Aqaev pen Bakievke izdeý jariialady
Qazir elde Qumtór isi boiynsha qylmystyq is birneshe kezeńge bólinip, tergelip jatyr. Tashievtiń sózinshe, Asqar Aqaev prezident bolyp turǵan tusta kanadalyq kompaniiamen kelisim-shart jasasqanda zań buzylǵan. Resmi Bishkek Aqaevqa jemqorlyq kúdigimen izdeý jariialady.
Tashievtiń sózinshe, 2003 jyly kelisim-shart jaasqanda kanadalyq kompaniianyń Qyrǵyzstandaǵy úlesi 25,7 paiyzǵa tómendetilip kórsetilgen.
Budan bólek, 2009 jylǵy epizod boiynsha eldiń eks-prezidenti Qurmanbek Bakiev pen onyń uly Maksim Bakievke izdeý jariialandy. Olar da jemqorlyq kúdigine ilingen.
Eldiń eks-prezidentteri Aqaev pen Bakiev 2005 jáne 2010 jylǵy revoliýtsiiadan keiin elden qashqan. Aqaev Máskeýde, Bakiev Minskide turyp jatyr. Ekeýi de Qyrǵyzstanda syrttai sottalǵan.
"Qumtór" – Qyrǵyzstannyń eń iri altyn kenishi, ony kanadalyq Centerra Gold Inc. kompaniiasy igerip jatyr, Qyrǵyzstannyń ondaǵy úlesi – 26 paiyz.
Qyrǵyzstannyń qazirgi biligi Qumtór boiynsha 1992, 2003, 2009 jáne 2017 jyldary jasalǵan kelisimder eldiń ulttyq múddesine sáikes kelmegen dep sanaidy. Memlekettik komissiia túrli talapty buzǵany úshin kompaniiadan 460 mlrd som (5,5 mlrd dollar) óndirýdi talap etedi.
Memlekettik komissiianyń uiǵarymy boiynsha, Qyrǵyzstan bul kenishti igergeli beri odan 1,5 mlrd dollar paida kórse, Centerra Gold Inc. – 11,5 mlrd dollar tabys tapqan. Qyrǵyzstannyń qazirgi biligi "burynǵy prezidentter, sheneýnikter jemqorlyqqa baryp, kompaniiamen tiimsiz kelisim-sharttar jasasqan" dep sanaidy.
Kompaniia ókilderi munymen kelispeidi ári úkimettiń sheshimderine narazylyq bildirip, halyqaralyq arbitraj sotyna júginip jatyr.
Qazir Qyrǵyzstanda bul is boiynsha burynǵy premerler, depýtattar, ministrler kúdikke ilingen.
Resmi Bishkek kanadalyq kompaniiamen búkil kelisim-shartty úzýdi qarastyryp jatyr.
