Freedom Inside '26

Kirme sózderden arylamyz

Kirme sózderden arylamyz
«Rýxani jańǵyrý jańa dáýir bastaýy»  atty Almaty oblysynyń jumys toby músheleri  Esik qalasyndaǵy Tumanbai Moldaǵaliev atyndaǵy Mádeniet úiinde «Qazaq tilin latyn álipbiine kóshýi – órkenietke jol ashady»  atty taqyrypta aýdan xalqymen basqosý ótkizdi.

Kezdesýdi aýdan ákiminiń orynbasary Aibek Bidaev ashyp, Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýxani jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasy aiasynda aýdanda atqarylyp jatqan jumystardy baian etip, baǵdarlamalyq maqaladaǵy qazaq  tilin  latyn álipbiine kóshirýge qatysty oiyn da aitty.
Halyqpen basqosýda sóz alǵan toptyń beldi músheleri I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýniversiteti qazaq tili men ádebieti kafedrasynyń oqytýshysy, filologiia ǵylymdarynyń kandidaty, dotsent Sailaý Qojaǵulov, filosofiia doktory Aina Raximova   qazaq tilin latyn álipbiine  kóshirýge qatysty oń kózqarastary men  tujyrymdy oi pikirlerin  bildirdi. Jiynǵa qatysýshylar tarapynan qoiylǵan saýaldarǵa  jaýap berdi.

Jiynda Túrgen aýyldyq okrýgi ákimi apparatynyń jetekshi mamany Anastasiia  Vezner qazaq tilin latyn árpine kóshirýge qatysty oiyn bildirdi.

– Latyn álipbiine kóshý  – qazaq halqynyń  alǵa jyljýyna, jańa zaman talabyna sai ósip-órkendeýine, bolashaqta elimizdiń jan-jaqty damýyna úlken úles qosyp, jemisi men jeńisin ákeleri sózsiz. Biz latyn álipbiine kóshe otyryp, órkenietti elderdiń qataryna qosylyp, tilimizdegi dybystyq júielerdi naq anyqtap, qazaq tiliniń jazylýy men dybystalý  kezinde sózder qoldanysyndaǵy artyq kirme sózderden arylamyz. Sondyqtan latyn álipbiine kóshý biz úshin, bolashaq úshin áldeqaida mańyzdyraq, – deidi.

Jiynǵa qatysýshy   jastar tarapynan «latyn grafikasyna kóshýde óleńdegi  uiqastan  aiyrylyp qalmaimyz ba?» degen   saýal qoiyldy. Bul turǵyda filosofiia doktory Aina Maratqyzy  ondai qaýiptiń bolmaitynyn aityp, naqty túsinikteme berdi.

– Bizdiń sózimiz ózgermeidi, bizdiń dybysymyz ózgermeidi, bizdiń tilimiz de ózgermeidi. Ózgeretini  tek jazýymyz ǵana , – dedi ol.

Osy jiynda sóz alǵan  aqyn, oblystyq «Jetisý» gazeti bas redaktorynyń orynbasary Jumatai  Ospanuly latyn álipbiine kóshýge qatysty  kópshilik qoiǵan saýaldarǵa   óleńmen jaýap  qaitarýdy uiǵardy.

Keri pikir oiyńdy kóktetpeidi,

Alǵyr urpaq biikke jetsek deidi.

Qazaq eli latyn tiline kóshse eger,

Rústem   «Rýistem» bolyp ketpeidi.

 

Demeimin jastar sózin maidalady,

Alǵyr jas bolashaqqa sai bolady.

Qazaq eli latynǵa kóshken kúni

Alfiia  Álfiaǵa  ainalady.

 

Qudaiǵa shúkir, alǵa qarai kósh júredi,

Kósh júrgen saiyn elge es kiredi.

Qazaq eli latynǵa kóshken kúni,

Asel degen bizge  Ásel  bolyp  estiledi.

«Qazaq tilin latyn álipbiine kóshýi – órkenietke jol ashady»  atty taqyrypta ótken  basqosý  aýdan  ónerpazdarynyń  kontserttik baǵdarlamasyna  ulasty.