مەملەكەت باسشىسى ٷكٸمەت ەل ٸشٸندەگٸ جەنە شەتەلدەگٸ كٶشٸ-قون اعىمىنىڭ ەسەبٸن جٷرگٸزەتٸن بٸرىڭعاي تسيفرلىق جٷيە ەنگٸزۋگە تيٸس ەكەنٸن ايتتى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
«ەڭبەك نارىعىن, ەسٸرەسە كٶشٸ-قون مەسەلەسٸن رەتتەۋ سالاسىندا ەسەپكە الۋدىڭ ورتالىقتاندىرىلعان جٷيەسٸ جوق. بۇل جاعداي وسى سالاداعى بولجاۋ جۇمىسىنىڭ ساپاسىنا جەنە شەشٸمدەردٸڭ تيٸمدٸلٸگٸنە كەسٸرٸن تيگٸزەدٸ.
ٷكٸمەت ەل ٸشٸندەگٸ جەنە شەتەلدەگٸ كٶشٸ-قون اعىمىنىڭ ەسەبٸن جٷرگٸزەتٸن بٸرىڭعاي تسيفرلىق جٷيە ەنگٸزۋگە تيٸس. ٸشكٸ جەنە سىرتقى كٶشٸ-قون ٷدەرٸسٸنٸڭ باقىلاۋسىز قالۋى جۇرتتىڭ بەرٸ تۇرعىسى كەلەتٸن ٸرٸ قالالارىمىزدىڭ ينفراقۇرىلىمىنا وراسان سالماق تٷسٸرٸپ وتىر.
استانا – سونىڭ ايقىن مىسالى. سوڭعى ٷش جىلدىڭ ٶزٸندە ەلوردا تۇرعىندارىنىڭ سانى 250 مىڭنان استام ادامعا, سونىڭ ٸشٸندە بىلتىر 100 مىڭ ادامعا كٶبەيدٸ. بيىلعى ٶسٸم ونسىز دا جوعارى سانالاتىن وسى كٶرسەتكٸشتەن اسىپ تٷسۋٸ مٷمكٸن. ەلوردادا حالىق سانى رەسمي تٷردە 1,5 ميلليون ادام بولعانىمەن, ونىڭ ينفراقۇرىلىمى ٸس جٷزٸندە كٷن سايىن 1,9 ميلليون ادامعا قىزمەت كٶرسەتەدٸ.
باسقاشا ايتساق, استانا 400 مىڭنان استام ادامعا, ياعني حالىق سانى بويىنشا ورتاشا قالا سانالاتىن تاعى بٸر شاھاردىڭ تۇرعىندارىنا پارا-پار جۇرتقا ەشقانداي جوبا-جوسپارسىز قىزمەت ەتٸپ جاتىر. سوندىقتان قالانى سۋمەن جەنە جىلۋمەن قامتاماسىز ەتەتٸن جٷيەلەردٸڭ ٷزدٸكسٸز جۇمىسىنا قاۋٸپ تٶنٸپ تۇر.
استانادا 2022 جىلدان بەرٸ مۇقتاج جاندارعا 7 مىڭعا جۋىق پەتەر, سونىڭ ٸشٸندە كٶپ بالالى وتباسىلارعا 1380, جەتٸم بالالارعا 835, ەرەكشە قاجەتتٸلٸگٸ بار ادامدارعا 665 پەتەر بەرٸلدٸ.
كەيبٸر وبلىس ەكٸمدەرٸ كورپوراتيۆتٸ سالىقتان تٷسكەن قاراجاتتى كٶشە بويىنداعى تاس تاقتايشالار سالۋ سيياقتى تيٸمسٸز جوبالارعا شاشۋدان ەرٸگە بارمايدى. ەرينە, سودان سوڭ جۇرت ەلەۋمەتتٸك قىزمەتتەرٸ مەن جەڭٸلدٸكتەرٸ بار استاناعا قاراي اعىلادى.
مۇنداي احۋال كٷردەلٸ مەسەلەلەر تۋىنداۋىنا ەكەپ سوقتىرادى. قالادا ەلەۋمەتتٸك تۇرعىدان وسال توپتاعى جانداردىڭ سانى بٸرنەشە ەسە ارتقان, ەلەۋمەتتٸك قولداۋعا ارنالعان شىعىندار دا بيۋدجەت كٸرٸسٸنەن جىلدامىراق ٶسٸپ جاتىر. ال ەلەۋمەتتٸك مٸندەتتەمەلەردٸڭ ٷلەسٸ تىم ارتىپ بارادى.
مەكتەپ ينفراقۇرىلىمى قازٸردٸڭ ٶزٸندە شامادان تىس جۇمىس ٸستەپ, شاتقاياقتاپ تۇر. جىل سايىن 15 مەكتەپكە دەيٸن سالۋ قاجەتتٸگٸ تۋىنداپ جاتىر. ەمحانالاردىڭ جٷكتەمەسٸ ٶتە كٶپ, وندا ورىن تاپشى.
سونىڭ سالدارىنان ەكٸمدٸك قالانىڭ قارقىندى دامۋىنا جاعداي جاساۋدىڭ ورنىنا ەلەۋمەتتٸك شىعىندارعا قىرۋار قارجى جۇمساۋعا مەجبٷر. ونىڭ قالا بيۋدجەتٸندەگٸ ٷلەسٸ قازٸردٸڭ ٶزٸندە 60 پايىزعا جەتكەن. بۇل احۋالدى تٷزەۋ ٷشٸن تٷبەگەيلٸ شارالار قابىلداۋ قاجەت.
جۇرتتىڭ ٶڭٸرلەردەن ەل استاناسىنا نە سەبەپتٸ توقتاۋسىز كٶشٸپ جاتقانىنا مۇقييات تالداۋ جٷرگٸزٸپ, ەلەۋمەتتٸك جەنە ەكونوميكالىق تۇرعىدان تارتىمدى باسقا دا ورتالىقتار قۇرۋعا ارنالعان كەشەندٸ شارالار قابىلداۋ كەرەك.
«جٷرگەنگە جٶرگەم ٸلٸنەدٸ» دەگەن قاعيداتتى ەنگٸزٸپ, ٶڭٸرلەردٸڭ ەلەۋمەتتٸك مٸندەتتەمەلەرٸن قارجىلاندىرۋ مەسەلەسٸن قايتا قاراعان جٶن».
