iKapitalist kraýdfanding platformasynyń 27 investory atalǵan kompaniia qyzmetine narazylyq bildirip,Qazaqstandyq minoritarlyq aktsionerler qaýymdastyǵyna (QAMS) arnaiy shaǵym túsirdi. Olar platformadaǵy jaǵdaidyń tym múshkil ekenin aityp, jańa investorlardy asa saq bolýǵa shaqyrady. Alaida búgin Qazaqstandaǵy alǵashqy investitsiialyq kraýdfanding platformasynyń basshysy Nurbek Raev atalǵan aqparatty joqqa shyǵaryp, málimdeme jasady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Aita ketsek, kompaniia ústinen túsken shaǵymda bylai delinedi:
"Qazirgi kezde iKapitalist platformasynda investorlardyń zańdy quqyqtary men múddelerine qaýip tóndiretin óte kúrdeli jaǵdai qalyptasqan. Bul investorlardyń úlken qarjylyq shyǵynǵa ushyraýyna alyp kelýi múmkin".
Investorlar usynǵan aqparatqa súiensek, 2025 jyldyń aqpan aiyndaǵy málimet boiynsha platformadaǵy jalpy zaim kólemi 19,9 mlrd teńgeni (325 zaim) quraidy. Onyń ishinde tólem merzimi 90 kúnnen asqan zaimdardyń úlesi 28,4%-ǵa (98 zaim, 44 kompaniia) jetken. Al belsendi, jumys istep turǵan zaimdardyń kólemi 8,6 mlrd teńgeni (146 zaim) qurasa, olardyń ishindegi problemalyq zaimdardyń úlesi 65,7%-ǵa jetken. Bul kórsetkish platforma saitynda kórsetilgen 7-8 paiyzdan áldeqaida joǵary. Investorlardyń aitýynsha, kóptegen zaimdar birneshe jyl boiy qaitarylmai otyr, bul investitsiianyń qaitarylý múmkindigin kún ótken saiyn tómendetýde.
"Platforma óz fýnktsiialaryn tiisti deńgeide oryndamai otyr. Olar zaimdardy qaitarý jumysyn tiimdi júrgizbeidi, investorlarmen ekijaqty bailanys ornatýdan bas tartqan. Ashyq alańdarda máselelerdi talqylaýǵa shekteý qoiylǵan, shynaiy aqparat jasyrylady. Problemalyq zaimdardyń jai-kúii týraly jańalyqtar birneshe ailap jariialanbaidy", – deidi investorlar.
Osyǵan deiin atalǵan top iKapitalist-ke qatysty máselemen AHQO-nyń qarjy qyzmetterin retteý komitetine (AFSA) de júgingen. Alaida investorlardyń aitýynsha, osy ýaqytqa deiin retteýshi taraptan olardyń quqyqtaryn qorǵaý baǵytynda eshqandai naqty áreket jasalmaǵan. Platforma bolsa, áli kúnge jańa investorlardy tartýdy jalǵastyryp keledi. Bul óz kezeginde problemany tereńdetip, qazirgi investorlardyń jaǵdaiyn aýyrlata túsýde.
Alaida iKapitalist kraýdfanding platformasynyń basshysy bul aiyptaýlardy joqqa shyǵarady. Raev 2024 jyldyń qyrkúieginen 2025 jyldyń naýryzyna deiin AHQO platformanyń qyzmetin teksergenin jáne onyń jumysyn toqtatý men litsenziiasyn alyp qoiatyndai buzýshylyqtar tappaǵanyn naqtylaidy. Sondai-aq, ol platformanyń ózekti kórsetkishteri saitta únemi jariialanyp otyratynyn, eshqandai da aqparat jasyrýly emes ekenin aitady. Zaemdar boiynsha tólem merzimi 90 kúnge deiin keshiktiriligenderi 8,8% defolt jaǵdaiynda 11,5%-dy quraitynyn da eske salady.
"Defolt" mártebesi bankrottyqty nemese investitsiiadan aiyrylýdy bildirmeidi. Ol tiisti kompaniialar boiynsha sot (lar) arqyly májbúrlep óndirip alý rásimi bastalǵanyn kórsetedi, bul rette 2025 jylǵy sáýirden mamyrǵa deiin keshiktirý deńgeii 14%–dan 11,5%-ǵa deiin tómendeidi jáne biz naryqtaǵy belsendiliktiń artýyna bailanysty maýsym aiynda bul kórsetkishtiń odan ári tómendeidi dep bajailap otyrmyz", - dedi platforma basshysy.
Óteý merzimi keshiktirilgen zaemdardyń artýyn ol makroekonomikalyq týrbýlenttilikpen, mólsherlemelerdiń ósýimen jáne iskerlik belsendiliktiń tómendeýimen bailanystyrady. Sóitip ol Telegram-daǵy óz arnasynda daǵdarys kezeńderindegi sheteldegi basqa platformalardyń kórsetkishterin mysalǵa keltiredi. Mysaly, Resei Federatsiiasynda I-toqsannyń qorytyndysy boiynsha keshiktirilgen zaemdar úlesi bir jyl burynǵy 9,9%-ben salystyrǵanda 15,4%-ǵa artqan.
Sondai-aq Raev investorlarmen aradaǵy "bailanystyń osaldyǵy" týraly aiyptaýlardy da joqqa shyǵardy, óitkeni olarmen 14 aqpanda Zoom arqyly jáne kompaniianyń keńsesinde (AHQO ókilderiniń qatysýymen) de, sol sekildi 25 sáýirde YouTube-te qosymsha kezdesýler ótkizilgenin atap ótti.
