Freedom Inside '26

Ońtústikte tabiǵaty tamasha jerge arab sheihy kottedj salyp, ózgelerdi kirgizbei qoiǵan (video)

Ońtústikte tabiǵaty tamasha jerge arab sheihy kottedj salyp, ózgelerdi kirgizbei qoiǵan (video)
Ońtústik Qazaqstan oblysyndaǵy Tólebi aýdanyna qarasty Qasqasý aýylynyń joǵary jaǵynda, taýdyń dál eteginde «Sairam – Ógem» ulttyq tabiǵi parki ornalasqan. Ol jerdiń tabiǵaty tamasha, qarasań kóz tartarlyq. 

Mine, dál osy erekshe qorǵalatyn aimaqtyń biraz bóligine, naqtyraq aitsaq, 13,5 gektar jerge osydan birneshe jyl buryn Birikken Arab Ámirlikteriniń ataqty sheihyna ar­nal­ǵan demalys aimaǵy  salynypty degen sóz taraǵan. Taiaýda biz atalmysh ólkedegi «Sairam – Ógem» ulttyq tabiǵi parkiniń ishinen arabtar­ǵa arnap salynǵan demalys aimaǵy turǵan jerge baryp qaittyq, dep jazady Zamana basylymy.

Eki taýdyń qaq ortasynda, «Sairam» shyńyna shyǵar jerdiń jolyn jaýyp alǵan demalys aimaǵy it tumsyǵyn suǵa almaityndai etip qorshaýǵa alynǵan. «Kirý úshin «East weast company LTD» degen mekemeden arnaiy ruqsat alý kerek», – dedi esik aldynda turǵan kúzetshiler. Degenmen biz onda dál qazirgi ýaqytta kimder demalyp jatqanyn, jalpy, demalys aimaǵynyń qandai ekenin sol óńirde turatyn, ishinde ne bop jatqanyn bes saýsaqtai biletin bir azamattan surap aldyq.
«Bul jerde búginde tórt úndi azamaty jatyr. Olar – sheihtiń qyzmetshileri. Iaǵni olardyń mindeti – osy demalys aimaǵyn ainadai etip taza ustaý. Sol úshin olarǵa ai saiyn 1 myń dollar kóleminde jalaqy tólenedi. Al kire berisindegi qaqpada ózimizdiń qazaq jigitteri jumys isteidi. Vahtalyq ádispen kezek aýysatyn kúzetshilerge aiy­na 35 myń teńgeden jalaqy tólenedi.

Al endi demalys aimaǵynyń ishi týraly aitar bolsam, onda 7-8 kottedj bar. Eń úlkeni, eki qabattysy sheihtiki. Qalǵandary qyzmetshilerge arnap salyn­ǵ­an. Sondai-aq jattyǵý zaly, ashana men kólik turaǵyna arnap salyn­ǵan ǵimarat ta bar. Onyń ishinde sý jańa 4 «Lend Krýzer» djipi jáne taý basyna shyǵýǵa arnalǵan kishigirim kólikter tur. Álgi kólikterdi jarytyp eshkim minbeidi de, degenmen jylyna bir ret Shymkentten bir kólik jón­deýshi kelip, álgilerdiń bárin tek­serip, maiyn aýystyryp ketedi», – dedi ol.

Arab sheihy bul demalys aimaǵyna sońǵy ret Shymkenttiń «Bekjan» bazarynyń janynan salynǵan ortalyq meshittiń ashylý saltanatyna kelgende bas suqqan eken. Degenmen jylyna bir ret, kúzge qarai sheihtiń týystary ma, álde qyzmetshileri me, áiteýir topyrlaǵan arab kelip, demalyp ketedi eken. Muny bizge sol mańdaǵy Keńes­aryq aýylynyń turǵyny Temirhan Ásenov aityp berdi.

https://www.youtube.com/watch?v=tH6MnbczmM8

«Bul jer negizinde orman sharýashylyǵyna qaraityn jer edi, – deidi T.Ásenov. – jeti-segiz jyldyń kólemi bolyp qaldy, arabtarǵa arnalǵan demalys aimaǵy salynyp, turǵyndardyń taýdy emin-erkin aralaýyna kedergi keltirip jatyr. Iaǵni taýdyń eń biik jeri – «Sairam» shyńyna shyǵý úshin osy jerdi arabtarǵa jalǵa bergen firmadan ruqsat alý kerek eken. Menińshe, arabtar bul aimaqqa bekerden-bekerge qyzyǵyp otyrǵan joq. Kúzdi­gúni, qustar qaitqan tusta itelgi ustaityn siiaqty. Áitpese munda olarǵa bas­qa ne kerek?

Bul jer arabtar qorshap alǵanǵa deiin «Alteks» degen sporttyq saýyqtyrý lageri edi. Sol zamandarda oblystyq dene shynyqtyrý jáne sport basqarmasynyń joldamasymen elimizge tanymal sportshylar kelip, osynda demalatyn. Qazir ol dáýren kelmeske ketti».
Qysqasy, tabiǵaty tamasha, kórki kóz tartatyn Qasqasýdyń eń shyraily da shuraily jeri búginde arabtarǵa arnalǵan demalys aimaǵyna ainalyp ketipti. Ol jerge syrttan barǵan demalýshylar túgili, sol óńirde týyp-ósken jandardyń óziniń kirýine atymen ruqsat joq.

Jergilikti halyqtyń ishtei narazylyǵyn týǵyzyp otyrǵan bul qorshaýly aimaq keleshekte qasqasýlyqtarǵa qaitaryla ma, joq álde túbinde arabtardyń menshigine ótip kete me, bul týraly ázirge eshkim eshteńe aita almaidy.