Qatonqaraǵaida qazaq tilin úirengen orys balalary: "Basynda jatyrqap edik, keiin baýyr basyp kettik"

Qatonqaraǵaida qazaq tilin úirengen orys balalary: "Basynda jatyrqap edik, keiin baýyr basyp kettik"
ShQO bilim basqarmasy

Shyǵys Qazaqstan oblysynda «Qonaq otbasy» atty erekshe joba júzege asyp jatyr. Joba boiynsha orys tildi otbasylardyń balalary qazaq tilin úirený úshin arnaiy qazaq otbasylaryna baryp, sonda birneshe apta turady. Qazaq tilin tez ári tabiǵi túrde úirengen balalar óz otbasylaryna keremet ásermen oralýda, dep habarlaidy Dalanews.kz Kazpravda-ǵa siltep.

Joba alǵash ret 2023 jyly qolǵa alynyp, Óskemen men Altai qalasynan 67 bala Katonqaraǵai aýdanyna barǵan. Olar 20 kún boiy jergilikti qazaq otbasylarynyń ortasynda bolyp, qazaq tilin erkin meńgerip shyqty. Uiymdastyrýshylardyń ózi mundai joǵary nátije kútpegen edi.

2024 jyly jobaǵa qatysqan balalar sany eki esege jýyq artyp, 120-ǵa jetken. Al biylǵy jazda 140 jasóspirim qazaq tilin meńgerý úshin Katonqaraǵaida turyp qaitty.

Maýsym aiynda Óskemen, Ridder, Shemonaiha, Altai jáne Glýbokoe aýdandarynan kelgen 11–12 jastaǵy balalar Katonqaraǵai aýdanyndaǵy qazaq otbasylaryna baryp, eki apta boiy qazaqi turmystyń qyr-syryn úirengen. Sondai-aq, kerisinshe, Zaisan men Tarbaǵatai aýdandarynan kelgen qazaq balalary Shemonaiha aýdanynyń orys tildi aýylyna qonaq bolyp barǵan.

Jobaǵa qatysqan oqýshylardyń biri – altynshy synyptyń oqýshysy Sasha Borisov sapardan alǵan áserimen bólisti:

"Alǵashynda barýǵa júreksindim. Keiin úige qaitar kezde tipti qimai qaldym. Qazaq tilinen arnaiy sabaqtar ótken joqpyz. Biraq qorshaǵan orta túgel qazaqsha sóilegendikten, sózderdi jyldam este saqtap aldym. Nurgúl apai siyr saýady, men «siyr saýý» degen sózdi solai úirendim. Dosym Jiger atty erttedi, «atqa miný» dep aitylatynyn uqtym. Qazaqsha et daiyndaýdy úirendim, qamyr jaiýdy bildim. Bul jaqtyń basty taǵamy osy eken. Katonqaraǵaida sarymsaq degen erekshe piiaz qosady", – deidi Sasha.

Balanyń anasy Marina Borisova da ulynyń qazaq otbasynan oralǵannan keiingi ózgeristerge dán riza:

"Qazaq otbasyna, ásirese bizge ýaqytsha ana bolǵan kisige alǵysym sheksiz. Balam zor ásermen, jańa dostarmen, jańa bilimmen oraldy. Qazir dostarymen kún saiyn qazaqsha sóilesip turady", – dep qýanyshymen bólisti.

Jobanyń basty maqsaty – balalardy eshqandai qysymsyz, erkin ortada memlekettik tilde sóileýge úiretý. Balalar eki aptada tek qazaq tilin meńgerip qana qoimai, qazaq halqynyń dástúrimen de jaqyn tanysyp, ulttyq mádenietti boiyna sińirip keledi.

Uiymdastyrýshylardyń aitýynsha, joba jyl saiyn jalǵasyp, aýqymy keńeie bermek.