Qazaqstanda munai óndirý kólemin ulǵaitý, jańa gaz qubyrlaryn salý jáne elektr energiiasy tapshylyǵyn azaitýǵa baǵyttalǵan jobalar júzege asyrylyp jatyr, dep habarlaidy dalanews.kz.
Úkimet otyrysynda energetika ministri Erlan Aqkenjenovtiń aitýynsha, biylǵy qańtar–maýsym ailarynda elde 45,7 mln tonna munai óndirilgen. Bul ótken jyldyń sáikes kezeńiniń 91,6%-yn quraidy.
Ministrdiń aitýynsha, qazirgi ýaqytta iri jer qoinaýyn paidalanýshylarmen munai óndirý kólemin ulǵaitý boiynsha kelissózder júrgizilýde. Buǵan deiin qysqartylǵan óndiris kólemin qalpyna keltirý úshin Qashaǵan ken ornyndaǵy josparly jóndeý jumystary keiinge shegerilgen. Bul qosymsha 2 mln tonnaǵa deiin munai óndirýge múmkindik beredi. Nátijesinde el boiynsha óndiris shyǵyny 4,9 mln tonnadan 3,3 mln tonnaǵa deiin qysqarǵan. Jyl qorytyndysynda Qazaqstanda 98 mln tonna munai óndirý josparlanyp otyr.
Alty aida munai óńdeý kólemi 8,98 mln tonnany qurady. Jyl sońyna deiin bul kórsetkishti 18,2 mln tonnaǵa jetkizý kózdelgen. Bul ishki naryqty janar-jaǵarmaimen turaqty qamtamasyz etýge jáne munai ónimderiniń importqa táýeldiligin azaitýǵa múmkindik beredi.
Gaz salasynda esepti kezeńde 31,4 mlrd tekshe metr gaz óndirildi. Jyl sońyna deiin óndiris kólemi 64,5 mlrd tekshe metrge jetedi dep boljanýda.
Ministrdiń aitýynsha, gaz salasyndaǵy mańyzdy jobalardyń biri – «Beineý – Bozoi – Shymkent» magistraldyq gaz qubyrynyń ekinshi jelisiniń birinshi kezeńin aiaqtaý. Qurylys biyl aiaqtalady dep josparlanyp otyr. Joba iske asqannan keiin elimizdiń ońtústik jáne ortalyq óńirlerin gazben turaqty qamtamasyz etý múmkindigi artyp, jańa óndirister men turǵyn úilerdi gazdandyrýǵa jaǵdai jasalady.
Taýarlyq gaz óndirisi alty aida 12,2 mlrd tekshe metrdi qurady. Jyl qorytyndysynda bul kórsetkish 27,5 mlrd tekshe metrge jetedi dep kútilýde.
Kómir salasynda da ósim baiqalady. Qańtar–maýsym ailarynda 58,9 mln tonna kómir óndirilip, ótken jyldyń sáikes kezeńimen salystyrǵanda 12,4%-ǵa artty. Jyl sońyna deiin óndiris kólemi 128,9 mln tonnaǵa, al eksport 33,2 mln tonnaǵa deiin jetkiziledi dep josparlanǵan.
Elektr energetikasy salasynda alty aida 63,4 mlrd kilovatt-saǵat elektr energiiasy óndirildi. Jyl sońyna deiin bul kórsetkish 126,5 mlrd kilovatt-saǵatqa jetedi dep kútilýde.
Elektr energiiasy tapshylyǵyn tómendetý maqsatynda biyl jalpy qýaty 2,66 GVt bolatyn jańa energetikalyq jobalar iske asyrylady. Olardyń qatarynda Almaty JEO-2 jáne JEO-3-ti jańǵyrtý, Túrkistan oblysynda bý-gaz elektr stantsiiasyn salý, Atyraý JEO-da jańa týrboagregat pen qazandyqty iske qosý, Tekeli energetikalyq keshenin keńeitý, sondai-aq jalpy qýaty 245,8 MVt bolatyn jańartylatyn energiia kózderiniń jobalary bar.
Búgingi tańda Qyzylorda oblysynda qýaty 240 MVt bolatyn bý-gaz qondyrǵysy paidalanýǵa berildi. Sonymen qatar jalpy qýaty 212,6 MVt bolatyn jeti jańartylatyn energiia jobasy iske qosyldy.
Ministrdiń málimetinshe, jańartylatyn energiia kózderi alty aida 5,1 mlrd kilovatt-saǵat elektr energiiasyn óndirgen. Bul ótken jyldyń sáikes kezeńimen salystyrǵanda 21,2%-ǵa joǵary. Jyl sońyna deiin bul kórsetkish 8,8 mlrd kilovatt-saǵatqa jetedi dep kútilýde.
Energetika ministrliginiń málimetinshe, atalǵan jobalardyń iske asýy Qazaqstannyń energiia qaýipsizdigin kúsheitip, óńirlerdi gazben jáne elektr energiiasymen turaqty qamtamasyz etýge, óndiris kólemin ulǵaitýǵa, jańa jumys oryndaryn ashýǵa jáne halyq úshin energiiamen jabdyqtaýdyń senimdiligin arttyrýǵa múmkindik beredi.
