Senat Tóraǵasy Máýlen Áshimbaevtyń «Reformalar máni-6: Qubylmaly álemdegi strategiialyq múmkindikter» atty jańa maqalasynda halyqaralyq qatynastardyń jahandyq júiesindegi transformatsiiaǵa tereń taldaý jasalǵan. Qazirgi álem burynǵy álemdik tártiptiń júieli daǵdarysyn bastan keshirip, kúshter teńgeriminiń jańa arhitektýrasynyń qalyptasý kezeńine qadam basqany atap ótiledi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Avtordyń aitýynsha, jahandyq retteýdiń burynǵy tetikteri tiimdiligin joǵaltýda. Qaýipsizdik pen turaqtylyqty qamtamasyz etýge tiis halyqaralyq institýttar órship turǵan syn-qaterler men qaqtyǵystarǵa tótep bere almai otyr.
«Halyqaralyq biýrokratiia birde-bir qaqtyǵystyń aldyn ala almady, taraptardy odan ári qarsylasýǵa itermeleitin dármensiz deklaratsiialarmen ǵana shekteldi», – dep atap ótti Máýlen Áshimbaev.
Maqalada atap kórsetilgendei, qazir jahandyq kúshter teńgerimi qaita bólinip, halyqaralyq qatynastardyń jańa paradigmasy qalyptasýda. Bul jerde áńgime burynǵy ústemdik modelinen túrli kúsh ortalyqtarynyń ózara is-qimyly men básekelestigine negizdelgen kúrdelirek júiege kóshý týraly bolyp otyr.
Bul transformatsiiada geosaiasi teńgerimniń jańa konfigýratsiiasy qalyptasyp jatqan Eýraziia qurlyǵy erekshe mańyzǵa ie bolýda. Mundai jaǵdaida derbes jáne pragmatikalyq syrtqy saiasat júrgize alatyn memleketterdiń róli arta túspek.
Maqalada Qazaqstannyń geosaiasi ósýi úshin qajetti alǵysharttar – tabiǵi resýrstar, myqty adam kapitaly jáne strategiialyq geografiialyq ornalasýy árdaiym bolǵany erekshe atap ótiledi. Alaida, ondaǵan jyldar boiy bul faktorlar «sinergetikalyq ásersiz óz betinshe jumys istep keldi».
Avtordyń pikirinshe, Qasym-Jomart Toqaevtyń atalǵan resýrstardy birtutas damý strategiiasyna biriktirýge múmkindik bergen júieli sheshimderi betburysty kezeń boldy.
«Prezidentimiz Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń eldi óńirdegi kóshbasshy ári mańyzdy tizbek retinde mýltiplekstik álemniń júiesine kiriktirý jolynda jasaǵan júieli qadamdary naǵyz jetispei turǵan element nemese sinergiiany iske qosqan kilt boldy», – dep atap ótti Senat Tóraǵasy.
Osylaisha, avtor álemdik tártiptiń transformatsiiasy jaǵdaiynda Prezident Qasym-Jomart Toqaevtyń reformalary Qazaqstanǵa jańa shynaiylyqqa beiimdelip qana qoimai, Eýraziia qurlyǵyndaǵy jańa kúshter teńgerimin qalyptastyrýdyń belsendi qatysýshysy bolýǵa múmkindik beredi degen qorytyndy jasaidy.
