Almatyda jer silkinisi taǵy qaitalanýy múmkin. Bul týraly HATÝ PhD doktory jáne Ionosfera institýtynyń jetekshi ǵylymi qyzmetkeri Marat Nurtas málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Osy tusta ol jer silkinisine bailanysty bir aptalyq boljam grafikasyn usyndy.
"Biz qysqa merzimdi boljamdar jasap jatyrmyz. Osy aptanyń taldaýyn 3 kún buryn anyqtaǵanbyz. Kórsetilgen bir grafiktegi qyzyl syzyqtar "jer silkinisi bolady" degen maǵynany beredi. Boljam boiynsha, erteń de qaitalanýy múmkin", - deidi Marat Nurtas.
Aitýynsha, tótenshe jaǵdaidyń ýaqyty naqty aitylmaidy jáne kez kelgen boljam tek bir aptaǵa jasalady.
"Ýaqytyn dál aitý qiyn. Ol áli sheshilmegen másele. Biraq biz sonda da ýaqytyn saǵatpen bolmasa da, aptasyna aitýǵa tyrysyp jatyrmyz. Mysaly, kórip turǵandarańyzdai, osy birinen besine deiingi bes kúndik prognozda jer silkinisi búgin boldy. Biraq erteń bola ma, bolmai ma ony biz de aita almaimyz. Tek boljam erteńgi kúndi de kórsetip tur....", - deidi maman.
Buǵan deiin, Marat Nurtas jer silkinisi aldyn ala boljanǵanyn jáne magnitýdasy dál eseptelgenin habarlaǵan edi.
"Biz tarihi statistikalyq derekter arqyly boljam jasaimyz. Iaǵni, osyǵan deiin Almatynyń tóńireginde jáne Eýraziia qurlyǵynda bolǵan barlyq jazbaǵa analiz jasaimyz. Muny jasandy intellekt, sonyń ishinde mashinaly oqytý ádisterimen arasyndaǵy zańdylyqtardy tekseremiz. Sonymen qatar statistikalyq modelderdi qoldanamyz. Bizdiń laboratoriia jer silkinisin aldyn ala boljaidy. Alaida ýaqytymen jáne kúnimen boljaý qiyn. Tek bir aptalyq boljam jasai alamyz. Máselen, ótkende 17-nen 24-ine deiin dep boljaǵan edik. Biraq magnitýdasy boiynsha 6 dep eseptedik. Biraq ol kezde 4 ball bolǵan edi. Osy jolǵysyn da boljadyq. Boljam boiynsha, magnitýdasyn 5,4 ball dep dál eseptedik", - deidi Marat Nurtas.
Maman almatylyqtardy aldaǵy ýaqytta saq bolýǵa shaqyrdy. Sebebi atalmysh tótenshe jaǵdaidyń qaitalaný qaýpi joǵary ekenin alǵa tartady.
"Bul tótenshe jaǵdaiǵa bailanysty halyq óte saq bolýy qajet. Sebebi búkil taldaý jasap, arasyndaǵy zańdylyqtardy zerttegen kezde jer silkinisi qaýipti bolatyn kez naýryz jáne qarasha ailary ekeni belgili boldy. Derekterdi taldaýymyz boiynsha, osy aralyqty jer silkinisi qaýipti aimaq dep kórsetip otyr. Sondyqtan naýryz aiynda abai bolǵan jón", - dep sózin qorytyndylady ol.
Eske salaiyq, búgin QR TJM "NNTsSN i I" JShS seismikalyq stantsiialar jelisimen 4 naýryzda Almaty ýaqytymen 11.22-de (2024 jylǵy 04 Naýryzda Grinvich boiynsha 06 saǵat 22 min 06 sek) jer silkinisi tirkeldi.
