2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha Qazaqstanda zardap shekkender bar jol-kólik oqıǵalarynyń 24%-y arnaıy esepke «jasyrylǵan» retinde tirkelgen, dep habarlaıdy Dalanews.kz.
Iaǵnı ár tórtinshi apat boıynsha polısıa arnaıy statısıkalyq esepke qoıý sharalaryn ýaqytynda júrgizbegen. Bul derek qoǵamda alańdaýshylyq týǵyzdy. Alaıda másele tereńirek taldaýdy qajet etedi.
Byltyr el boıynsha zardap shekkender bar 36,1 myń JKO tirkelgen. Bul – sońǵy keminde 11 jyldaǵy eń joǵary kórsetkish. Sonymen birge oń saldo emes, «jasyrylǵan» isterdiń úlesi de nazar aýdartty. Biraq sarapshylardyń aıtýynsha, bul mindetti túrde apattardyń jappaı tirkelmeı qalýyn bildirmeıdi.
Munda eki túrli esep bar: jalpy jáne arnaıy. Jalpy esepte barlyq ákimshilik jáne qylmystyq quqyqbuzýshylyqtar tirkeledi. Al arnaıy esep tek adam qaza tapqan nemese jaraqat alǵan jol apattaryna qatysty júrgiziledi. «Jasyryldy» dep tanylǵan jaǵdaılar – oqıǵa múlde tirkelmegen degen sóz emes, tek arnaıy kartochkalar toltyrylmaǵanyn bildiredi.
Aımaqtar arasyndaǵy aıyrmashylyq ta úlken. Qaraǵandy jáne Túrkistan oblystarynda «jasyrylǵan» apattar úlesi 80-90%-ǵa jýyqtaǵan. Al toǵyz óńirde bul kórsetkish 10%-ǵa da jetpeıdi. Mundaı alshaqtyq, eń aldymen, tekserý jáne salystyrý jumystarynyń qarqynyna baılanysty.
2024 jyly jol apattaryndaǵy «jaralanǵan tulǵa» uǵymyna qatysty nusqaýlyqqa ózgerister engizildi. Buǵan deıin jaraqat faktisi mindetti túrde sot-medısınalyq saraptamamen rastalýy tıis bolsa, endi medısınalyq uıym qoıǵan dıagnoz da negiz bolyp sanalady. Iaǵnı esepke alý krıterııi keńeıdi. Bul 2024 jyly kórsetkishterdiń eki esege jýyq ósýine áser etti.
2025 jyly da ósim jalǵasty. Alaıda resmı organdar muny apattardyń kúrt kóbeıýimen emes, esepke alý júıesiniń jetildirilýimen jáne polısıa men quqyqtyq statısıka organdary arasyndaǵy úılestirýdiń kúsheıýimen baılanystyrady. Sońǵy eki jylda jaralanǵandar sanynyń ósimi JKO sanynyń ósimimen qatar júrip otyr, al qaza tapqandar sany aıtarlyqtaı ózgermegen.
Sarapshylardyń pikirinshe, qazirgi kórsetkishter joldaǵy ahýaldyń kúrt nasharlaǵanyn emes, kerisinshe, buryn esepke tolyq alynbaǵan derekterdiń júıelengenin ańǵartady. Iaǵnı másele kóbine statısıkanyń «tazartylýy» men esep júrgizýdiń qataıýynda.
Sonymen, 24% degen sıfr qoǵamdy dúrliktirgenimen, ol jappaı apattardy jasyrý faktisin emes, arnaıy esep júrgizýdegi olqylyqtardy jáne olardy anyqtaý jumystarynyń kúsheıgenin kórsetedi.
