynsha, bul – qoǵamnyń soǵys taqyrybynan sharshaýy jáne el ishindegi ekonomikalyq ári saiasi túitkilderge kóbirek kóńil bóle bastaýynyń belgisi.
Respondentterdiń basty aqparat kózi áleýmettik jeli (55,8 paiyz). Sondai-aq qazaqstandyq BAQ-tan (19,9 paiyz), tanys-týystarynan (13,6 paiyz) jáne reseilik mediadan (9,3 paiyz) málimet alatynyn jetkizgender bar. Ýkrainalyq aqparat quraldaryn 2,9 paiyz, basqa sheteldik BAQ-ty 2,4 paiyzy ǵana oqyp/qaraitynyn aitqan.
Zertteý nátijesi boiynsha qazaqstandyqtardyń kópshiligi bolashaqta beibit kelisimge kelýge úmittenedi. Jaýap bergenderdiń 57,4 paiyzy «Araaǵaiyn elderdiń aralasýymen taraptar ymyraǵa keledi» degen senimde. 11,8 paiyzy «Resei jeńedi» dese, 4,7 paiyzy «Ýkraina jeńedi» dep esepteidi.
Demoscope júrgizgen úsh jyldyq saýalnamalarda Reseidiń Qazaqstanǵa yqtimal agressiiasy da nazardan tys qalmaǵan. Biyl 25,8 paiyz respondent Reseidiń bizdiń elge qarsy áreket etýi múmkin degen qaýip bildirse, 58 paiyzy muny orynsyz úrei dep sanaidy, 16,2 paiyzy naqty jaýap bere almaǵan. Sonymen qatar suralǵandardyń 14,6 paiyzynyń Ýkrainaǵa kózqarasy jaqsarǵan, al 4,3 paiyzy Reseige oń qarai bastaǵanyn aitty. 28,8 paiyzy «Reseige degen pikirimiz nasharlady» dese, 14,6 paiyzy «Ýkrainaǵa simpatiiamyz azaidy» dep jaýap bergen. Qalǵany burynǵy ustanymyn ózgertpegen.
Saýalnamada soǵystyń Qazaqstan ekonomikasyna yqpaly da suraldy. Respondentterdiń 35,1 paiyzy «soǵys elimizdiń ekonomikalyq damýyna keri áser etti» dep eseptese, 5 paiyzy «kerisinshe oń ózgeris ákeldi» degen senimde, al 41,3 paiyzy «aralyq bailanys joq» degen kózqarasta.
