Elbasy N.Á.Nazarbaevtyń Jarlyǵyna sáikes Almaty oblysy Kóksý aýdany ákiminiń dástúrli qorytyndy esebi aqpan aiynyń alǵashqy kúnderimen tuspa-tus keldi. Jiynda halyqtyń ál-aýqatymen qatar, erteńgi kúnge degen senimi de arta túskeni anyq ańǵaryldy. Olar aǵymdaǵy usaq-túiek máselelerden góri jalpyhalyqtyq maqsattarǵa den qoiyp, ortaq igilik úshin isteletin jumystarǵa nazar aýdardy.
Aldymen Almaty oblysy ákiminiń orynbasary Jaqsylyq Omar bastaǵan top mádeniet úiiniń dálizinde jáne ekinshi qabatynda uiymdastyrylǵan kórmemen tanysty. Sonymen qatar jiynǵa máslihat hatshysy, mekeme, bólim basshylary, , okrýg ákimderi, mektep jáne balabaqsha direktorlary, kásipodaq jáne qoǵamdyq, úkimettik emes uiymdar, ardagerler keńesi, buqaralyq aqparat quraldary jáne aýdan turǵyndary qatysty.
Oblysta Kóksý aýdanynyń ózindik orny bar. Aýdan basshysy Almas Ádil halyq aldyndaǵy esebinde qoǵamdy demokratiialandyrý arqyly bilik pen halyq arasyn jaqyndatýdyń tiimdi joly búgingi esepti kezdesý ekenine toqtaldy. Osyǵan deiin aýyldyq okrýgterde 10 jiyn ótkizilgen. Jurtshylyq ol kezdesýlerde 2016 jyly usynylǵan pikir-ótinishterdiń qalai oryndalǵany týraly saýal tastap, nátijesine riza peiil bildirdi. Iaǵni, jyl basynan jeke jáne zańdy tulǵalardan 511 ótinish túsip, onyń 129 qanaǵattandyrylsa, 382-ne túsinikteme berildi. Ótinish berýshilerdiń negizgi bóligin zeinetkerler men kópbalaly analar quraidy. Olardyń kótergen máseleleri turǵyn-úi, jol sapasy, jer máselesi jáne aýyl sharýashylyǵyna qatysty. Al aýdan ákiminiń jeke qabyldaýynda 196 adam boldy. Barlyq syn-eskertpeler jáne ózekti máseleler turaqty baqylaýǵa alynyp, qajetti sharalar qabyldanǵan.
- Qazirgi kezde aýdannyń 2016 jylǵy damý baǵdarlamasy boiynsha josparly jumystar qolǵa alynǵan. Óńirdegi basty baǵyt aýylsharýshylyǵy men ónerkásipti damytý bolǵandyqtan, ótken jyly ónerkásipte 10 mlrd. 942 mln. Teńgeniń (2015 jylǵy kórsetkish 8253 mln. teńge) ónimi óndirilip, fizikalyq indeks kólemi 108,1 paiyzdy qurady. Kóksý qant zaýyty 2015 jyly 1558 mln. teńgege 11,5 myń tonna ónim shyǵarsa, 2016 jyly 3470 mln teńgege 19,3 myń tonna ónim óndirdi. Ónerkásip óndirisin arttyrý maqsatynda 2009 jyldan jumysyn toqtatqan «Kóksý Arna» JShS-niń sút zaýyty qaita jańǵyrtylyp, aǵymdaǵy jyldyń mamyr aiynan 14 jumys ornymen iske qosyldy, zaýyt qurǵaq sút ónimderin shyǵarady. Sonymen qatar, «ArKom.KZ» JShS-gi 200,0 mln teńgege teri ileý zaýytyn ashý úshin qural-jabdyqtaryn satyp alyp, zaýyt qurylysyn júrgizýde. (Zaýyttyń qýattylyǵy jylyna 50 myń dana teri ileidi jáne jańa 25 jumys oryny ashylady). Nátijesinde aldaǵy ýaqytta ónerkásip ónimderiniń turaqty ósýi josparlanýda, - dep Almas Qabdýluly ónerkásip salasynda bir jyl ishinde atqarylǵan igi isterge toqtaldy.
Elbasy N.Á.Nazarbaev óziniń halyqqa joldaǵan "Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik" atty Joldaýynda agrarlyq salaǵa basa nazar aýdarǵany belgili. Soǵan orai, aýdan kóleminde qant qyzylshasy 1297 gektarǵa sebilip, 45984 tonna ónim alynyp, ortasha ónimdiligi 354 ts/t qurady. Aita keterligi, ótken jydy agrarlyq sektordyńjalpy ónimi 22 mlrd. 295mln. teńgeni (2015j-21769 mln.tg.) qurap, naqty indeks kórsetkishi – 103,1 paiyz. Sonymen qatar, mal sharýashylyǵynyń aýdan boiynsha damýy jaily da aityldy jiyn barysynda. Naqtylasaq, «Sybaǵa» baǵdarlamasy boiynsha josparlanǵan 357 bas, naqty alynǵany 359 bas nemese 100,5 paiyz. «Altyn asyq» baǵdarlamasy arqyly 3 sharýa qojalyǵy 1664 bas usaq mal alyp, nátijesinde, jospar 158,5 paiyzǵa oryndaldy. «Qulan» baǵdarlamasy negizinde 220 bas jylqy alyndy. Mal sharýashylyǵynda menshiktiń barlyq túrinde mal tuqymyn asyldandyrý jumystary jalǵastyrylyp, mal bastarynyń sany ósip, mal ónimdiligi artty.
- Qurylys jumystary aýdan kóleminde birinshi kezekte tur. Ótken jyly qurylys kólemi 8 mlrd. 150 mln. teńgeni qurap (2015 j-5146 mln.tg), 151,8% paiyzǵa oryndaldy. Esepti kezeńde 7346 sharshy metr turǵyn úi iske qosyldy, (2015j-8022 sh/m) onyń 3341 sharshy metri biýdjet esebinen, 4005 sharshy metri turǵyndar esebinen. «Óńirlerdi damytý-2020» baǵdarlamasy aiasynda Balpyq bi aýylynda 50 páterli turǵyn úidiń qurylysy jáne Balpyq bi aýylynyń sý júiesiniń qurylysy aiaqtalyp, qoldanysqa berildi. Sonymen qatar, jergilikti mańyzy bar joldardy jóndeýge jáne qalypta ustaý maqsatynda Talapty aýylynda ornalasqan Kóksý kóshesine, Jambyl aýylyndaǵy Jambyl, Ǵaryshker, Balpyq bi aýylyndaǵy Nurpeiisov kóshelerine ortasha jóndeý jumystary júrgizildi. Aýdan boiynsha 1 avtobeket turǵyndarǵa Almaty, Jarkent, Úshtóbe qalalaryna jáne aýdan ishinde jolaýshy tasymaly qyzmetterin kórsetýde. 4 avtobýs jol baǵdarymy júrýde. Olar Balpyq bi-Aqtekshe, Balpyq bi-Máýlembai, Balpyq bi-Jetijal, Balpyq bi-Taldyqorǵan baǵyttary boiynsha 16 eldi-mekenderge qyzmet kórsetilýde. Eldi-mekenderdegi kóshelerdi jaryqtandyrý baǵdarlamasy boiynsha Jambyl aýylynyń Ǵaryshker kóshesine jaryqtardy ornalastyrý jumystary júrgizildi, - dedi aýdan ákimi Almas Qabdýluly. Sonymen qatar, aýdan basshysy memlekettik baǵdarlamalar negizinde jumyspen qamtý, áleýmettik sala, aýyzsý máselesin sheshý jáne avtojoldardyń sapasyn joǵarylatý maqsatynda jasalynyp jatqan jumystarǵa toqtaldy.
Óńir basshysynyń jyl ishinde atqarǵan jumystary men biylǵy jylǵa josparlary aitylǵan soń jarys sózge shyǵýshylarǵa sóz kezegi berildi. Aýdandyq aqsaqaldar alqasynyń tóraǵasy Amangeldi Qaldybek, N.Aldabergenov atyndaǵy orta mektebiniń pedagog-uiymdastyrýshysy Raýan Túbekbaev, T.Isabaev orta mektebiniń atynan Raýshan Ateshova baiadama oqyp, aýdannyń kórkeiýine aýdan basshysynyń qosyp jatqan úlesi zor ekendigin jetkizdi.
Biraýyzdan "qanaǵattanarlyq" degen baǵa alǵan aýdan ákimi esebinen soń, oblys ákiminiń orynbasary Jaqsylyq Omar qorytyndy sóz sóilep, Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń dana basshylyǵymen 25 jylda ǵasyrǵa para-par jumystar tyndyrylǵanyn, áli de órkeniet kóshine bet alǵan qazaqstandyqtar birlik pen yntymaqty tý etip, biylǵy Joldaýdy úlken órleý ústinde qarsy alyp otyrǵanyn atap kórsetti. Aýdan ákiminiń esebi halyqtan qoldaý tapqany nátijeli eńbektiń kórinisi ekenin aita kele, keibir tustarda arqaýyn shirata túsetin máselelerdiń bar ekenin kóldeneń tartty.
"Biyl oblys boiynsha apatty jaǵdaidaǵy mektepter sanyn joiý kún tártibindegi birinshi másele. Búgingi tańda oblys kóleminde 44 mekteptiń qurylysy júrgizilip jatyr. Úshaýysymdy mektepter bolmaidy. Bul - 2017 jylǵa qoiyp otyrǵan mejemiz", - dedi oblys basshysynyń orynbasary.
- Bilim men densaýlyq salasy qashan da ózekti. Aýdannyń oblys boiynsha UBT-i kórsetkishi 77,6 paiyz, al "Altyn belgi" sany altaý. Bilim sapasy - 46 paiyz. Muǵalimderdiń 36 paiyzy joǵarǵy sanatty jáne bilikti mamandar. Bul basqa aýdandarmen salystarǵanda joǵary kórsetkish, -degen Jaqsylyq Muqashuly atalǵan salaǵa qatysty jumystar jasap, máseleni tezdetip sheshýdi tapsyrdy.
Jiyn sońynda Almas Ádilge birneshe mindetter júktelip, kúrmeýli máselelerdi sheshý jolynda aianbai eńbek etetinine senim artyldy.
Alash TURSYNÁLI,
Eńlik QABDESh,
Almaty oblysy
