Memleket basshysy Úkimet el ishindegi jáne sheteldegi kóshi-qon aǵymynyń esebin júrgizetin biryńǵai tsifrlyq júie engizýge tiis ekenin aitty, dep habarlaidy Dalanews.kz.
«Eńbek naryǵyn, ásirese kóshi-qon máselesin retteý salasynda esepke alýdyń ortalyqtandyrylǵan júiesi joq. Bul jaǵdai osy saladaǵy boljaý jumysynyń sapasyna jáne sheshimderdiń tiimdiligine kesirin tigizedi.
Úkimet el ishindegi jáne sheteldegi kóshi-qon aǵymynyń esebin júrgizetin biryńǵai tsifrlyq júie engizýge tiis. Ishki jáne syrtqy kóshi-qon úderisiniń baqylaýsyz qalýy jurttyń bári turǵysy keletin iri qalalarymyzdyń infraqurylymyna orasan salmaq túsirip otyr.
Astana – sonyń aiqyn mysaly. Sońǵy úsh jyldyń ózinde elorda turǵyndarynyń sany 250 myńnan astam adamǵa, sonyń ishinde byltyr 100 myń adamǵa kóbeidi. Biylǵy ósim onsyz da joǵary sanalatyn osy kórsetkishten asyp túsýi múmkin. Elordada halyq sany resmi túrde 1,5 million adam bolǵanymen, onyń infraqurylymy is júzinde kún saiyn 1,9 million adamǵa qyzmet kórsetedi.
Basqasha aitsaq, Astana 400 myńnan astam adamǵa, iaǵni halyq sany boiynsha ortasha qala sanalatyn taǵy bir shahardyń turǵyndaryna para-par jurtqa eshqandai joba-josparsyz qyzmet etip jatyr. Sondyqtan qalany sýmen jáne jylýmen qamtamasyz etetin júielerdiń úzdiksiz jumysyna qaýip tónip tur.
Astanada 2022 jyldan beri muqtaj jandarǵa 7 myńǵa jýyq páter, sonyń ishinde kóp balaly otbasylarǵa 1380, jetim balalarǵa 835, erekshe qajettiligi bar adamdarǵa 665 páter berildi.
Keibir oblys ákimderi korporativti salyqtan túsken qarajatty kóshe boiyndaǵy tas taqtaishalar salý siiaqty tiimsiz jobalarǵa shashýdan árige barmaidy. Árine, sodan soń jurt áleýmettik qyzmetteri men jeńildikteri bar Astanaǵa qarai aǵylady.
Mundai ahýal kúrdeli máseleler týyndaýyna ákep soqtyrady. Qalada áleýmettik turǵydan osal toptaǵy jandardyń sany birneshe ese artqan, áleýmettik qoldaýǵa arnalǵan shyǵyndar da biýdjet kirisinen jyldamyraq ósip jatyr. Al áleýmettik mindettemelerdiń úlesi tym artyp barady.
Mektep infraqurylymy qazirdiń ózinde shamadan tys jumys istep, shatqaiaqtap tur. Jyl saiyn 15 mektepke deiin salý qajettigi týyndap jatyr. Emhanalardyń júktemesi óte kóp, onda oryn tapshy.
Sonyń saldarynan ákimdik qalanyń qarqyndy damýyna jaǵdai jasaýdyń ornyna áleýmettik shyǵyndarǵa qyrýar qarjy jumsaýǵa májbúr. Onyń qala biýdjetindegi úlesi qazirdiń ózinde 60 paiyzǵa jetken. Bul ahýaldy túzeý úshin túbegeili sharalar qabyldaý qajet.
Jurttyń óńirlerden el astanasyna ne sebepti toqtaýsyz kóship jatqanyna muqiiat taldaý júrgizip, áleýmettik jáne ekonomikalyq turǵydan tartymdy basqa da ortalyqtar qurýǵa arnalǵan keshendi sharalar qabyldaý kerek.
«Júrgenge jórgem ilinedi» degen qaǵidatty engizip, óńirlerdiń áleýmettik mindettemelerin qarjylandyrý máselesin qaita qaraǵan jón».
