Sońǵy ýaqytta Qazaqstanda "shetel agentteri" týraly zańǵa bailanysty alańdaýshylyq kúsheiip keledi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Reseidiń iri aqparat agenttikteriniń habarlaýynsha, Qazaqstandaǵy úkimettik emes uiymdar úshin jaisyz oqiǵa oryn aldy. Iaǵni, reseilik jáne qazaqstandyq parlamentshiler "shetel agentteriniń yqpalyna" qarsy tájiribe almasý tetigin qurdy.
"Interfaks" agenttiginiń málimetinshe, Almatyda ótken UQShU Parlamenttik Assambleiasy Keńesiniń otyrysynda ekijaqty aqparat almasý týraly kelisimge qol jetkizilgen. Habarlamada reseilik depýtat Vasilii Piskarev jańa tetik "egemendikti qorǵaýǵa, atap aitqanda, sheteldik bas suǵýshylyqqa jáne shetel agentteriniń ishki saiasatqa áserine qarsy turýǵa" múmkindik beretini týraly dáieksóz keltirgen.
Reseidiń ishki isterine aralasý faktilerin tekserý jónindegi Memlekettik Dýma komissiiasyn basqaratyn Piskarev aqparat almasý UQShU-ǵa múshe basqa da memlekettermen júzege asyrylatynyn atap ótti.
Bul jańalyq Qazaqstannyń úkimettik emes uiymdaryn da alańdatyp qoidy. Osy tusta kópshilik Qazaqstanda Reseidiń "shetel agentteri" týraly zańy engizilýi múmkin dep boljaidy. Resmi túrde bul erejeler sheteldik qarjylandyrýdyń aitarlyqtai úlesine ie qurylymdarǵa, negizinen kommertsiialyq emes uiymdar men BAQ-na arnalǵan.
Mysaly, Kreml "shetel agentteri" týraly zańnyń kómegimen eldegi qaishylyqtyń kez kelgen túrin basýǵa qaýqarly. Biyl Qyrǵyzstan men Grýziia reseilik úlgidegi "shetel agenti" týraly zań qabyldaǵan.
Qazaqstanda "shetel agentteri" týraly zań jobasynyń qabyldanýy múmkin degen qorqynyshtan bólek, BAQ bostandyǵyna qatysty alańdaýshylyq kúsheiip keledi. Maýsym aiynyń basynda Qazaqstan Senaty jańa akkreditatsiia erejelerine sáikes, biliktiń táýelsiz jýrnalisteri men basylymdar qyzmetin shekteitin BAQ týraly zańdy maquldady. Buǵan deiin BAQ týraly zań jobasyn parlamenttiń tómengi palatasy da maquldaǵan bolatyn.
Ótken jyldyń kúzinde QR Prezidenti janyndaǵy Adam quqyqtary jónindegi ýákil Artýr Lastaev Qazaqstanda "shetel agentteri" týraly zańdy engizý qarastyrylmaǵanyn atap ótken edi.
"Bul másele kún tártibinde joq ekenin bilemin. Eger osyndai bastama bolsa, onda ózimiz tiisti saraptama jasaimyz. Bizde mundai jumystardy atqarýǵa qaýqarly shtat jasaqtalǵan, olardyń tiisti mamandyqtar boiynsha bilimi bar. Buǵan naqty baǵa berip, mindetti túrde óz pikirimizdi bildiremiz", - dedi Artýr Lastaev tilshilerge bergen suhbatynda.
Sonymen qatar ol shetelden qarjy alatyn tulǵalardyń tizimin jasaý máselesine qatysty pikir bildirdi.
"Qazirgi kezde memlekettik kirister organdary bul saiasatty salyq salý maqsatynda júzege asyryp otyr. Bizge osy ýaqytqa deiin fiskaldyq saiasat aiasynda adam quqyqtaryna nuqsan kelip jatqany týraly eshqandai shaǵym túsken joq", - dedi A. Lastaev.
2023 jyly Qazaqstannyń memlekettik organy «Shet memleketterden, halyqaralyq jáne sheteldik uiymdardan, sheteldikterden, azamattyǵy joq tulǵalardan aqsha jáne (nemese) ózge de múlikti alǵan tulǵalardyń» tizilimin qurdy. Biraq bul tizilim, Lastaevtyń aitýynsha, tek osyndai sheteldik kiristen barlyq salyqtardy tóleýdi qamtamasyz etýge arnalǵan. 2023 jyldyń qyrkúieginde Qarjy ministrliginiń Memlekettik kirister komiteti tizilimge engizilgen 240 jeke jáne zańdy tulǵany kórsetetin tizimdi jariialady.
