Qazaqstanda káriz jelileriniń tozý deńgeii 54%-ǵa jetken, al sarqyndy sýdy tazartatyn qurylystardyń ortasha tozýy 65%-dan asady, dep habarlaidy dalanews.kz.
Kommýnaldyq infraqurylymdy jańǵyrtý aiasynda 45 qalada tazartý nysandaryn salý jáne rekonstrýktsiialaý josparlanǵan. Bul jumystarǵa shamamen 1,9 trln teńge qarastyrylǵan. Bul týraly Ortalyq kommýnikatsiialar qyzmetinde ótken brifingte QR Ónerkásip jáne qurylys ministrliginiń ókilderi málimdedi.
Ministrlik deregine sáikes, Qazaqstandaǵy sý qubyry jelileriniń jalpy uzyndyǵy 111 myń shaqyrymdy quraidy. Onyń 38%-y tozǵan. Al uzyndyǵy 18 myń shaqyrym bolatyn káriz jelileriniń tozý deńgeii 54%-ǵa jetken.
2029 jylǵa qarai sý qubyry jelileriniń tozýyn 33%-ǵa, káriz jelileriniń tozýyn 41%-ǵa deiin tómendetý kózdelgen. 2026 jyldyń qorytyndysy boiynsha bul kórsetkishterdi tiisinshe 37% jáne 52%-ǵa jetkizý josparlanyp otyr.
Jelilerdi jańartýǵa 1,1 trln teńge qarastyrylǵan
«Energetikalyq jáne kommýnaldyq sektorlardy jańǵyrtý» ulttyq jobasy aiasynda shamamen 5 myń shaqyrym sý qubyry jelisin jańartýǵa 700 mlrd teńge, al 2,8 myń shaqyrym káriz jelisin jańǵyrtýǵa 400 mlrd teńge baǵyttaý josparlanǵan.
Brifingte sýmen jabdyqtaý jáne sý burý salasyndaǵy jalpy quny 356 mlrd teńge bolatyn 146 jobanyń iske asyrýdyń ártúrli kezeńinde turǵany aityldy. Onyń ishinde 95 joba sý qubyry jelilerin jańartýǵa, 51 joba káriz infraqurylymyn jańǵyrtýǵa arnalǵan.
Qazir 69 joba iske asyrylyp jatyr. Taǵy 23 joba irikteýden ótip, konkýrstyq rásimderge daiyndalýda, al qalǵan 54 joba kelisý kezeńinde.
Budan bólek, 2026 jyly biýdjet qarajaty esebinen sýmen jabdyqtaý jáne sý burý salasyndaǵy 345 jobany júzege asyrýǵa 309 mlrd teńge bólingen. Bul qarajat qalalar men aýyldyq eldi mekenderdegi infraqurylymdy jańartýǵa baǵyttalǵan.
45 qalada tazartý qurylystary jańartylady
Másele tek eski qubyrlardy aýystyrýmen shektelmeidi. Turǵyn úilerden, áleýmettik nysandar men kásiporyndardan shyǵatyn sarqyndy sý arnaiy tazartý qurylystaryna jetkizilip, qorshaǵan ortaǵa jiberiler aldynda tazartylýy kerek. Alaida eldegi mundai nysandardyń ortasha tozý deńgeii 65%-dan asady.
Osyǵan bailanysty 45 qalada káriz-tazartý qurylystaryn salý jáne rekonstrýktsiialaý josparlanǵan. Bul baǵytqa shamamen 800 mlrd teńge qarastyrylǵan.
Ministrlik ókilderiniń aitýynsha, kommýnaldyq júieni tiimdi jańǵyrtý úshin sý qubyrlaryn, káriz jelilerin jáne tazartý nysandaryn keshendi túrde jańartý qajet. Áitpese, qubyrlardy aýystyrýdyń ózi sarqyndy sýdy tazartý máselesin tolyq sheshe almaidy.
Sý júiesin tsifrlandyrýǵa da qarjy bólinedi
Ulttyq joba aiasynda sý arnalary kásiporyndaryna jelilerdegi qysymdy, sý shyǵynyn jáne jabdyqtardyń jumysyn baqylaýǵa múmkindik beretin tsifrlyq júieler engizilip jatyr. Bul sý aǵýyn erterek anyqtaýǵa jáne apattarǵa jedel áreket etýge baǵyttalǵan.
Birinshi kezeńde 25 qaladaǵy 32 sýmen jabdyqtaý kásiporny avtomattandyrý jáne esepke alý quraldaryn engizý úshin jalpy somasy 54 mlrd teńgege ótinim bergen. Onyń ishinde 12 mlrd teńgege baǵalanǵan segiz ótinim boiynsha merdigerlermen kelisimshart jasalǵan. Taǵy 17 mlrd teńgeni quraityn jeti ótinim konkýrstyq rásimderden ótip jatyr.
Sonymen qatar, ázirlenip jatqan Smart Turmys biryńǵai platformasy abonentter, sý tutyný kólemi jáne kommýnaldyq qyzmetter boiynsha esep aiyrysý derekterin biriktirýge tiis.
Turǵyndarǵa qandai qoldaý kórsetiledi?
2026 jyly aýyz sý berý qyzmetiniń qunyn sýbsidiialaýǵa 28 mlrd teńge qarastyrylǵan. Memleket kásiporyndarǵa qyzmet qunynyń bir bóligin óteidi, bul turǵyndar úshin sýdyń tolyq ózindik qunynan tómen tarif belgileýge múmkindik beredi.
Sondai-aq kommýnaldyq shyǵyndary otbasy tabysynyń jergilikti máslihattar belgilegen shekti úlesinen asatyn azamattarǵa turǵyn úi kómegi kórsetiledi. Brifingte keltirilgen málimet boiynsha, osy maqsatqa jergilikti biýdjetterden 400 mln teńge tólenip, shamamen 8 myń adam qoldaý alǵan.
