Freedom Inside '26

Mailybaev qandai satqyndyq jasady?

Mailybaev qandai satqyndyq jasady?
Memlekettik qupiiany jariia qyldy degen aiyp taǵylǵan Prezident ákimshiligi basshysynyń eks-orynbasary Baǵlan Mailybaevtyń qamaýǵa alynýy kútpegen jańalyq boldy. Uzaq jyl eldiń ideologiialyq jumystarymen ainalysqan ári ishki saiasi isterge basshylyq etken sheneýniktiń qolyna kisen salyndy. Osynyń ózi Mailybaevtyń máselesin mai shammen qaraýdy talap etedi.

Ol
Mailybaev Nazarbaevtyń janynda 2004 jyldan beri júr. Dál osy joly ol Memleket basshysy baspasóz qyzmetiniń jetekshisi bolyp taǵaiyndaldy. Osy qyzmette 2008 jyldyń aiaǵyna deiin otyrady. Keiin Mádeniet jáne aqparat ministrligine aýysyp, Aqparat jáne muraǵat komitetiniń tóraǵasy qyzmetin atqardy. Bul jerde uzaq aialdaǵan joq. Ósti. Osy vedomstvonyń vitse-ministri boldy.
Sosyn Prezident ákimshiligine qaita oraldy. Burynǵy qyzmetine qaityp keldi. 2011 jyly Prezident ákimshiligi jetekshisiniń orynbasary boldy.
Tutastai alǵanda, sońǵy 12 jyl boiy Mailybaev Nazarbaevtyń janynda júrdi. Onyń baiandamalaryn ázirledi. Elbasyǵa eldegi jaǵdaidy jetkizip otyrdy. Aqparattar Mailybaevtyń eleginen ótti. Prezidenttiń eldegi jaǵdaidy baǵamdaýy men soǵan sai sheshim shyǵarýyna Mailybaevtyń áseri boldy.

Demek, baspasóz-hatshysy qyzmeti biz ben siz oilaǵandai jeńil-jelpi laýazym emes. Kerisinshe, amal-ailasyn tapsa, osy arqyly bastyǵynyń kóńil-kúiine áser etýge, ainalasy men eldegi oqiǵalarǵa qatysty kózqarasyn qalyptastyrýǵa, tipti keibir aýyr salmaqty shendilerdiń ústinen kompromat jinaýǵa, ony bastyqtyń aldyna aparýǵa, tiisinshe sol arqyly álgi aýyr salmaqtyń saiasatkerlerdiń taǵdyryn sheshýge bolady.

Onyń shabýylyna ushyraǵandar kim?
Baiqasańyz, Prezident ákimshiligindegi Mailybaevtyń ústinen qaraityn bastyqtar ár jyldary Qazaqstandaǵy oppozitsiialyq jáne reseilik aqparat quraldary tarapynan shabýylǵa ushyraǵan. Mailybaevtyń Kremldegi yqpaldy oiynshylarmen, onyń ishinde Pýtin men Medvedevtiń ákimshiligindegi áriptesterimen tyǵyz bailanysty bolǵany eshkimge jasyryn emes.
Mailybaev osy arqyly óziniń saiasattaǵy qarsylastaryna (bálkim dushpandaryna) ózge bireýdiń shoqpary arqyly soqqy jasaýy ábden múmkin. Bulardyń qataryna Mýsindi, Másimov jáne Nyǵmatýlindi jatqyzýǵa bolady. Árine, olardyń imidjine nuqsan keltirgen basqa sebepter bar. Degenmen, baspasózdegi syni maqalalar da bulardyń abyroi-bedelin shatqaiaqtatyp ketkenin jasyrýǵa bolmaidy. Al Mailybaevtyń aqparattyq shabýyldarynan zárezap bolǵan Nazarbaevtyń ainalasy osynyń bárin uiymdastyryp otyrǵan adamǵa jyly qabaq tanytpasy belgili.

Naqtylaiyq. Mailybaev Másimovtiń basqa kresloǵa aýysý týraly ótinishin Nazarbaevqa jetkizbei tastaidy. Erjan Babaqumarov jáne Erlan Qarinniń kómegimen Másimov pen Nyǵmatýlinniń ústinen qushaq-qushaq kompromat jinaidy.

Odan qorqatyn
Mailybaev aqparattyq sala men memlekettik apparattaǵy oryndarǵa da óz adamyn otyrǵyzbaq bolǵan. Oǵan unamaǵandar jumystan qýylatyn, qýylǵany óz aldyna, jańa jumysqa qabyldanýynyń ózi qiynǵa soǵatyn. Osy sebepti de eshkim onymen betpe-bet kelýge batpaityn. Bul óz kezeginde Mailybaevtyń yqpalyn odan ári arttyryp, biligin kúsheite tústi.
Budan syrt onyń «Qazaqstan», «Habar», «Eýraziia» arnalarynyń telebaǵdarlamalaryna bólingen qyrýar qarjyny óziniń yqpalyndaǵy prodiýserlik ortalyqtarǵa bólgizgeni týraly boljam bar. Demek, telebaǵdarlamalar túsirýge bólingen aqsha Mailybaevtyń qaltasynda ketti degen sóz. Bulai bolsa ol urlady degen 1,3 mlrd. teńge qoldy bolǵan qarajattyń sheti ǵana...

Sonymen birge «Eýraziialyq zertteýler institýty», «Qazaqstan saiasattanýshylar kongresiniń» jobalaryna bólingen milliardtar da dál osy maqsatqa bólingeni kúmándi.

Onyń ideialary
Mailybaevtyń Memleket basshysynyń halyq aldyndaǵy obrazyn, ideologiialyq kelbetin qalyptastyrýda úlken qatelikter jibergenin jasyrýǵa bolmaidy. Ol ortaǵa tastaǵan ideialardy halyq «aqylǵa qonymsyz» dep tanydy. Al Astananyń atyn Nazarbaevtyń atymen ataý ideiasyn múlde aqtalmady.
Prezidenttiń halyqpen júzdesýinde qatań irikteý júrdi. Elbasymen kezdeskisi kelgen qatań irikteýden ótti. Daiyndaldy. Stsenarii jattady. Pysyqtady. Nazarbaev atyna aitylatyn tilekter, maqtaýlar Prezident ákimshiligi, onyń ishinde ishki saiasat máselelerin qadaǵalaityn orynbasardyń tarapynan tekserildi.

Nazarbaevty paiǵambarǵa ainaldyrý ideiasyn qoǵam áý-bastan qabyldaǵan joq. Onyń obrazyn osylai kórsetý buǵan jaýapty adamdardyń aqylsyzdyǵynan nemese Elbasyǵa ádeii isteýden týýy múmkin edi.
Aitalyq, Memleket basshynyń el aldyndaǵy abyroiyn túsirý, ony álemdegi eshkim amandaspaityn diktatorlardyń qataryna qoiý jáne eń bastysy qarym-qatynasy jaqsaryp kele jatqan Batys áleminen ajyratyp alý...

Onyń tusynda
Mailybaev eldiń ishki saiasatyn bir ózi bilep tóstedi. Onyń tusynda reseilik aqparat quraldary qazaqstandyq aqparattyq naryqqa entelei endi.

Onyń tusynda memlekettik arnalarǵa Reseiden keńesshiler shaqyrý úrdisi beleń aldy. Tipti, 100 paiyz qazaqsha habar taratatyn «Qazaqstan» telekanalynyń ózinde reseilik keńesshi bolǵan.
Jýrnalisterdiń aitýynsha, bar bilik keńesshiniń qolynda bolǵan. Ol barlyq jiyndarǵa qatysatyn, arnanyń aqparattyń saiasaty men kadrlar máselesine de aralasatyn. Aqshany qyryp tabatyn, syiaqysy da qomaqty bolatyn.

Joǵaryda jazylǵan jaitty túiindesek, Mailybaevty aqparattyq satqyndyq jasady, Ata zańdy álsiretip, ishten iritki týǵyzbaq boldy, aqylǵa syimaityn ideialarymen álem aldyndaǵy eldiń imidjine nuqsan keltirdi, aqparattyq táýelsizdiktiń irgesin sógitip, ishki saiasi protsesterdi baqylaýǵa kelgende bilikti Kremldiń qolyna ustatty dep aiyptaýǵa ábden negiz bar.

P.S. Ázirgi tergeý-tekserý amaldary dál osy baǵytta júrip jatyr dep aita almaimyz. Bul – qupiia. Bizge ony aitpaidy. Degenmen, Mailybaevqa qatysty aqpar jinap jatqan arnaiy qyzmet mamandary tergeý isine kelgende biz jazǵan jaittardy nazarǵa alar degen oidamyz.

Derekkóz: Kz.expert saity.
Aýdarǵan, Dýman BYQAI