Biyl 130 myń tonnaǵa deiin qyzylsha óńdeýdi josparlap otyrǵan zaýytta qaldyq jomdardy nyǵyzdap oraityn norvegiialyq qurylǵylar ornatylýda. Bul týraly oblys ákimi Amandyq Batalovtyń Aqsý aýdanyna jasaǵan sapary barysynda belgili boldy.
Talai jyl turalap qalǵan Aqsý zaýyty ótken jylyishinara jańartylǵany bolmasa, negizinen 1967 jylǵy kóne qurylǵylaryn jamap-jasqap, jóndeýdiń arqasynda iske qosylǵan bolatyn. Zaýyttyń tamyryna qan júgirtkennen keiin «Jetisý» ÁKK men zaýyt basshylyǵy birlesip fizikalyq ta, moraldyq turǵyda da tozyǵy jetken qural-jabdyqtardy tolyqtai qaita jańǵyrtýǵa kiristi.
Eger josparlanǵanyndai biylǵy jyly 130 myń tonna qant qyzylshasy óńdeletin bolsa, odan shamamen 22 myń tonna jom alynady eken. Buryn ótkiziletin orynǵa jom júk kóliginde ashyq-shashyq kúide tasymaldanyp, jol boiy sýy aǵyp, tiisti jerge jetkenshe sapasy tómendep ketetin.
Al endi biyldan bastap jomdy presstep, jańa qurylǵymen qaptamaǵa oraýǵa jaǵdai jasalyp otyr. Oralǵan kúiindegi jom 2 jylǵa deiin sapasyn joǵaltpai saqtalady. Jáne eshqandai himikatsyz, ekologiialyq taza ónim - mal bordaqylaý alańdary úshin taptyrmas azyq. Aldaǵy ýaqytta bul daiyn ónimderdi otandyq naryqqa, sonymen qatar shetelge de eksporttaýǵa múmkindik týmaq.
Zaýyttyń jom tyǵyzdaý, qyzylsha óńdeý, daiyn ónimderdi qaptaý jáne t.b. tsehtaryn aralap kórgen oblys ákimi A. Batalov jylý-elektr ortalyǵynyń daiyndyǵyn, otyn qory týraly da surap bildi. Zaýyt mamandarynyń aitýynsha, ázirge JEO qazandyqtary iske qosýǵa daiyn. Kelesi jyly jańa JEO qurylysyn salyp, qazirgi qoldanystaǵy qazandyqtar rezerv retinde paidalanylatyn bolady.
Sapar sońynda oblys basshysy A. Batalov zaýyt basshylyǵyna qarata:
- «Jetisý» ÁKK arqyly bólingen árbir tiyn úshin esep beresizder. Memlekettiń qarjysy jańǵyrtý, iske qosý jumystaryna maqsatty qoldanylýy kerek, - dep atap ótti.
– Elbasynyń talaby – qant qyzylshasyn ósirý kólemin arttyryp, ony óńdeý isin jańa ozyq tehnologiialar arqyly jolǵa qoiý. Bizdiń bul tapsyrmany oryndaýdaǵy baǵytymyz aiqyn. Irrigatsiialyq júilerdi qalpyna keltirýge Islam banki arqyly qarjy tartyp, jumys istei bastadyq. Qyzylsha ósirýshi sharýalarǵa agrotehnikalyq kómek kórsetip, ónim sapasyn arttyrýǵa yqpal etip otyrmyz. Biylǵy jyly ár gektardyń shyǵymy ótken jylǵydan da joǵarylap, jaqsy kórsetkishke jetemiz dep josparlaýdamyz. Oǵan qosa memlekettik-jekemenshik áriptestik negizinde Aqsý qant zaýytyn iske qostyq. Jańa tehnologiialardyń arqasynda jyldan jylǵa zaýyttaǵy óńdelgen qyzylshanyń qanttylyǵy da artyp, 14 %-ke jetedi dep otyrmyz.Aqsý zaýyty 2020-2021 jylǵa qarai tolyq qýatyna shyǵyp, 350 myń tonnaǵa deiin qyzylsha óńdeitin bolady, – dedi qorytyndy sózinde.
Sonymen qatar zaýytta bilikti kadrlardy ustap turý úshin olarǵa jaǵdai jasaý kerektigin eskertken oblys basshysy kásiporynnyń bilikti mamandaryn turǵyn úimen qamtý máselesin sheshýdi aýdan ákimi Á. Dalbaǵaevqa tapsyrdy.
