Májilis depýtaty Ashat Aimaǵambetov Qazaqstanda sheteldik joǵary oqý oryndarynyń filialdary qyzmetin retteitin jańa normalar qabyldanǵanyn málimdedi. Onyń aitýynsha, túzetýlerdiń basty maqsaty – filialdardyń tek ataq úshin emes, naqty bilim men ǵylym transfertine jumys isteýin qamtamasyz etý, dep habarlaidy dalanews.kz.
Depýtat bul bastama birneshe jyl buryn kúmánmen qabyldanǵanyn eske aldy.
– 2021 jyly Petropavlda Arizona ýniversitetiniń filialyn ashqanda kúmán kóp boldy. Keiin Memleket basshysynyń tapsyrmasymen basqa da sheteldik ýniversitetterdiń baǵdarlamalary iske qosyldy. Sol kezde filialdar ashý ideiasyna kópshilik senimsiz qarady, – dedi Aimaǵambetov.
Onyń sózinshe, bes jyl ishinde jaǵdai ózgergen. Buryn synǵa ushyraǵan bastama búginde eldiń bilim salasyndaǵy mańyzdy baǵyttarynyń birine ainalǵan.
Qazaqstan bilim habyna ainala ala ma?
Aimaǵambetov Qazaqstandy óńirlik bilim habyna ainaldyrý ideiasy jańa emes ekenin aitty. Onyń sózinshe, bul maqsat alǵash ret 2016 jylǵy memlekettik baǵdarlamada bekitilip, keiin sheteldik stýdentter tartý, qos diplom baǵdarlamalaryn kóbeitý jáne halyqaralyq áriptestikti keńeitý jumystary bastalǵan. Sonymen qatar, depýtat basqa elderdiń tájiribesi qatelikterden sabaq alýǵa múmkindik beretinin atap ótti.
– Parsy shyǵanaǵy elderi milliardtaǵan dollar jumsap, álemdik ýniversitetterdi shaqyrdy. Biraq keiin diplom bolǵanymen, ekonomikaǵa naqty paida men bilim transferti az ekenin moiyndady, – dedi ol.
Onyń aitýynsha, kóptegen memleketterde filialdar jergilikti ǵylym men joǵary bilim júiesine kirikpegendikten kútken nátijeni bere almaǵan.
Sheteldik ýniversitet filialdaryna qandai talaptar qoiylady?
Aimaǵambetov qabyldanǵan túzetýler birneshe negizgi qaǵidatqa negizdelgenin túsindirdi.
Filial tek bas ýniversitettiń sheshimimen ashylady
Depýtattyń aitýynsha, endi filialdardy ashý bastamasy jergilikti seriktesterden emes, ýniversitettiń ózinen shyǵýy tiis.
– Bul jai ǵana brend satyp alyp, kampýs ashyp, stýdent jinaý tájiribesine jol bermeý úshin qajet, – dedi ol.
Diplomdar teń bolady
Jańa normalar boiynsha filial túlekteriniń diplomdary bas ýniversitet bergen qujatpen birdei mártebege ie bolady.
– Almatyda oqyǵan qazaqstandyq stýdent Londonda nemese Arizonada bilim alǵan stýdentpen birdei diplom alady, – dedi depýtat.
Qos standart bolmaidy
Aimaǵambetov filialdar halyqaralyq akkreditteýden ótýi tiis ekenin atap ótti. Sonymen birge Qazaqstannyń memlekettik standarttary saqtalýy mindetti bolady. Onyń sózinshe, ministrlik bilim sapasyn baqylaý quqyǵyn ózinde qaldyrady, al filialdar ǵylymi zertteýler men akademiialyq tájiribe almasýǵa qatysýy kerek.
«Filialdar tek básekeles bolmaýy kerek»
Depýtattyń aitýynsha, sheteldik JOO filialdarynyń mindeti tek stýdent qabyldaý emes, otandyq ýniversitetterdiń áleýetin arttyrý bolýy tiis.
– Bizde myqty qazaqstandyq ýniversitetter jetkilikti. Iá, filialdar kerek. Biraq olar jergilikti joǵary bilim júiesin kúsheitýge jumys isteýi qajet, – dedi Aimaǵambetov.
Ol qabyldanǵan normalar dál osy maqsatqa baǵyttalǵanyn atap ótti.
