Senat Tóraǵasy Máýlen Áshimbaevtyń «Reformalar máni-6: Qubylmaly álemdegi strategıalyq múmkindikter» atty jańa maqalasynda halyqaralyq qatynastardyń jahandyq júıesindegi transformasıaǵa tereń taldaý jasalǵan. Qazirgi álem burynǵy álemdik tártiptiń júıeli daǵdarysyn bastan keshirip, kúshter teńgeriminiń jańa arhıtektýrasynyń qalyptasý kezeńine qadam basqany atap ótiledi, dep habarlaıdy Dalanews.kz.
Avtordyń aıtýynsha, jahandyq retteýdiń burynǵy tetikteri tıimdiligin joǵaltýda. Qaýipsizdik pen turaqtylyqty qamtamasyz etýge tıis halyqaralyq ınstıtýttar órship turǵan syn-qaterler men qaqtyǵystarǵa tótep bere almaı otyr.
«Halyqaralyq búrokratıa birde-bir qaqtyǵystyń aldyn ala almady, taraptardy odan ári qarsylasýǵa ıtermeleıtin dármensiz deklarasıalarmen ǵana shekteldi», – dep atap ótti Máýlen Áshimbaev.
Maqalada atap kórsetilgendeı, qazir jahandyq kúshter teńgerimi qaıta bólinip, halyqaralyq qatynastardyń jańa paradıgmasy qalyptasýda. Bul jerde áńgime burynǵy ústemdik modelinen túrli kúsh ortalyqtarynyń ózara is-qımyly men básekelestigine negizdelgen kúrdelirek júıege kóshý týraly bolyp otyr.
Bul transformasıada geosaıası teńgerimniń jańa konfıgýrasıasy qalyptasyp jatqan Eýrazıa qurlyǵy erekshe mańyzǵa ıe bolýda. Mundaı jaǵdaıda derbes jáne pragmatıkalyq syrtqy saıasat júrgize alatyn memleketterdiń róli arta túspek.
Maqalada Qazaqstannyń geosaıası ósýi úshin qajetti alǵysharttar – tabıǵı resýrstar, myqty adam kapıtaly jáne strategıalyq geografıalyq ornalasýy árdaıym bolǵany erekshe atap ótiledi. Alaıda, ondaǵan jyldar boıy bul faktorlar «sınergetıkalyq ásersiz óz betinshe jumys istep keldi».
Avtordyń pikirinshe, Qasym-Jomart Toqaevtyń atalǵan resýrstardy birtutas damý strategıasyna biriktirýge múmkindik bergen júıeli sheshimderi betburysty kezeń boldy.
«Prezıdentimiz Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń eldi óńirdegi kóshbasshy ári mańyzdy tizbek retinde mýltıplekstik álemniń júıesine kiriktirý jolynda jasaǵan júıeli qadamdary naǵyz jetispeı turǵan element nemese sınergıany iske qosqan kilt boldy», – dep atap ótti Senat Tóraǵasy.
Osylaısha, avtor álemdik tártiptiń transformasıasy jaǵdaıynda Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń reformalary Qazaqstanǵa jańa shynaıylyqqa beıimdelip qana qoımaı, Eýrazıa qurlyǵyndaǵy jańa kúshter teńgerimin qalyptastyrýdyń belsendi qatysýshysy bolýǵa múmkindik beredi degen qorytyndy jasaıdy.
